د.أومێد محمود یوسف گرتکی Dr.Omed

31/08/2026

31/07/2026

Analgesic
دەرمانی دژە ئازار
جۆرە سەرەکییەکانی دەرمانی دژە ئازار
Non-opioid analgesics
دەرمانە نائۆپیۆیدییەکان
پاراسیتامۆڵ (Paracetamol / Acetaminophen):
بۆ ئازاری سووک تا مامناوەند و کەمکردنەوەی گەرمی.
NSAIDs
دەرمانە دژە سووربوونەوەی ناستیرۆیدی
ئیبوپڕۆفین (Ibuprofen)
دیکلۆفیناک (Diclofenac)
ناپرۆکسین (Naproxen)
میلۆکسیکام (Meloxicam)
سلێکۆکسیب (Celecoxib)

Opioid analgesics
دەرمانە ئۆپیۆیدییەکان
بۆ ئازاری مامناوەند تا توند بەکاردێن.
نموونە:
ترامادۆڵ (Tramadol)
کۆداین (Codeine)
مۆرفین (Morphine)
ئۆکسیکۆدۆن (Oxycodone)
فێنتانیڵ (Fentanyl)
دەرمانە یارمەتیدەرەکان (Adjuvant analgesics)
ئەم دەرمانانە سەرەتا بۆ نەخۆشییەکی تر بەکاردێن، بەڵام لە هەندێک جۆری ئازار، بە تایبەتی ئازاری دەمار (Neuropathic pain)، سوودبەخش دەبن.
نموونە:
ئەمایتریپتیلین (Amitriptyline)
دولۆکسیتین (Duloxetine)
گاباپێنتین (Gabapentin)
پریگابالین (Pregabalin)
بەکارهێنان
سەرئێشە
ددانئێشە
ئازاری ماسولکە و مەفاصل
ئارتریت (سووربوونەوەی جومگەکان)
ئازاری دوای نەشتەرگەری
ئازاری شێرپەنجە
ئازاری دەمار

کاریگەرییە لاوەکییەکان
پاراسیتامۆڵ: لە دۆزی زۆردا زیان بە جەگر دەگەیەنێت.
NSAIDs: هەراشەی گەدە، زخمەی گەدە، زیان بە گورچیلە، و زیادبوونی مەترسی خوێنبەربوون.
ئۆپیۆیدەکان: خەوئاڵوویی، قەبز، هەڵگەڕانەوە، کەمبوونی هەناسەدان، و مەترسی وابەستەبوون.
هەڵبژاردنی دەرمانی دژە ئازار پشت بە توندی ئازار، جۆری ئازار، تەمەنی نەخۆش، و نەخۆشییە هاوبەشەکان دەبەستێت.

26/07/2026

نه تاریکیەکی بەردەوام هەیە نە ڕوناکیەکی هەمیشەیی

11/07/2026

هۆنراوەیەک لە سەر ئەندامەکانی لەشی مرۆڤ.

لە سەرەوە مێشک دانیشتووە، وەک شایەکی ژیر و دانا
بیر دەکاتەوە، فەرمان دەدا، بۆ هەموو تەمەن و توانا.
دوو چاوی گەش وەک چرا، ڕووناکی دەدەن بە ژینم
سەیری جوانیی جیهان دەکەم، پێیان دەبینم و دەخوێنم.

دوو گوێم هەیە لە چەپ و ڕاست، بۆ بیستنی دەنگی بەسۆز
لوتم بۆنی گوڵان دەکا، لە بەهار و کاتی نەورۆز.
دەمی شیرینم دەدوێ، بە زوبان تام دەچێژم هەمیشە
سوپاسی خوای پێ دەکەم، کە بەخشیویەتی ئەم بەهرە و پیشە.
​
دڵم لەناو سنگمدا لێدەدا، شەو و ڕۆژ بێ وەستان و خەو
خوێن دەنێرێ بۆ دەمارم، لە ڕۆژی ڕووناک و تاریکی شەو.
دوو سییەکانم پڕ دەکەم، لە هەوای پاک و بێگەرد
بۆ ئەوەی جەستەم ساغ بێت، دوور بێت لە ئازار و دەرد.
​
بە دوو دەستم کار دەکەم، دەنووسم و باوەش دەکەمەوە
بە دوو پێم ڕادەکەم و دەڕۆم، ڕێگای دوور دەبڕمەوە.
پێستم وەک قەڵغانێکی بەهێز، تەواوی لەشم دەپارێزێ
ئەم جەستە جوان و پڕ مۆسیقایە، شایەنی ئەوەیە بیپارێزێ!

