Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک

Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک عامه وګــړو ته د غاښونو روغتيــايې خدماتو چمتــو کول.

د د امریکا د غاښونو د ټولنې د ژورنال (Journal of the American Dental Association) کې خپرې شوې یوې څېړنې وموندله چې هغه م...
06/08/2026

د د امریکا د غاښونو د ټولنې د ژورنال (Journal of the American Dental Association) کې خپرې شوې یوې څېړنې وموندله چې هغه ماشومان چې میندو یې د غاښونو نه درمل شوې سوری (کیویټي) لرله، د هغو ماشومانو په پرتله چې میندو یې هېڅ نه درمل شوې سوری نه لرله، له درې چنده ډېر د غاښونو د سوری کېدو له خطر سره مخ وو. ورته اړیکه په هغو میندو کې هم ولیدل شوه چې د غاښونو د پام وړ له لاسه ورکول یې تجربه کړي وو.
دا اړیکه ښايي د څو بېلابېلو عواملو له امله وي. د غاښونو د سوری سبب کېدونکې باکتریاوې د ماشومتوب په لومړیو کلونو کې له مور څخه ماشوم ته لېږدېدلی شي. سربېره پر دې، ګډ غذایي عادتونه، د خولې د پاکوالي طریقې، د غاښونو د درملنې خدماتو ته لاسرسی، او ټولنیز ـ اقتصادي شرایط هم د ماشوم د غاښونو د سوری په خطر کې مهم رول لري. څېړنې څرګنده کړه چې د مور د خولې روغتیا د ماشوم د خولې د روغتیا یو قوي وړاندوینه کوونکی عامل دی، خو یوازینی لامل نه دی.
د دې څېړنې مهم پیغام دا دی: د ماشوم د ښکلي او سالمې موسکا ساتنه د مور د خولې له روغتیا څخه پیلېږي. د غاښونو د سوریو پر وخت درملنه، د خولې ښه حفظ‌الصحې، د خوږو خوړو او څښاک د پرله‌پسې استعمال محدودول، او په کور کې د غاښونو د سالمو عادتونو رامنځته کول، د ماشوم د راتلونکې د غاښونو د سوری خطر کمولو کې مرسته کولای شي.
سرچینه:
Dye BA, Vargas CM, Lee JJ, Magder L, Tinanoff N. Assessing the relationship between children's oral health status and that of their mothers. Journal of the American Dental Association. 2011;142(2):173–183. doi:10.14219/jada.archive.2011.0061

د ۴,۱۰۹ مور–ماشوم جوړو په ګډون یوې لویې څېړنې وموندله چې هغه ماشومان، چې میندو یې د امیندوارۍ پر مهال د ویټامین D ټیټه ک...
05/08/2026

د ۴,۱۰۹ مور–ماشوم جوړو په ګډون یوې لویې څېړنې وموندله چې هغه ماشومان، چې میندو یې د امیندوارۍ پر مهال د ویټامین D ټیټه کچه لرله، د ماشومتوب په لومړیو کلونو کې د غاښونو د سوریو (Early Childhood Caries) له زیات خطر سره مخ وو. دا اړیکه په ځانګړي ډول هغه مهال ډېره څرګنده وه، کله چې د مور د ویټامین D کچه د امیندوارۍ په دویمه او درېیمه درې‌میاشتنۍ (Trimester) کې ټیټه وه.

ویټامین D د ماشوم د غاښونو د جوړېدو او کلکېدو (Mineralization) لپاره، چې له زیږون مخکې پیل کېږي، مهم رول لري. همدارنګه، دا د هډوکو په سالمه وده او د بدن د معافیتي سیستم په عادي فعالیت کې هم مرسته کوي.

څېړونکي وړاندیز کوي چې د امیندوارۍ پر مهال د ویټامین D کموالی ښايي د ماشوم د شیدو غاښونو پر جوړښت اغېزه وکړي او له راختلو وروسته یې د سوریو پر وړاندې ډېر حساس کړي.

