16/09/2023
#مموگرافی (mammography) چیست؟
مموگرام (mammogram) عبارت از تصویر اکسری پستان (سینه) است. مموگرافی یک وسیله سکریننگ برای کشف سرطان سینه است. مموگرافی همراه با معاینه کلینیکی منظم و معاینه پستان توسط خود خانم بطور ماهوار، یک عنصر کلیدی در تشخیص مقدم سرطان پستان است.
با توجه به آمار انستیتوت ملی سرطان، سرطان سینه بعد از سرطان جلد دومین و معمول ترین سرطان در نزد خانم ها در ایالات متحده است.
بر اساس یک تخمین در سال 2021، تقریباً 281,550 واقعه جدید سرطان پستان در نزد خانم ها تشخیص گردید.
بعضی از متخصصین توصیه می کنند که خانم ها 40 ساله و بالاتر باید هر یک ۱ تا ۲ سال یکبار مموگرام داشته باشند.
#مموگرافی باید نزد کی اجرا شود؟
انجمن سرطان آمریکا توصیه می کند که شروع منظم سکریننگ در سن 45 سالگی باشد.
اگر تاریخچه شخصی یا فامیلی سرطان سینه دارید، داکتر ممکن سکریننگ زودتر را توصیه کند یا از وسیله های اضافی تشخیص استفاده کند.
اگر متخصص نسائی شما مموگرام را منحیث تست روتین برای بررسی سرطان یا تغییرات سینه توصیه کند، منحیث یک مموگرام سکریننگ شناخته می شود. در این نوع معاینه، داکتر چندین تصویر اکسری را از هر پستان مریض می گیرد.
اگر یک کتله یا هر مشکل دیگری از سرطان پستان داشته باشید، داکتر شما یک مموگرام تشخیصی را توصیه می کند. مموگرام های تشخیصی وسیع تر از مموگرام های سکریننگ هستند. معمولاً این نوع تصویر برداری ضرورت به اکسری بیشتری دارد تا منظره های سینه را از موقعیت های مختلف بدست آورد. رادیولوژست شما همچنان ممکن نواحی خاص را مورد توجه قرار دهد.
#چگونه باید برای مموگرافی آماده شد؟
شما باید در روز انجام مموگرافی خود رهنمودهای خاصی را دنبال کنید. شما نمی توانید از deodorantها، پودرهای بدن یا عطرها استفاده کنید. همچنان، نباید هیچ پوماد یا کریم را به سینه یا زیر بغل خود بمالید. این مواد می توانند تصاویر را مغشوش کنند یا مشابه کلسیفکیشن ها (رسوبات کلسیم) دیده شوند، بنابراین مهم است که از آنها اجتناب کنید.
اگر حامله یا شیرده هستید، قبل از معاینه، رادیولوژست را باخبر سازید. به طور کلی، شما نمی توانید در این زمان مموگرافی سکریننگ انجام دهید، اما در صورت نیاز، داکتر شما می تواند سایر روش های سکریننگ مانند التراسوند را توصیه کند.
#هنگام مموگرافی چه واقع میشود؟
بعد از اینکه از کمر به بالا لباس ها و گردنبند خود را دور ساختید، تکنیشن به شما یک لباس مخصوص می دهد که از پیشروی گره می خورد. بر اساس ضرورت، ممکن در هنگام مموگرافی ایستاده یا نشسته باشید.
هر سینه بالای صفحه اکسری صاف قرار می گیرد. بعداً فشاردهنده (compressor) بالای سینه فشار وارد می کند تا نسج را صاف کند. این یک تصویر واضح تر از پستان را فراهم می کند. ممکن لازم باشد نفس خود را برای هر تصویر قید کنید. ممکن مقدار کمی فشار یا ناراحتی احساس کنید اما معمولاً کوتاه مدت است.
در هنگام اجرای پروسیجر، داکتر شما تصاویر را همانطور که ساخته شده است، بررسی خواهد کرد. اگر چیزی مشخص نباشد یا نیاز بیشتری به توجه داشته باشد ممکن تصویر های اضافی که زوایای مختلف را نشان می دهند، توصیه کند. اگر این عمل به طور مداوم واقع شود نباید باعث ناراحتی و یا تشویش شما شود.
#مموگرافی دیجیتل (Digital mammograms)
بعضاً مموگرافی دیجیتل در صورت موجودیت موارد خاص مورد استفاده قرار می گیرد. اینها مخصوصاً برای خانم های کمتر از 50 ساله که معمولاً سینه های متراکم تر نسبت به خانم ها مسن تر دارند، مفید است.
یک مموگرام دیجیتل اکسری را به یک تصویر الکترونیکی از سینه تبدیل می کند که در کمپیوتر ثبت می شود. تصاویر بلافاصله قابل دید هستند، بنابراین رادیولوژست مجبور نیست که منتظر تصاویر باشد. این هم چنان می تواند به داکتر کمک کند تا تصاویری را که ممکن در یک مموگرام ساده دیده نشود مشاهده کند.
#عوارض جانبی
مانند هر نوع تصویر برداری اکسری، شما در معرض یک مقدار بسیار کم از شعاع در هنگام مموگرافی قرار می گیرید. به هر حال، خطر معروضیت با آن بسیار پایین است. اگر مریض یک خانم حامله است و قبل از تاریخ ولادت مستلزم داشتن یک مموگرافی است، معمولاً در طول پروسه یک پیش بند سربی می پوشد.
#نتایج مموگرافی و مراحل بعدی
تصاویری از یک مموگرافی میتواند در تشخیص کلسیفیکیشن (رسوبات کلسیم)، در سینه کمک کند. اکثر کلسیفیکیشن ها علامه سرطان نیستند. این معاینه همچنان می تواند سیست ها و هر نوع کتله سرطانی یا غیر سرطانی را دریابد.
یک سیستم تشخیصی جهانی برای خواندن مموگرافی به نام Breast Imaging Reporting and Database System (BI-RADS) یا سیستم گزارش دهی تصویر برداری و دیتابیز پستان وجود دارد.
داکتر سمیع الله «حبیبی» کندز افغانستان
