27/06/2026
De laatste dag “Verbindende Communicatie”
Vandaag eindigt de cursus.
Tegelijk weet ik: iets wat werkelijk leeft, eindigt niet wanneer de laatste stoel wordt opgeruimd, de laatste oefening is gedaan of de laatste woorden zijn uitgesproken.
Want wat hier groeide, neemt zijn plaats mee naar huis.
Ik kwam hier misschien om te leren spreken.
Doch onderweg ontdekte ik iets anders.
Dat luisteren soms moediger is dan spreken.
Dat achter elk oordeel een verlangen schuilt.
Dat achter elke boosheid, elke angst en elke stilte,
een mens woont die gezien wil worden.
Ik ontmoette anderen.
Maar misschien ontmoette ik vooral ook mezelf.
De delen die zich groot maken.
De delen die zich verstoppen.
De delen die beschermen.
De delen die verlangen.
Mijn jakhals. Mijn wachter.
Mijn draak. Mijn kwetsbare kind.
Zo ontmoette ik ook iets anders.
Iets dat niet hoefde te vechten.
Iets dat kon blijven zitten wanneer het stormde.
Iets dat luisterde.
Misschien is dat de giraf.
Misschien is dat mijn hart.
Misschien is dat gewoon wie ik altijd al was.
Vandaag neem ik geen diploma mee.
Ik neem herinneringen mee.
Blikken van herkenning.
Stilte die meer zei dan woorden.
Tranen die eindelijk ruimte kregen.
Lachbuien die ons eraan herinnerden dat lichtheid ook bij mens-zijn hoort.
Ik neem een nieuwe taal mee.
Een taal die niet vraagt: "Wie heeft gelijk?"
Maar: "Wat leeft er in jou?"
Een taal die niet begint met antwoorden, maar met aanwezigheid.
Een taal die bruggen bouwt waar vroeger muren stonden.
En terwijl we straks ieder onze eigen weg gaan, weet ik:
Wij dragen iets van elkaar mee.
In de zachtheid die we leerden.
In de moed die we zagen.
In de verhalen die werden toevertrouwd.
In de harten die zich voorzichtig openden.
Misschien is verbindende communicatie uiteindelijk niet iets wat we doen.
Misschien is het een manier van aanwezig zijn.
Bij elkaar.
Bij het leven.
Bij onszelf.
Dus ga ik niet weg met het gevoel dat deze reis voorbij is.
Ik ga naar huis met een stille belofte.
Dat ik blijf luisteren.
Dat ik blijf oefenen.
Dat ik blijf thuiskomen bij alles wat in mij leeft.
Stap voor stap.
Adem na adem.
Hartslag na hartslag.
En telkens opnieuw:
"Wat leeft er hier?"
“Dankjewel aan iedereen, aan Heidi, aan Eddy, aan Kenny, aan Marcel.
Dank om dit stukje met me mee te wandelen.
Jullie hebben niet alleen mijn woorden verrijkt, maar ook mijn hart !”
Dankjewel, Benjamin,
om als een dirigent van het hart voor onze groep te staan.
Niet met een stokje dat dirigeerde, maar met een aanwezigheid die uitnodigde.
Speels wanneer het licht mocht zijn, verdiepend wanneer het leven zich liet zien.
Je leerde ons geen techniek alleen, maar een andere manier van kijken.
Naar de ander. Naar onszelf. Naar wat er onder woorden leeft.
Je nodigde ons uit om de stem van de jakhals te herkennen, de wijsheid van de giraf
te ontmoeten en met zachtere ogen te kijken naar alles wat in ons beweegt.
Soms werd er gelachen. Soms werd het stil. Soms vloeiden er tranen.
En telkens weer bracht je ons terug naar die eenvoudige vraag:
Wat leeft er hier?
Met lichtheid waar het zwaar werd. Met diepgang waar het oppervlakkig dreigde te
blijven. Met vertrouwen in het proces en vertrouwen in de mens.
Als een dirigent van het hart liet je ons ontdekken dat echte verbinding geen prestatie
is, maar een ontmoeting.
Met de ander.
Met onszelf.
Met het leven.
Dankjewel voor de ruimte.
Dankjewel voor de veiligheid.
Dankjewel voor de inspiratie.
Dankjewel voor de moed om te blijven luisteren.
Naar ElkAnder én naar ons EigensteHart.
Fabienne*