که څه هم دې څېړنې یوازې د دواړو ترمنځ اړیکه ښودلې او د علت او معلول اړیکه یې نه ده ثابته کړې، خو دا د هغو مخ پر زیاتېدونکو علمي شواهدو ملاتړ کوي چې ښيي د امیندوارۍ پر مهال د مور تغذیه د ماشوم د خولې او غاښونو پر راتلونکې روغتیا اوږدمهاله اغېزې لرلی شي.

د روغتیايي متخصص تر لارښوونې لاندې د امیندوارۍ پر مهال د ویټامین D سالمه کچه ساتل، د ماشوم د غاښونو د سالمې ودې او جوړښت په ملاتړ کې مرسته کولی شي.

📖 سرچینه:
Xu N, et al. Vitamin D Levels During Pregnancy and Dental Caries in Offspring. JAMA Network Open. 2025;8(12):e2546166.
Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک

په اونۍ کې حتی یو ځل د غاښونو تار (Floss) کارول ښايي د زړه او دماغ په روغتیا کې هم مرسته وکړيیوه لویه او اوږدمهاله څېړنه...
02/08/2026

په اونۍ کې حتی یو ځل د غاښونو تار (Floss) کارول ښايي د زړه او دماغ په روغتیا کې هم مرسته وکړي
یوه لویه او اوږدمهاله څېړنه چې د American Stroke Association د International Stroke Conference 2025 کې وړاندې شوې، وموندله چې هغه کسان چې لږ تر لږه په اونۍ کې یو ځل د غاښونو تار (Floss) کاروي، په هغوی کې:
• د اسکیمیک سټروک (Ischemic Stroke) خطر ۲۲٪ کم و.
• د کارډیوامبولیک سټروک (Cardioembolic Stroke) خطر ۴۴٪ کم و. (دا هغه ډول سټروک دی چې د زړه څخه د وینې د ټوټې دماغ ته د رسېدو له امله رامنځته کېږي.)
• د اېټریال فبریلېشن (Atrial Fibrillation - AFib) خطر ۱۲٪ کم و. دا د زړه د ضربان یو عام بې‌نظمي ده چې د سټروک خطر زیاتوي.
په زړه پورې دا ده چې دا اړیکې د غاښونو د برش کولو عادت او د غاښونو ډاکټر ته د منظم تګ له اغېزې وروسته هم پر خپل ځای پاتې وې. دا ښيي چې د غاښونو تار کارول ښايي د برش کولو تر څنګ ځانګړې ګټې هم ولري.
څېړونکي باور لري چې دا اړیکه ښايي د لثو له التهاب سره تړاو ولري. کله چې د غاښونو ترمنځ پلاک او باکتریاوې راټولې شي، د لثو دوامداره التهاب رامنځته کوي. دا التهاب ښايي د زړه د ناروغیو او سټروک په رامنځته کېدو کې رول ولوبوي. د غاښونو تار هغه پلاک لرې کوي چې برش ورته نه رسېږي، لثې سالمې ساتي او ښايي د بدن عمومي التهاب هم راکم کړي.
یوازې یوه ساده دقیقه عادت، لکه د غاښونو تار کارول، ښايي ګټې یې د خولې له روغتیا څخه هم ډېرې پراخې وي.
سرچینه:
American Stroke Association. International Stroke Conference 2025. Presentation: Regular dental flossing associated with lower risk of ischemic stroke and atrial fibrillation.
Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک

له خولې ساه اخیستل د خوب پر مهال د غاښونو د سوریو (کیویټي) خطر زیاتولی شيد خوب پر مهال د لاړو (لعاب) تولید په طبیعي ډول ...
02/08/2026

