Ani Hovhannisyan Psychologist

Ani Hovhannisyan Psychologist Կլինիկական հոգեբան
👶 Զարգացում • վարք • հույզեր
👨‍👩‍👧 Աշխատանք երեխայի և ծնողի հետ
📩 Խորհրդատվության համար՝ անձնական նամակ

28/08/2026

Երբեմն որոշում կայացնելը դժվար է ոչ թե այն պատճառով, որ չգիտես՝ ինչ ես ուզում։

Դժվար է, որովհետև ընտրելով մի տարբերակ՝ հրաժարվում ես մյուս հնարավորություններից։

Իսկ հետո սկսվում է․
«Իսկ եթե…»

Հաջորդ ռիլում կխոսեմ այն մասին, թե ինչու է մեզ համար այդքան դժվար ապրել չընտրված հնարավորության հետ։

26/08/2026

Մարդաշատ վայրեր գնալիս մտածում ես «Իսկ եթե խուճապային գրոհ սկսվի» կամ ընդհանրապես չե՞ս գնում...

Երբեմն մարդը վախենում է, որ այդ վայրում հանկարծ կունենա խուճապի գրոհ կամ ուժեղ տագնապ, իրեն վատ կզգա, կկորցնի վերահսկողությունը կամ չի կարողանա արագ դուրս գալ ու օգնություն ստանալ։

Դրա պատճառով սկսում է խուսափել մոլերից, հասարակական տրանսպորտից, հերթերից, միջոցառումներից կամ այլ մարդաշատ վայրերից։ Երբեմն էլ գնում է, բայց միայն ուղեկցողի հետ, նստում է ելքին մոտ կամ նախապես մտածում է՝ «ինչպե՞ս եմ այստեղից դուրս գալու»։

Այսպես խուսափումը կարճաժամկետ կարող է թեթևացնել տագնապը, բայց երկարաժամկետ այն կարող է պահպանել վախը․ մարդը ավելի ու ավելի քիչ հնարավորություն է ստանում համոզվելու, որ կարող է մնալ այդ իրավիճակում և հաղթահարել առաջացած անհանգստությունը։

Այստեղ կարևոր է հասկանալ՝ ինչից է իրականում վախենում մարդը։

Մարդաշատ վայրի՞ց։

Խուճապի գրոհի՞ց։

Իր մարմնի զգացողությունների՞ց։

Վերահսկողությունը կորցնելու՞ց։

Թե՞ այն մտքից, որ ուրիշները կտեսնեն իր վիճակը։

Թերապիայի ընթացքում այդ վախերը կարելի է ուսումնասիրել և աստիճանաբար փոխել դրանց նկատմամբ արձագանքը։ Աշխատանքը կարող է ներառել տագնապի մեխանիզմների հասկանալը, վախեցնող մտքերի հետ աշխատանքը և աստիճանական վերադարձը այն իրավիճակն�

24/08/2026

Տագնապի պահին զգո՞ւմ ես, որ շունչդ չի հերիքում։

Այդ պահին կարող ես փորձել այս պարզ շնչառական վարժությունը․

🌿 Քթով դանդաղ ներշնչիր։
🌿 Մի փոքր պահիր շունչդ։
🌿 Հետո բերանով ավելի երկար և դանդաղ արտաշնչիր։

Կրկնիր մի քանի անգամ՝ առանց շունչը ուժով խորացնելու։

Ինչո՞ւ կարող է սա օգնել։

Տագնապի ժամանակ օրգանիզմը ակտիվացնում է վտանգի արձագանքը․ սրտի աշխատանքը արագանում է, շնչառությունը կարող է փոխվել, մկանները լարվում են, և մարմնում առաջանում են տարբեր տհաճ զգացողություններ։

Դրանցից վախենալը կարող է ավելի ուժեղացնել տագնապը, իսկ տագնապի ուժեղացումը՝ իր հերթին, ավելի նկատելի դարձնել մարմնական ախտանշանները։

