14/02/2026
Vì sao insulin trộn không phải lúc nào cũng đủ cho ĐTĐ típ 1?
Nhiều bệnh nhân cho rằng chỉ cần tiêm insulin đều đặn mỗi ngày là đủ. Tuy nhiên, trong ĐTĐ típ 1, vấn đề không chỉ nằm ở việc có tiêm hay không, mà là tiêm có phù hợp với nhu cầu thực sự của cơ thể hay không. Ở típ 1, cơ thể gần như không còn khả năng sản xuất insulin nội sinh, vì vậy cần thay thế đầy đủ cả insulin nền để kiểm soát đường huyết lúc đói, giữa các bữa ăn và ban đêm, lẫn insulin nhanh để xử lý lượng carbohydrate của từng bữa ăn.
Insulin trộn chứa cả hai thành phần này nhưng với một tỷ lệ cố định (ví dụ trong insulin Mixtard 30/70 có chứa 30% insulin bữa ăn và 70% insulin nền). Chính sự cố định đó lại trở thành giới hạn khi nhu cầu insulin của cơ thể thay đổi theo từng bữa ăn và từng ngày. Có hôm bệnh nhân ăn nhiều hơn, phần insulin nhanh trong hỗn hợp không đủ, dẫn đến tăng đường huyết sau ăn. Ngược lại, khi ăn ít hơn nhưng vẫn tiêm cùng liều, nguy cơ hạ đường huyết lại xuất hiện. Cơ thể vận động linh hoạt, nhưng insulin trộn thì không.
Trong nhiều trường hợp típ 1, đặc biệt ở người trẻ, hoạt động nhiều và chế độ ăn thay đổi, phác đồ basal–bolus với insulin nền riêng và insulin nhanh trước từng bữa ăn cho phép điều chỉnh linh hoạt hơn. Điều này không có nghĩa insulin trộn là sai, nhưng nó chỉ phù hợp khi bữa ăn và sinh hoạt tương đối ổn định. Khi đường huyết dao động nhiều hoặc đã từng có nhiễm toan ceton, sự linh hoạt trở nên quan trọng hơn số lần tiêm ít hay nhiều.
Điều trị ĐTĐ típ 1 không phải là chọn loại insulin tiện lợi nhất, mà là chọn cách thay thế insulin sát với sinh lý tự nhiên nhất. Và đôi khi, việc sợ tăng liều hoặc sợ tiêm nhiều mới chính là lý do khiến kiểm soát đường huyết chưa đạt mục tiêu.