له خولې ساه اخیستل د خوب پر مهال د غاښونو د سوریو (کیویټي) خطر زیاتولی شي
د خوب پر مهال د لاړو (لعاب) تولید په طبیعي ډول کمېږي. که چیرې انسان د پوزې پر ځای د خولې له لارې ساه واخلي، نو خوله لا ډېره وچه کېږي. دا وچوالی د لاړو هغه مهمې دندې کمزورې کوي چې د خوړو پاتې شوني مینځي، زیانمن اسیدونه بې‌اغېزې کوي، او د غاښونو د مینا (Enamel) لومړني زیانونه ترمیموي.
یوه تازه سیستماتیکه بیاکتنه ښيي چې هغه ماشومان او تنکي ځوانان چې د خولې له لارې ساه اخلي، د غاښونو زیات پلاک او د لثو زیات التهاب لري. همدارنګه، محدود شواهد ښيي چې ښایي د خولې له لارې ساه اخیستل د غاښونو له سوریو (کیویټي) سره هم تړاو ولري. که څه هم لا هم د دې اړیکې د لا ښه ثابتولو لپاره نورو لوړ کیفیت لرونکو څېړنو ته اړتیا شته، خو د لاړو کمښت او د خولې دوامداره وچوالی داسې چاپېریال رامنځته کوي چې د غاښونو د سوریو سبب کېدونکې باکتریاوې په کې ښه وده کوي.
د غاښونو منظم پاک ساتل، کافي اوبه څښل، او که د خولې له لارې ساه اخیستل دوام ولري د هغې د لامل تشخیص او درملنه، کولی شي د غاښونو د سوریو خطر کم کړي او د خولې روغتیا په اوږدمهال کې وساتي.
سرچینه: Kimura ACRS, et al. Dental Caries and Periodontal Outcomes in Mouth-Breathing Children and Adolescents: A Systematic Review. International Journal of Paediatric Dentistry. 2026.

🦷 ولې له عصب‌کښۍ (Root Canal Treatment) وروسته د غاښ تاج (Dental Crown) اړین دی؟ډېری خلک فکر کوي چې کله د عصب‌کشۍ وروسته...
26/07/2026

🦷 ولې له عصب‌کښۍ (Root Canal Treatment) وروسته د غاښ تاج (Dental Crown) اړین دی؟

ډېری خلک فکر کوي چې کله د عصب‌کشۍ وروسته د غاښ درد له منځه ولاړ شي، نو نورې درملنې ته اړتیا نشته. خو حقیقت دا دی چې عصب‌کشي د درملنې پای نه دی؛ بلکې د غاښ تاج (Crown) د طبیعي غاښ د ساتنې وروستۍ او مهمه مرحله ده.

• عصب‌کشل شوی غاښ نور د درد له لارې خبرداری نه ورکوي.
ځکه چې د غاښ عصب لرې شوی وي، نو کېدای شي پوسېدنه یا درز پرته له درد او څرګندو نښو پرمختګ وکړي، او ناروغ هغه وخت پرې خبر شي چې د غاښ ډېره برخه ماته شوې وي.

• د غاښ مقاومت کمېږي.
هغه غاښونه چې د ریښې درملنه (Root Canal Treatment) پرې شوې وي، په ځانګړې توګه که د غاښ ډېره طبیعي برخه له منځه تللې وي، د ژولو د فشارونو پر وړاندې کمزوري وي او د درز یا ماتېدو احتمال یې ډېر وي.

• تاج (Dental Crown) د محافظتي پوښ په توګه عمل کوي.
تاج غاښ د ژولو د فشارونو پر وړاندې ساتي او د ماتېدو خطر په څرګند ډول کموي. خو د تاج د څنډې شاوخوا د پوسېدنې د مخنیوي لپاره، د خولې ښه حفظ‌الصحې، منظم برس کول او هره ورځ د غاښونو د تار (Dental Floss) کارول ډېر مهم دي.

• د موسکا ښکلا هم ساتي.
د غاښ تاج نه یوازې د غاښ دوام او ځواک زیاتوي، بلکې د غاښ بڼه، رنګ او ظاهري ښکلا هم ښه کوي او طبیعي او ښکلې موسکا رامنځته کوي.

