01/07/2026
เคยไหม ?? ลุกจากเก้าอี้ทีไรได้ยินเสียงกึกในเข่า นั่งยองไหว้พระไม่ถึงสิบนาทีก็ต้องขยับตัว เดินขึ้นบันไดแล้วรู้สึกเข่าไม่หนึบเหมือนก่อน อาการแบบนี้คุ้น ๆ ไหมคะ
หลายคนคิดว่าเป็นเรื่องปกติของวัยที่มากขึ้น แต่สิ่งที่เกิดขึ้นในเข่ามีคำอธิบายทั้งจากศาสตร์แพทย์แผนจีน และจากงานวิจัยทางการแพทย์สมัยใหม่ที่กำลังไขความลับของข้อต่อที่รับน้ำหนักตัวเราทุกวัน
🀄 มุมมองแพทย์แผนจีน: เข่าคือจุดรวมของเส้นเอ็นและเลือดลม
ตำราแพทย์แผนจีนจัดอาการปวดเข่าเรื้อรังไว้ในกลุ่ม "ปี้เจิ้ง" (痹证) หรือกลุ่มอาการอุดกั้น หลักคิดง่าย ๆ คือเมื่อลม เย็น หรือความชื้นสะสมตามเส้นลมปราณรอบข้อเข่า ชี่และเลือดที่ควรไหลเวียนคล่องก็ติดขัด และเมื่อไหลเวียนไม่คล่อง ความเจ็บปวดก็ตามมาตามหลักที่ว่า "ไม่ทะลุ ไม่คล่อง ก็เจ็บ"
อีกมุมหนึ่งคือเรื่องอวัยวะภายใน ตับดูแลเส้นเอ็น ,ไตดูแลกระดูกและไขกระดูก เมื่ออายุมากขึ้นพลังตับไตค่อย ๆ พร่องลง เส้นเอ็นและกระดูกรอบเข่าจึงเสื่อมเร็วกว่าที่ควร นี่คือเหตุผลที่คนอายุ 50 ปีขึ้นไปมักเจอปัญหาเข่ามากกว่าคนหนุ่มสาว
📌แนวทางรักษาจึงเน้นสามเรื่องคู่ขนานกันคือ
🔆เปิดเส้นลมปราณให้ชี่เลือดไหลคล่อง
🔆บำรุงตับไตให้เอ็นกระดูกแข็งแรง
🔆ขับความเย็นชื้นที่คั่งค้าง
📌แนวทางการรักษา
📍ฝังเข็มลดอาการปวด ร่วมกับฝังเข็มปรับสมดุลร่างกาย
จุดฝังเข็มที่ใช้บ่อยรอบเข่าคือตู๋ปี๋และไน่ซีเยี่ยน (จุดเข่านอก-ใน) ,
หยางหลิงเฉวียนซึ่งเป็นจุดรวมเส้นเอ็นทั้งร่างกาย , เสวี่ยไห่ที่แปลว่า "ทะเลเลือด" , จู๋ซานหลี่ที่บำรุงชี่ส่วนกลาง
🏮ใช้ความร้อนจากโคมอินฟาเรดเพื่อลดการอักเสบ
⚡️กระตุ้นไฟฟ้าเพื่อช่วยคลายกล้ามเนื้อบริเวณรอบๆข้อเข่า
🔥รมยาเพื่อช่วยขจัดความเย็นความชื้นที่สะสม
⚠️ก่อนฝังเข็มควรแจ้งโรคประจำตัว และยาที่ทานเป็นประจำ
(หมายเหตุ: บทความนี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำวินิจฉัยหรือคำแนะนำทางการแพทย์เฉพาะบุคคล ผู้มีอาการปวดเข่าเรื้อรังหรือมีโรคประจำตัวควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญก่อนตัดสินใจรักษา)
📚 อ้างอิงจากฐานข้อมูลงานวิจัย PubMed: เพื่อการศึกษาเพิ่มเติม
- Liu CY, et al. Clinical effect and contributing factors of acupuncture for knee osteoarthritis: a systematic review and pairwise and exploratory network meta-analysis. BMJ Evid Based Med. 2024. [DOI](https://doi.org/10.1136/bmjebm-2023-112626)
- Chen H, et al. Durable Effects of Acupuncture for Knee Osteoarthritis: A Systematic Review and Meta-analysis. Curr Pain Headache Rep. 2024. [DOI](https://doi.org/10.1007/s11916-024-01242-6)
- Wang Z, et al. Systematic Review and Network Meta-analysis of Acupuncture Combined with Massage in Treating Knee Osteoarthritis. Biomed Res Int. 2022. [DOI](https://doi.org/10.1155/2022/4048550)
- Huang Y, et al. Efficacy and immune-inflammatory mechanism of acupuncture-related therapy in animal models of knee osteoarthritis. J Orthop Surg Res. 2024. [DOI](https://doi.org/10.1186/s13018-024-04660-9)
#แพทย์แผนจีน #ฝังเข็ม #เข่าเสื่อม #ข้อเข่าเสื่อม #สุขภาพเข่า #ศูนย์การแพทย์มหิดลบำรุงรักษ์จังหวัดนครสวรรค์
