08/06/2026
BỆNH LAO VÀ NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT
Bệnh lao là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn lao gây ra, chủ yếu ảnh hưởng đến phổi, đồng thời có thể gây tổn thương nhiều cơ quan khác trong cơ thể. Bệnh lao vẫn đang là vấn đề sức khoẻ cộng đồng cần được quan tâm, đặc biệt tại các địa phương có nguy cơ cao. Tuy nhiên, bệnh lao có thể phòng ngừa và điều trị khỏi hoàn toàn nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ.
* Đối tượng dễ mắc bệnh lao:
- Người tiếp xúc trực tiếp với bệnh nhân lao phổi;
- Người nhiễm HIV
- Người mắc bệnh mạn tính: Đái tháo đường, loét dạ dày, tá tràng…
- Người sử dụng thuốc giảm miễn dịch kéo dài.
- Người nghiện ma túy, nghiện rượu, thuốc lá…
* Các dấu hiệu nghi ngờ mắc lao:
- Ho khạc đờm kéo dài trên 02 tuần
- Người mệt mỏi, ăn uống kém, gày sút cân
- Sốt nhẹ về chiều
- Đau ngực, đôi khi khó thở
- Ho ra máu
Khi có những biểu hiện như trên cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được khám bệnh, chụp phim X quang phổi, làm xét nghiệm đờm để phát hiện bệnh sớm, điều trị kịp thời khi có mắc bệnh lao.
* Muốn chữa bệnh lao có kết quả tốt cần phải:
Bệnh nhân phải thực hiện đúng hướng dẫn của thầy thuốc chuyên khoa. Điều trị có kiểm soát trực tiếp, dùng thuốc đúng, đủ liều lượng thuốc, đủ thời gian điều trị, có theo dõi đánh giá kết quả điều trị. Tác hại của việc điều trị không đúng, không tuân thủ các hướng dẫn của thầy thuốc chuyên khoa là làm vi khuẩn lao kháng thuốc và dễ bị mắc thể lao nặng hơn, khó chữa hơn.Khi điều trị không đúng còn làm tỷ lệ điều trị thành công thấp hơn, dễ tử vong, tốn kém về kinh tế và dễ mắc bệnh lao đa kháng thuốc. Đây là nguồn lây rất nguy hiểm cho cộng đồng.
Ngoài việc phát hiện các bệnh lao thể hoạt động chúng ta cần tầm soát phát hiện những trường hợp bị nhiễm và mắc lao tiềm ẩn. Vậy lao tiềm ẩn là gì? Lao tiềm ẩn là những đối tượng bị nhiễm vi khuẩn lao nhưng chưa trở thành bệnh lao phát triển, những trường hợp này cần xác định xem có bị mắc lao tiềm ẩn hay không để điều trị ngay tránh bị mắc thể lao hoạt động .Vấn đề này còn ý nghĩa nữa là thời gian điều trị ngắn, ít tốn kém, dễ điều trị và không để lại di chứng bệnh.
Các đối tượng cần tầm soát phát hiện lao tiềm ẩn:
- Người tiếp xúc trực tiếp với bệnh nhân lao phổi;
- Người nhiễm HIV;
- Người mắc bệnh mạn tính: Đái tháo đường, bệnh phổi nghề nghiệp…
- Người sử dụng thuốc giảm miễn dịch kéo dài
* Dự phòng bệnh lao
Bệnh lao là một bệnh lây truyền, lây chủ yếu qua đường hô hấp từ người bệnh lao phổi có vi khuẩn lao trong đờm sang người lành khi tiếp xúc, tuy nhiên bệnh lao có thể phòng và điều trị được.
Phòng bệnh lao là áp dụng các biện pháp nhằm giảm nguy cơ nhiễm vi khuẩn lao: Giảm nguy cơ nhiễm lao bằng thay đổi hành vi của người bệnh (vệ sinh hô hấp) nhằm làm giảm các hạt nhiễm khuẩn ra môi trường, dùng khẩu trang hoặc ít nhất có khăn che miệng khi tiếp xúc nói chuyện với người khác, khi hắt hơi, ho, khạc đờm vào giấy hoặc ca cốc, bỏ đúng nơi quy định, rửa tay xà phòng thường xuyên; cần phơi chăn, chiếu, vật dụng của bệnh nhân lao ra nắng mỗi ngày. Nhà cửa cần thoáng mát, sạch sẽ; tiêm phòng vắc xin BCG: giúp cho cơ thể hình thành miễn dịch chống lại bệnh lao khi bị nhiễm lao. Người tiếp xúc, đặc biệt là trẻ em dưới 5 tuổi tiếp xúc với bệnh nhân lao phổi cần được đưa đến cở y tế khám lao và điều trị lao tiềm ẩn. Việc điều trị lao tiềm ẩn có thể ngăn ngừa tới 90% nguy cơ phát triển bệnh lao.
Đối với những người bị tiểu đường, suy dinh dưỡng, người có HIV/AIDS, người hút thuốc lá, người tiếp xúc trực tiếp với nguồn lây, người sử dụng các thuốc giảm miễn dịch kéo dài như: Corticoid, hóa chất điều trị ung thư… rất dễ bị bệnh lao, do đó phải thường xuyên khám sức khoẻ định kỳ để phát hiện sớm bệnh lao.
Bệnh lao có thể chữa khỏi hoàn toàn nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời, đúng phác đồ, đủ thời gian. Người dân khi có các dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh lao cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và tư vấn. Không tự ý dùng thuốc điều trị khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Bệnh viện Phổi tỉnh Ninh Bình là đơn vị chuyên khoa tuyến tỉnh có chức năng khám, chẩn đoán, điều trị, quản lý bệnh lao theo đúng quy định của Bộ Y tế và Chương trình chống lao Quốc gia. Bệnh viện được trang bị hệ thống xét nghiệm và các phương tiện chẩn đoán hiện đại, đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng có trình độ chuyên môn cao, nhiều năm kinh nghiệm trong điều trị lao nhạy cảm, lao kháng thuốc và các bệnh phổi mãn tính. Bệnh viện thực hiện:
• Khám sàng lọc, phát hiện sớm bệnh lao
• Chẩn đoán bằng các phương pháp chuyên môn
• Điều trị bệnh lao theo phác đồ chuẩn
• Theo dõi, quản lý và tư vấn cho người bệnh trong suốt quá trình điều trị
Với đội ngũ cán bộ y tế có trình độ chuyên môn, tinh thần trách nhiệm cao, Bệnh viện Phổi tỉnh Ninh Bình luôn sẵn sàng tiếp nhận và chăm sóc người bệnh.
Chủ động phòng, chống bệnh lao là trách nhiệm của mỗi cá nhân và toàn xã hội