✅ که ستاسو غاښ عصب‌کښل شوی وي، د تاج د مناسب وخت په اړه له خپل د غاښونو ډاکټر سره مشوره وکړئ. د وخت پر مهال تاج لګول کولی شي ستاسو طبیعي غاښ د اوږدې مودې لپاره وساتي.
ترجمه

🦷 د غاښونو له تر ټولو پخوانیو ډکولو موادو څخه یو، په تدریجي ډول کمېږي.له ۱۸۰ کلونو څخه زیات وخت کېږي چې ډینټل امالګم (De...
26/07/2026

🦷 د غاښونو له تر ټولو پخوانیو ډکولو موادو څخه یو، په تدریجي ډول کمېږي.

له ۱۸۰ کلونو څخه زیات وخت کېږي چې ډینټل امالګم (Dental Amalgam) یا د سپینو زرو ډکونې (Silver Fillings) د خرابو غاښونو د رغولو لپاره په باوري ډول کارول کېږي.

نن ورځ ډېری هېوادونه د امالګم کارول په تدریجي ډول کموي؛ نه ځکه چې ناڅاپه ناامن ثابت شوی، بلکې ځکه چې د غاښ په رنګ ورته مواد (Tooth-colored Restorative Materials) ډېر پرمختګ کړی، او نړیوالې هڅې د پارې (Mercury) د چاپېریالي ککړتیا د کمولو په موخه روانې دي.

د پارې په اړه د میناماتا کنوانسیون (Minamata Convention on Mercury)، چې د نړۍ له ۱۴۰ څخه ډېرو هېوادونو لاسلیک کړی، سپارښتنه کوي چې د غاښونو د امالګم کارول په تدریجي ډول راکم شي، او هر هغه ځای چې مناسب وي، د پارې څخه پاک ترمیمي مواد وکارول شي.

تمه کېږي چې دا بدلون به په تدریجي ډول د ډېرو کلونو په اوږدو کې ترسره شي. که د امالګم پخوانۍ ډکونه سالمه وي او کومه ستونزه ونه لري، یوازې د دې لپاره چې پاره لري، بدلول یې اړتیا نه لري.

د غاښونو ډاکټران سپارښتنه کوي چې ډکونه یوازې هغه وخت بدله شي چې کلینیکي اړتیا موجوده وي، لکه ماتېدل، بیا سوری کېدل، یا د ډکونې خرابېدل.

📚 سرچینې:
• د روغتیا نړیوال سازمان (WHO)
• د میناماتا کنوانسیون (UNEP Minamata Convention)
• د امریکا د غاښونو ټولنه (ADA)
• د امریکا د خوړو او درملو اداره (FDA)
• د غاښونو نړیوال فدراسیون (FDI World Dental Federation)
Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک

🦷 ستاسو د غاښونو ډاکټر ښايي دا پټه ناروغي تر نښو څرګندېدو مخکې تشخیص کړيد پښتورګو مزمنه ناروغي (Chronic Kidney Disease) ...
26/07/2026

🦷 ستاسو د غاښونو ډاکټر ښايي دا پټه ناروغي تر نښو څرګندېدو مخکې تشخیص کړي

د پښتورګو مزمنه ناروغي (Chronic Kidney Disease) ډېری وخت د "پټې ناروغۍ" په نوم یادیږي، ځکه چې کېدای شي کلونه پرته له څرګندو نښو پرمختګ وکړي. کله چې نښې راڅرګندې شي، ممکن د پښتورګو فعالیت لا دمخه د پام وړ کم شوی وي.

د ۲۰۲۶ کال یوې نفوس‌محورې څېړنې، چې له ۶,۱۰۰ څخه زیات بالغ کسان یې ارزولي وو، وموندله چې شدیده د لثو ناروغي (Severe Periodontitis) د پښتورګو د فعالیت له کمښت او البومینوریا (Albuminuria) سره تړاو لري. البومینوریا د پښتورګو د مزمنې ناروغۍ یو له لومړنیو نښو څخه ګڼل کېږي.

څېړونکو ولیدل چې هر څومره د پښتورګو فعالیت کمېده، هماغومره شدیده د لثو ناروغي هم ډېره لیدل کېده. دا اړیکه د عمر، شکرې، سګرټ څکولو او جنسیت په څېر عواملو له پام کې نیولو وروسته هم پر خپل ځای پاتې وه.

