25/06/2026
Met temperaturen richting 40°C overdag en nachten van 25 C spreken we niet meer over “zomerweer”, maar over fysiologische stress. Het lichaam krijgt nauwelijks nog kans om warmte kwijt te raken, zeker niet ’s nachts. En dat geldt voor jong én oud.
Enkele praktische tips die echt verschil maken:
1. Drink vóór je dorst krijgt
Dorst is een laattijdig signaal. Tegen dat je dorst voelt, zit je vaak al in een begin van dehydratie.
Voor ouderen is dat nog belangrijker: met de leeftijd vermindert het dorstgevoel én de nierreserve.
Dus:
* niet wachten op dorst
* zet water zichtbaar klaar
* drink kleine hoeveelheden verspreid over de dag
* ook bouillon, fruit, yoghurt en waterhoudende voeding helpen
Let op: alcohol droogt uit.
2. Hou de warmte buiten, niet jezelf binnen in een oven
Overdag:
* ramen dicht
* rolluiken, gordijnen of screens dicht aan zonzijde
* vermijd koken met oven of fornuis
* beperk toestellen die warmte afgeven
Ventileren doe je pas als het buiten koeler is dan binnen, meestal laat ’s avonds of vroeg in de ochtend.
Veel mensen doen exact het omgekeerde.
3. Gebruik water slim
Geen ijskoude do**he nodig.
Beter:
* lauwe do**he
* voetenbad
* nat washandje in nek, oksels, polsen
* licht vochtige kleding
Verdamping is je bondgenoot.
4. Vermijd inspanning op de verkeerde uren
Geen tuinwerk, sport of boodschappen tussen 11u en 19u als het echt piekt.
Als het moet:
vroeg in de ochtend of laat in de avond.
Zelfs wandelen aan 38–40°C verhoogt hartbelasting fors.
5. Eet lichter
Bij hitte gaat veel bloed naar de huid om warmte af te voeren.
Een zware maaltijd vraagt extra bloed naar het spijsverteringsstelsel.
Gevolg:
meer moeheid, meer kans op hypotensie.
Beter:
* kleinere porties
* meer fruit
* koude gerechten
* minder vet en zwaar verteerbaar
6. Kijk naar urine, niet alleen naar dorst
Een simpele maar goede graadmeter:
* lichtgeel = meestal goed
* donkergeel = vaak te weinig vocht
* weinig plassen = alarmteken
Bij ouderen is dit nuttiger dan vragen “heb je dorst?”
7. Medicatie verdient extra aandacht
Bij hitte kunnen sommige middelen problematischer worden:
* diuretica
* laxativa
* anticholinergica
* neuroleptica
* antihypertensiva
Niet zomaar stoppen, maar wel alert zijn voor:
duizeligheid, lage bloeddruk, sufheid, vallen.
8. Let extra op ouderen die “nog goed lijken”
Hitteproblemen beginnen vaak subtiel:
* minder eten
* meer slapen
* verwardheid
* prikkelbaarheid
* minder mobiel
* vallen
Dat zijn vaak vroege alarmsignalen.
Niet wachten tot iemand “instort”.
9. De nacht is cruciaal
Bij nachten boven 24–25°C kan het lichaam onvoldoende afkoelen.
Bij 28°C binnenshuis stapelt de hitte zich op.
Tips:
* koele do**he voor slapen
* nat laken of koele doek
* ventilator gericht op luchtcirculatie (niet continu op uitdroging)
* slaap laag in huis indien mogelijk
* dun katoen, geen synthetische stoffen
Slaaptekort door hitte verhoogt ook cardiovasculaire stress.
10. Check elkaar
Misschien de belangrijkste tip.
Bel of bezoek:
* oudere buren
* alleenstaanden
* chronisch zieken
Veel hitte-overlijdens gebeuren in stilte, thuis, zonder dat iemand merkt dat het misloopt.
Bij hitte geldt een simpele regel:
wacht niet tot je lichaam protesteert.
Dan ben je al te laat.