28/07/2026
Leon sloeg plots op zijn puzzels.
Uitdagend gedrag, leek het. Alsof het uit het niets kwam.
Maar gedrag komt zelden uit het niets.
Deze week draait alles om 𝗼𝗯𝘀𝗲𝗿𝘃𝗲𝗿𝗲𝗻. Daarom haal ik graag de laatste aflevering van Wonderblik nog even opnieuw naar boven, want dit verhaal laat precies zien wat observeren in de praktijk betekent.
Niet meteen denken: hij is weerbarstig, hij wil niet luisteren of hij doet moeilijk.
Wel vragen: wat geb***t hier? Welke spanning was er al? Wat veranderde er in de omgeving? Welke stress zie ik oplopen?
Er was al spanning door het reizen. Er waren meer prikkels dan thuis. En toen kwam er ook nog een onbekend gezicht bij.
Voor Leon was dit geen gedrag zonder reden.
Dit was stress die zichtbaar werd.
In deze aflevering vertel ik ook over een jongen die op school werd geschorst na agressief gedrag.
Laat daar geen misverstand over bestaan: agressief gedrag hoeft niet getolereerd te worden, of iemand nu autisme heeft of niet. De veiligheid van de persoon zelf en van anderen moet altijd bewaakt worden.
Maar begrenzen alleen is niet genoeg.
We moeten ook onderzoeken waar het gedrag vandaan kwam. Wat ging eraan vooraf? Welke spanning had zich al opgebouwd? Welke signalen werden gemist? Wat maakte dat iemand de controle verloor?
Want agressief gedrag kan een ongecontroleerde reactie zijn op overweldigende stress, ook wanneer het heel gericht lijkt. Dat maakt het gedrag niet aanvaardbaar, maar wel beter begrijpelijk. En precies dat inzicht is nodig om herhaling te helpen voorkomen.
Diezelfde verschuiving in blik is belangrijk op school en op het werk. Een leerling die vastloopt of een medewerker die afhaakt, is niet automatisch ongemotiveerd, onwillig of weerbarstig.
Wie eerst observeert, kan beter zien welke spanning, onduidelijkheid, prikkels of verwachtingen onder het gedrag liggen. Pas dan wordt het mogelijk om duidelijke grenzen te combineren met ondersteuning die werkelijk helpt.
De aflevering vind je bij Wonderblik, waar je ook luistert. De link staat in mijn bio.
𝘞𝘰 𝘊𝘰𝘢𝘤𝘩𝘪𝘯𝘨𝘴𝘩𝘶𝘪𝘴
𝘢𝘯𝘥𝘦𝘳𝘴 𝘥𝘦𝘯𝘬𝘦𝘯, 𝘷𝘰𝘭𝘶𝘪𝘵 𝘭𝘦𝘷𝘦𝘯