ساینسپوهان باور لري چې مزمن التهاب، د بدن دفاعي غبرګونونه، او د خولې باکتریاوې چې د وینې جریان ته ننوځي، ښايي د دې اړیکې په رامنځته کېدو کې مهم رول ولوبوي.

دا موندنې ښيي چې خوله یوازې د غاښونو د روغتیا ښکارندوی نه ده، بلکې د ټول بدن د روغتیا په اړه هم مهمې نښې ورکولای شي. له همدې امله، منظمې د غاښونو معاینې نه یوازې د خولې د روغتیا لپاره، بلکې د ځینو عمومي ناروغیو د ژر پېژندلو لپاره هم ارزښت لري.

📄 سرچینه:
Schmidt-Lauber C, et al. Association of periodontitis with reduced kidney function and albuminuria in early chronic kidney disease: a population-based study. International Journal of Oral Science. 2026.

🦷 هر څومره چې د غاښ سوری (Cavity) له درملنې پرته پاتې شي، هماغومره یې درملنه پېچلې کېږي.د غاښ سوری په خپله نه رغېږي. د غ...
26/07/2026

🦷 هر څومره چې د غاښ سوری (Cavity) له درملنې پرته پاتې شي، هماغومره یې درملنه پېچلې کېږي.
د غاښ سوری په خپله نه رغېږي. د غاښ خرابوالی (Tooth Decay) یوه پرله‌پسې ناروغي ده چې که درملنه یې ونه شي، په دوامداره توګه د غاښ سالمه برخه له منځه وړي. هر څومره چې دا خرابوالی زیات پرمختګ وکړي، د غاښ ساتل سختېږي او درملنه یې هم ډېرې پېچلې او پراخې مرحلې ته رسېږي.
لومړۍ مرحله: لومړنی سوری په دې مرحله کې خرابوالی یوازې د غاښ په مینا (Enamel) او د ډینټین په بهرنۍ برخه پورې محدود وي. په ډېرو مواردو کې غاښ د یوې ساده ډکونې (Filling) په وسیله رغول کېږي او د غاښ طبیعي جوړښت نږدې بشپړ ساتل کېږي.
دویمه مرحله: ژور سوری کله چې باکتریاوې د غاښ تر مغز (Pulp) پورې ورسېږي، غاښ دردناک یا انتاني کېدای شي. په دې حالت کې د غاښ د ژغورلو لپاره معمولاً د ریښې درملنه (Root Canal Treatment) ترسره کېږي، او وروسته پرې د غاښ تاج (Dental Crown) اېښودل کېږي ترڅو غاښ بېرته قوي او خوندي شي.
درېیمه مرحله: د غاښ د ریښې پاتې شوني (Root Stump) که د غاښ ډېره برخه له منځه تللې وي، ښايي نور د رغولو وړ نه وي. په داسې حالت کې معمولاً غاښ ایستل کېږي، او د ورک شوي غاښ د ځایناستي لپاره د غاښ امپلانټ (Dental Implant) او پرې تاج (Dental Crown) لګول کېږي.
هغه ستونزه چې په پیل کې یوازې د یوې ساده ډکونې په وسیله حل کېدای شوه، د ځنډ له امله ښايي په څو جلا درملیزو مرحلو بدله شي ترڅو د غاښ فعالیت او ښکلا بېرته ور وګرځول شي.
منظمې د غاښونو معاینې د دې لامل کېږي چې سوری په لومړیو پړاوونو کې تشخیص او درملنه شي، طبیعي غاښ وساتل شي، او له راتلونکو پیچلو او لګښت لرونکو درملنو څخه مخنیوی وشي.
Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک

سالمې ورئ د وینې فشار په کنټرول کې هم مرسته کولی شيسالمې ورئ یوازې د ښکلي موسکا لپاره مهمې نه دي. مخ پر زیاتېدونکې علمي ...
24/07/2026