Դանդաղ շնչառությունը և հատկապես ավելի երկար արտաշնչելը կարող են օգնել նվազեցնել ֆիզիոլոգիական գրգռվածությունը և մարմնին աստիճանաբար դուրս բերել «վտանգի» ռեժիմից։

Բայց կարևոր է հասկանալ․ այս վարժությունը խուճապային գրոհի բուժում չէ։

Եթե նման դրվագները կրկնվում են, սկսում ես վախենալ հաջորդ գրոհից, խուսափել որոշ վայրերից կամ իրավիճակներից կամ դրանք սկսում են սահմանափակել քո կյանքը, միայն ախտանշանը հանգստացնելը բավարար չէ։

Հոգեթերապիայի ընթացքում կարելի է հասկանալ՝

ինչն է առաջացնում տագնապը,

ինչ նշանակություն ես տալիս մարմնի զգացողություններին,

ինչ մտքեր ու վախեր են ուժե�

21/08/2026

Խուճապային գրոհը կարող է շատ իրական ու վախեցնող լինել։

Հանկարծակի սրտխփոց, շնչառության դժվարացում, դող, գլխապտույտ, կրծքավանդակի անհարմարություն, քրտնարտադրություն, վերահսկողությունը կորցնելու կամ նույնիսկ մահանալու վախ։

Այս ախտանշանները կարող են այնքան ուժեղ լինել, որ մարդուն թվա՝ իր հետ ֆիզիկապես ինչ-որ վտանգավոր բան է կատարվում։

Բայց այստեղ կարևոր է մի բան․ նման ախտանշանները պետք չէ ինքնուրույն վերագրել տագնապին։

Եթե դրանք նոր են առաջացել, կրկնվում են կամ արտահայտված են, նախ անհրաժեշտ է բժշկական գնահատում՝ հնարավոր ֆիզիոլոգիական պատճառները բացառելու համար։

Երբ բժշկական պատճառները բացառված են, և ախտանշանները համապատասխանում են խուճապային գրոհի պատկերին, կարելի է աշխատել նաև հոգեբանական կողմի հետ։

Թերապիայի ընթացքում կարևոր է հասկանալ ոչ միայն՝ ինչ է տեղի ունենում մարմնի հետ, այլ նաև՝ ինչ է կատարվում մարդու մտքերի, հույզերի և վարքի մակարդակում։

Ինչպե՞ս է նա մեկնաբանում մարմնի զգացողությունները։

Ի՞նչ է մտածում այդ պահին․
«Սիրտս արագանում է, ուրեմն ինձ հետ ինչ-որ բան այն չէ»։
«Կկորցնեմ վերահսկողությունս»։
«Կմեռնեմ»։

Ի՞նչ է անում այդ մտքերի ազդեցությամբ՝ փորձում է փախչել իրավիճակից, խուսափում է որոշ վայրերից, անընդհատ ստուգում է իր առողջությունը կամ սկսում է վախենալ հաջ

19/08/2026

Չե՞ս կարողանում «ոչ» ասել ու անընդհատ փորձում ես հաճոյանալ։

Սա միշտ չէ, որ նշանակում է, որ դու պարզապես «շատ բարի» ես։

Երբեմն մերժելը դժվար է, որովհետև «ոչ»-ը ներսում կապվում է ավելի մեծ վախերի հետ՝

«Նա կնեղանա»։
«Կվիրավորվի»։
«Կմտածի, որ ես վատ մարդ եմ»։
«Կհեռանա»։
«Այլևս ինձ չի սիրի»։

Եվ այդ պահին դու ընտրում ես ոչ թե այն, ինչ իրականում ուզում ես, այլ այն, ինչը կօգնի խուսափել այդ վախից։

