08/08/2026
📌🚨🆘ХКН-ын жинхэнэ мөн чанар — Хятадын хилээр хязгаарлагдахгүй аюул
Хятадын Коммунист Намыг (ХКН) зөвхөн Хятад улсыг удирдаж буй нэг улс төрийн нам гэж харах нь хангалтгүй юм. Түүний мөн чанарыг ойлгохын тулд юу ярьдгийг нь бус, өнгөрсөн хугацаанд юу хийсэн, өнөөдөр эрх мэдлээ хэрхэн хадгалж байгааг харах хэрэгтэй болов уу.
ХКН 1949 онд засгийн эрхэнд гарснаас хойш Хятадын нийгэм асар их өөрчлөлт, хүчирхийлэл, улс төрийн кампанит ажлуудыг туулсан. “Их үсрэлт”, Соёлын хувьсгал зэрэг бодлого, хөдөлгөөнүүдийн үеэр олон сая хүн өлсгөлөн, хавчлага хэлмэгдүүлэлт, хүчирхийлэл болон нийгмийн сүйрлийн золиос болсон. 1989 онд Тяньаньмэний талбайд улс төрийн шинэчлэл, эрх чөлөөг шаардан жагссан иргэдийн эсрэг төр цэргийн хүч хэрэглэсэн нь ХКН эрх мэдлээ хамгаалахын тулд ямар арга хэрэглэж болохыг дэлхий нийтэд харуулсан.
Гэвч асуудал өнгөрсөн түүхээр дууссангүй.
Өнөөдөр ч Хятадад хэвлэлийн эрх чөлөө, интернет, шашин шүтэх болон улс төрийн үзэл бодлоо илэрхийлэх эрх хатуу хязгаарлагддаг. Засгийн газрыг шүүмжилсэн сэтгүүлч, хуульч, хүний эрхийн хамгаалагч, шашин шүтлэгтэй хүмүүс дарамт шахалт, баривчилгаа болон хорих ялтай тулгарсан олон тохиолдлыг олон улсын байгууллагууд баримтжуулсан ирсэн.
Фалунь Гон буюу Фалунь Дафа-г 1999 оноос эхлэн ХКН өргөн хүрээнд хавчиж эхэлсэн. Үүгээр бясалгадаг сайн хүмүүсийг баривчлах, хорих, хүчээр үзэл бодлыг нь өөрчлүүлэх зэрэг ноцтой зөрчлийн талаар олон жилийн турш мэдээлэгдэж ирсэн. Үүнтэй адил Түвдийн буддистууд, Христийн шашны зарим бүлэг, Шинжаан дахь уйгур болон бусад мусульман үндэстний эрхийн асуудал олон улсын анхаарлын төвд байсаар байна.
Энэ бүхэн нэг үндсэн асуудлыг харуулдаг:
ХКН-ын хувьд намын эрх мэдэл хувь хүний эрхээс дээгүүр тавигддаг.
Хүн юу унших, ямар мэдээлэл авах, юунд итгэх, түүхийн ямар хувилбарыг мэдэх хүртэл төрийн хяналтад орох үед ҮНЭН өөрөө эрх мэдэлд аюул болж эхэлдэг.
ХКН-ын нөлөө яагаад дэлхий дахинд хамаатай вэ?
Өнөөдөр Хятад бол дэлхийн томоохон эдийн засаг, худалдааны төв, үйлдвэрлэлийн гол зангилаануудын нэг болсон. Тиймээс ХКН-ын үйл ажиллагааны үр дагавар зөвхөн Хятадын хил дотор үлдэх боломжгүй.
Гадаадын компаниуд Хятадын зах зээлд нэвтрэхийн тулд улс төрийн эмзэг асуудлаар өөрсдийгөө цензурдэх дарамттай тулгарах тохиолдол бий. Гадаадад амьдарч буй хятад иргэд, идэвхтэн, шүүмжлэгчид хүртэл айлган сүрдүүлэх болон хил дамнасан дарамтын бай болсон талаар ардчилсан орнуудын засгийн газар, хүний эрхийн байгууллагууд мэдээлж ирсэн.
Эндээс нэг чухал сургамж гарна.
Дарангуйлал зөвхөн танк, буугаар оршин тогтнодоггүй.
Айдас, худал мэдээлэл, цензур, эдийн засгийн ашиг сонирхол, өөрийгөө цензурдэх дадал болон хүмүүсийн дуугүй байдлаар ч эрх мэдлээ бэхжүүлдэг.
Хэрэв ашиг орлого хүний эрхээс илүү чухал болж, айдас үнэнийг хэлэхээс хүчтэй болж, “надад хамаагүй” гэсэн бодол шударга бус явдлыг үл тоомсорлох шалтгаан болбол авторитар тогтолцооны нөлөө хил давж эхэлдэг.
Гэхдээ энд нэг зүйлийг маш тодорхой ялгах хэрэгтэй:
ХКН бол Хятад ард түмэн биш.
Хятадын олон мянган жилийн соёл иргэншил, уламжлалт ёс суртахуун, ард түмнийг нэг улс төрийн намтай адилтгаж болохгүй. ХКН-ыг шүүмжлэх нь Хятад хүмүүсийг эсэргүүцэж байгаа хэрэг биш. Харин ч Хятадын ард түмэн өөрсдөө улс төрийн кампанит ажил, өлсгөлөн, хавчлага, цензурын хамгийн том хохирогчдын нэг байсаар ирсэн.
Тиймээс асуудлын гол нь Хятад үндэстэн биш.
Асуудлын гол нь хүний эрх, итгэл үнэмшил, үнэн мэдээлэл, хүний нэр төрөөс намын эрх мэдлийг дээгүүр тавьдаг тогтолцоо юм.
Өнөөдөр бидэнд ХКН-ыг үзэн ядах шаардлага байхгүй.
Харин түүний түүхийг мэдэх хэрэгтэй.
Баримтыг шалгах хэрэгтэй.
Суртал ухуулгыг үнэнээс ялгах хэрэгтэй.
Хохирогчдын дуу хоолойг сонсох хэрэгтэй.
Мөн эдийн засгийн ашиг сонирхлын төлөө хүний үндсэн эрхийг үл тоомсорлож болохгүй.
Учир нь эрх чөлөө нэг өдөр гэнэт алга болдоггүй.
Хүмүүс үнэнийг хэлэхээс айж эхлэхэд, худлыг мэдсэн ч дуугүй өнгөрөхөд, шударга бус явдлыг “надад хамаагүй” гэж орхих бүрд эрх чөлөө бага багаар хумигддаг.
Үнэн бол үзэн ядалт биш.
Баримтыг мэдэх нь улс төрийн дайсагнал биш.
Хүний эрхийг хамгаалах нь аль нэг үндэстнийг эсэргүүцэх явдал биш.
ХКН-ын түүх, өнөөгийн үйл ажиллагааг ойлгох нь зөвхөн Хятадын тухай асуудал биш.
Энэ бол бид ямар дэлхийд амьдрахыг хүсэж байна вэ гэсэн асуудал юм:
Айдас ҮНЭН-ийг захирдаг дэлхийд үү?
Эсвэл хүний нэр төр, эрх чөлөө, мөс чанарыг эрх мэдлээс дээгүүр тавьдаг дэлхийд үү?
Хүмүүс энэ талаар нухацтай тунгаан бодох л хэрэгтэй болов уу.
faluninfo.net