سالمې ورئ د وینې فشار په کنټرول کې هم مرسته کولی شي
سالمې ورئ یوازې د ښکلي موسکا لپاره مهمې نه دي. مخ پر زیاتېدونکې علمي څېړنې ښيي چې د ورئ روغتیا د وینې د فشار په ساتلو او کنټرول کې هم مهم رول لرلی شي.
د امریکا یوې لویې څېړنې وموندله چې هغه لویان چې د لثو ناروغي (پیریوډونټایټس) لري، د هغو کسانو په پرتله چې لثې یې سالمې وي، ډېر احتمال لري چې د وینې لوړ فشار یې د درملو له کارولو سره سره هم په بشپړ ډول کنټرول نه شي. همدارنګه، د دوی سیسټولیک (لوړ) د وینې فشار لږ څه لوړ و، او څومره چې د وري ناروغي شدیده وه، هماغومره د لوړ فشار خطر هم زیاتېده.
ورځ کې دوه ځله د غاښونو برش کول، د غاښونو ترمنځ پاکوالی (د غاښونو تار یا فلوس کارول)، منظم د غاښونو معاینات، او د وري ناروغۍ ژر درملنه هغه ساده ګامونه دي چې نه یوازې د خولې روغتیا ښه ساتي، بلکې د زړه او رګونو د عمومي روغتیا په ملاتړ کې هم مرسته کولی شي.
سرچینه:
Pietropaoli D, et al. Hypertension. 2018;72(6):1365–1373.
DOI: 10.1161/HYPERTENSIONAHA.118.11528

ډېری خلک فکر کوي چې یوازې د غاښونو برش او د غاښونو کریم (توته‌پېسټ) د غاښونو ساتنه کوي. خو د غاښونو تر ټولو مهمو طبیعي د...
24/07/2026

ډېری خلک فکر کوي چې یوازې د غاښونو برش او د غاښونو کریم (توته‌پېسټ) د غاښونو ساتنه کوي. خو د غاښونو تر ټولو مهمو طبیعي دفاعي وسیلو څخه یوه لاړې (لعاب) دي، چې بدن یې په خپله تولیدوي.
لاړې هره ورځ په دوامداره توګه د خوړو پاتې شوني له خولې پاکوي، د خولې د باکتریاوو له خوا جوړ شوي زیانمن اسیدونه بې‌اغېزې کوي، او غاښونو ته کلسیم او فاسفیټ رسوي چې د غاښونو د مینا (Enamel) کوچني او لومړني زیانونه ترمیم کړي، مخکې له دې چې په سوریو (Cavities) بدل شي. همدارنګه لاړې د زیانمنو باکتریاوو په کنټرول کې مرسته کوي، خوله لنده ساتي او د لثو او د خولې نورو نسجونو ساتنه کوي.
کله چې د لاړو تولید، حتی لږ هم، کم شي، دا طبیعي ساتنه کمزورې کېږي. اسیدونه د اوږدې مودې لپاره پر غاښونو پاتې کېږي، د غاښونو مینا ژر خپل منرالونه له لاسه ورکوي، او باکتریاوې په اسانۍ سره ډېرېږي. دا حالت، په ځانګړې توګه د شا غاښونو په ژورو کندو او درزونو کې چې خواړه او پلاک پکې راټولېږي، د غاښونو د سوریو د رامنځته کېدو لپاره مناسب چاپېریال برابروي.
لاړې شپه او ورځ د غاښونو په ساتنه بوختې وي، خو یوازې یې دا دنده نه شي ترسره کولای. د غاښونو منظم پاکول، کافي اوبه څښل، متوازن او صحي خواړه، او د غاښونو ډاکټر ته منظمې کتنې ټول د لاړو ترڅنګ یو ځای کار کوي، ترڅو د غاښونو د سوریو مخه ونیسي او د خولې روغتیا وساتي.

Address

غرفـو بازار
Jalalabad
1230

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Practice

Send a message to Amin Dental Clinic / امين د غــاښونو عصــري کلـينک:

Shortcuts

Share

Category