کۆئەندامی هەرس
​لە دەمەوە دەست پێدەکات، بە ددان خۆراک ورد دەبێ،
لعاب تێکەڵ بەو ژەمە دەکا، تا بۆ قووتدان ئامادە بێ.
لە ڕێی سوورێچکەوە دەچێت، بۆ ناو گەدەی پڕ لە ترش،
لەوێدا دەبێتە هەویر، بە جووڵەی توند و کێش و پڕش.
​پاشان دەچێتە ڕیخۆڵە، باریکەکەی پڕ لە بەهرە،
سود لە خۆراکەکە وەردەگرێ، بۆ وزەی جەستەی ئەم سەرە.
جگەر و پەنکریاسیش لەوێ، زراو و ئەنزیم دەنێرن،
ئەوەی پاشماوەش بێت دواجار، ڕیخۆڵە ئەستوورەکان دەیبێرن.
​
کۆئەندامی میزەڕۆ
​دوو گورچیلەی وەک دەنکە فاسۆلیا، لە پشتەوە پاسەوانن،
خوێن لە ژەهر پاک دەکەنەوە، بەو کارەیان زۆر لێهاتوون.
ئاو و خوێی زیادەی ناو جەستە، دەکەن بە میزی بێ سوود،
بۆ ئەوەی مرۆڤ ساغ بێت و بژیت بە شادی و ئاسوود.
​لە ڕێگەی دوو میزبۆرییەوە، دەیڕێژنە ناو میزڵدان،
لەوێدا کۆدەبێتەوە، تا کاتی فڕێدان بە ئاسان.
ئەم کۆئەندامە وەک فلتەر، جەستە لە ژەهر دەشۆرێ،
هاوسەنگیی ئاو ڕادەگرێ، ناهێڵێ تەندروستی بگۆڕێ.

​کۆئەندامی زاوزێ
​ئەمەش کۆئەندامی ژیانە، بۆ مانەوەی نەوەکان،
نیشانەی گەشە و تەمەنە، لە نێوان گشت مرۆڤەکان.
بە هێز و فەرمانی خودا، بنچینەی ڕەچەڵەک دەپارێزێ،
مرۆڤایەتی پێ بەردەوام دەبێ، لەم سەر زەمینە بە ڕێزێ.
​هەر خانەیەکی بچکۆلە، دەبێتە کۆرپەی ناو لانک،
بە گەورەبوونی ئەو نەوەیە، شاد دەبن باوک و دایک.
سیستەمێکی سەرسوڕهێنەر، پڕ لە نهێنی و پڕ لە جوان،
بۆ هێشتنەوەی مرۆڤایەتی، لەسەر ڕووی ئەم جیهانە پان.

28/06/2026

«هیچ شتێک لەم ژیانەدا بە ڕێکەوت نییە؛ هەموو ئازارێک، هەموو خەندەیەک و هەموو چاوەڕوانییەک، بەشێکە لەو پلانە جوانەی کە خودا بۆی داناویت، تەنها متمانەت پێی هەبێت.»

02/04/2026

بەرزی و نزمی هۆڕمۆنی ڕژێنی دەرەقی:
تێگەیشتن لە نەخۆشییەکانی ڕژێنی دەرەقی زۆر گرنگە چونکە ئەم ڕژێنە وەک "مەکینەی" جەستە کار دەکات و بەرپرسە لە ڕێکخستنی میتابۆلیزم (سوتانی وزە).
​لێرەدا بە کورتی و بە شێوەیەکی ڕوون باسی هەردوو لایەنەکە دەکەین:
​١. چالاکبوونی زۆری ڕژێنی دەرەقی:
​ئەمە کاتێک ڕوودەدات کە ڕژێنەکە بڕێکی زۆر لە هۆڕمۆنی (T3 و T4) دەڕێژێتە ناو خوێن، کە دەبێتە هۆی خێراکردنی کارەکانی جەستە.
​نیشانە باوەکان:
​دابەزینی کێش بەبێ ویستی خۆت.
​خێرا لێدانی دڵ و هەستکردن بە دڵەکوتێ.
​لەرزینی دەستەکان و دڵەڕاوکێی زۆر.
​هەستکردن بە گەرمایەکی زۆر و ئارەقکردنەوە.
​تێکچوونی خەو و ماندوێتی.

​٢. تەمەڵی یان کەمیی چالاکی ڕژێنی دەرەقی:
​ئەمە باوترین جۆرە، تێیدا ڕژێنەکە ناتوانێت بڕی پێویست هۆڕمۆن بەرهەم بهێنێت، ئەمەش دەبێتە هۆی خاوبوونەوەی کارەکانی جەستە.
​نیشانە باوەکان:
​زیادبوونی کێش بەبێ هۆکارێکی دیار.
​هەستکردن بە ماندوێتی بەردەوام و خەواڵوویی.
​هەستکردن بە سەرمای زۆر (تەنانەت لە کاتی گەرمادا).
​وشکبوونی پێست و هەڵوەرینی قژ.
​قەبزی و خەمۆکی.

​دەستنیشانکردنی دروستی ئەم کێشانە لە ڕێگەی پشکنینی خوێن (TSH, T3, T4) ئەنجام دەدرێت. زۆرجار نیشانەکان لەگەڵ نەخۆشی تر تێکەڵ دەبن، بۆیە ڕاوێژی پزیشک زۆر پێویستە.