22/07/2026
ආයුර්වේද වෛද්ය ක්රමයේ සහ දේශීය හෙළ වෙදකම තුළ කැඩුම් බිඳුම් ප්රතිකාර (භග්න චිකිත්සාව) යනු ඉතාමත් ප්රබල, විද්යාත්මක මෙන්ම ආශ්චර්යමත් ප්රතිඵල ගෙන දෙන සුවිශේෂී අංශයක්..මෙහිදී ස්වාභාවික ඖෂධ සහ විශේෂිත බැන්දුම් ක්රම මගින් අස්ථි නැවත ප්රකෘති තත්ත්වයට පත් කරනු ලබනවා.
මෙහිදී මූලිකවම අවධානය යොමු කරන ප්රධාන කරුණු කිහිපයක් තියෙනවා.
1. භග්න වර්ගීකරණය (Types of Fractures)
ආයුර්වේදයේදී (විශේෂයෙන්ම සුශ්රැත සංහිතාවේ) අස්ථි සහ සන්ධි ආශ්රිත ආබාධ ප්රධාන කොටස් දෙකකට බෙදා දක්වයි:
සන්ධි මුක්ත (Dislocations): සන්ධි පැනීම හෝ සන්ධි ස්ථානයෙන් ගිලිහීම.
කූඨ භග්න / කන්ද භග්න (Fractures): අස්ථි බිඳී යාම (මෙහිදී සම සිදුරු වී අස්ථි පිටතට පැමිණි සහ සම ඇතුළත බිඳුණු අවස්ථා ආදී වශයෙන් තවත් උප-වර්ග රාශියක් දක්වා ඇත).
2. ප්රතිකාරයේ මූලික පියවර 4 (Principles of Management)
බිඳුණු අස්ථියක් නැවත යථා තත්ත්වයට පත් කිරීම සඳහා සුශ්රැත ඉසිවරයා මූලික සිද්ධාන්ත 4ක් හඳුන්වා දී තිබේ.
1. අංචන (Traction): ඇදීම මගින් දෙකඩ වූ හෝ ඇද වූ අස්ථි කොටස් එකිනෙකට සමපාත කිරීම.
2. පීඩන (Pressure): තෙරපීම මගින් අස්ථි කැබලි නියමිත ස්ථානයට තල්ලු කර හැඩ ගැස්වීම.
3. සංක්ෂේපන (Alignment): අස්ථි කොටස් නියමිත රේඛාවට සකස් කිරීම.
4. බන්ධන (Immobilization): සකස් කළ අස්ථිය නොසෙල්වෙන සේ ස්ථාවරව තබා බැඳීම.
3. ආයුර්වේද සහ දේශීය ප්රතිකාර ක්රමවේද
කැඩුම් බිඳුම් සුව කිරීම සඳහා අදියරෙන් අදියර විවිධ ප්රතිකාර ක්රම භාවිත කෙරේ:
පෝතන (Splinting): අස්ථිය නොසෙල්වෙන සේ තබා ගැනීම සඳහා පුවක් පිති, උණ පතුරු, හෝ වෙනත් සුදුසු ලී පතුරු තබා බඳිනු ලබයි.
ඖෂධීය පත්තු සහ ලේප (Pastes): අස්ථි ඉක්මනින් පෑස්සීමට සහ ඉදිමීම, වේදනාව අඩු කිරීමට විවිධ ඖෂධීය ශාක කොටස් කොටා සකස් කරගන්නා පත්තු තබනු ලැබේ.
තෛල ධාරා සහ පරිෂේක (Oil Pouring): පස්තෙල් හෝ කැඩුම් බිඳුම් සඳහාම විශේෂිත ඖෂධීය තෙල් වර්ග මගින් තැවීම හෝ තෙල් ගැල්වීම සිදු කරයි. මෙයින් අවට පටක සහ ස්නායු ශක්තිමත් වේ.
අභ්යන්තර ඖෂධ (Internal Medicine): ශරීරය ඇතුළතින් අස්ථි වර්ධනය වේගවත් කිරීම සඳහා විශේෂිත ආයුර්වේද කසාය, ගුලි සහ ක්ෂීරපාක (කිරි කසාය) වර්ග ලබා දෙයි.
4. පෝෂණය සහ චර්යාවන්
කැඩුම් බිඳුම් රෝගියෙකු ඉක්මනින් සුව වීමට නම් ආහාර පාලනය සහ නිවැරදි ඉරියව් අත්යවශ්ය වේ.
කැල්සියම් සහ ප්රෝටීන් බහුල ආහාර (එළකිරි, කොළ මැල්ලුම්, ධාන්ය වර්ග) වැඩිපුර ගත යුතුය.
අධික ඇඹුල්, ලුණු, දැවිල්ල සහිත සහ වාතය කිපෙන ආහාර (උදා: බලමාළු, තක්කාලි, අන්නාසි) සුව වීමේ ක්රියාවලිය ප්රමාද කරන බැවින් ඒවායින් වැළකී සිටිය යුතුය.
බිඳුණු අවයවයට පූර්ණ විවේකය දීම අනිවාර්ය වේ.
ආයුර්වේදයේ සහ හෙළ වෙදකමේ එන කැඩුම් බිඳුම් ප්රතිකාර ක්රමවල ඇති සුවිශේෂීත්වය වන්නේ අස්ථිය පෑස්සීමට අමතරව, ඒ අවට ඇති මස්පිඬු, කණ්ඩරා සහ ස්නායුවල ක්රියාකාරිත්වයද සම්පූර්ණයෙන්ම යථා තත්ත්වයට පත් කර, සන්ධි තදවීම් වළක්වාලීමයි.
නමුත් ඔබ මතකයේ තබා ගත යුතු ප්රධානම කරැණ වන්නේ ඔබ ප්රතිකාර ලබාගන්නා වෛද්යවරයා නිසි සුදුසුකම් සහිත කෙනෙකුන්ද යන්න සොයා බලා ප්රතිකාර සදහා යොමුවීමයි.රෝගියෙකු ලෙස එය විමසීම සදහා ඔබට සමිපූර්ණ අයිතිය ඇත.