Դրա համար էլ կարող ես ասել «այո», նույնիսկ երբ ներսումդ ամբողջությամբ «ոչ» է։

Հաջորդ անգամ, երբ զգաս, որ ուզում ես մերժել, փորձիր միանգամից պատասխան չտալ։

Ասա․

«Մտածեմ ու քեզ պատասխանեմ»։

Այս փոքր դադարը քեզ հնարավորություն է տալիս հասկանալու՝

«Ես իսկապե՞ս ուզում եմ դա անել, թե՞ համաձայնվում եմ, որովհետև վախենում եմ մերժելու հետևանքներից»։

Եվ եթե որոշում ես ասել «ոչ», պարտադիր չէ երկար արդարանալ։

«Չեմ կարող»։
«Այս անգամ չեմ ուզում»։
«Ինձ հարմար չէ»։

Իսկ եթե նկատում ես, որ հասկանում ես այս ամենը, բայց իրական իրավիճակներում կրկին ու կրկին չես կարողանում սահման դնել, արժե նայել ավելի խոր՝ ինչից ես իրականում վախենում «ոչ» ասելուց հետո։

Հենց այդտեղ հաճախ սկսվում է հոգեբանական աշխատանքը։ 🤍

Հոգեբանական խորհրդատվության համար գրիր անձնական նամակ։

18/08/2026

Երբ երկար ժամանակ միայն տալիս ես, դիմանում ես ու փորձում ես ամեն ինչ հասցնել, մի օր կարող ես զգալ, որ ներսում այլևս ռեսուրս չկա։

Թերապիան կարող է դառնալ այն տարածքը, որտեղ վերջապես կարող ես ոչ թե «դիմանալ», այլ հասկանալ՝ ինչ է քեզ պետք։ 🤍

Խորհրդատվության համար գրիր անձնական նամակ։

17/08/2026

Երբեմն մենք գիտենք՝ ինչն է մեզ վնասում, բայց դա դեռ չի նշանակում, որ կարողանում ենք փոխել։

Որովհետև մեր վարքի հետևում հաճախ կա ոչ միայն գիտակցված որոշում, այլ նաև՝ վախ, սովորություն, չբավարարված կարիք կամ տարիների ընթացքում ձևավորված օրինաչափություն։

Ինքնաճանաչումը փոփոխության առաջին քայլն է։ 🤍

Խորհրդատվության համար գրիր անձնական նամակ։

16/08/2026

Հիշեցում՝ ինքդ քեզ հոգ տանելը կարևոր է։ 🤍

15/08/2026

Մենք չենք ընտրում այն, ինչ մեզ հետ կատարվել է մանկության տարիներին։

Չենք ընտրում՝ ինչ հարաբերություններ ենք տեսել, ինչ ենք ստացել կամ ինչի կարիքն ենք ունեցել ու չենք ստացել։

Բայց հասուն տարիքում, երբեմն, շարունակում ենք ապրել այդ փորձառությունների ազդեցության տակ՝ նույն մարդկանց ընտրելով, նույն իրավիճակներում մնալով, նույն կերպ արձագանքելով։

Անցյալը կարող է բացատրել մեր վարքը, բայց պարտադիր չէ, որ որոշի մեր ապագան։

Ինքնաճանաչումը հենց այստեղ է սկսվում․
ոչ թե «ո՞վ է մեղավոր», այլ՝

«Ի՞նչ եմ ես այսօր անում այն ամենի հետ, ինչ ինձ հետ եղել է»։

Եվ եթե հասկանում ես, թե ինչու ես կրկնում նույն օրինաչափությունը, բայց միայն հասկանալը դեռ չի օգնում փոխել այն, հենց այստեղ կարող է սկսվել թերապևտիկ աշխատանքը։ 🤍

Մեկնաբանություններում կարող եք կիսվել կարծիքներով!!!
13/08/2026

Մեկնաբանություններում կարող եք կիսվել կարծիքներով!!!

Address

Yerevan

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Ani Hovhannisyan Psychologist posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share