21/12/2024
Ο ψυχίατρος και νευροεπιστήμονας Bessel van der Kolk υπήρξε πρωτοπόρος στη μελέτη του ψυχικού τραύματος και στον τρόπο με τον οποίο επηρεάζει το άτομο. Αν και οι πρώτες έρευνες του επικεντρώθηκαν στους βετεράνους του πολέμου του Βιετνάμ, (καθώς παρατήρησε ότι αυτοί οι άνθρωποι, αν και επέστρεψαν, δεν μπορούσαν να επανέλθουν πλήρως στην καθημερινότητά τους), στη συνέχεια διεύρυνε τη σκέψη του. Παρατήρησε ότι το τραύμα δεν συνδεόταν αποκλειστικά με το βίωμα ενός πολέμου, αλλά και με άλλα γεγονότα όπως η σεξουαλική παρενόχληση/κακοποίηση, η σωματική και λεκτική βία κ.α.
«Οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις του τραύματος ήταν η υπερβολική αντίδραση του ατόμου σε στρεσογόνους παράγοντες μετρίου βαθμού, μια αντίδραση λες και η ζωή του βρισκόταν σε κίνδυνο. Οι περισσότεροι άνθρωποι δεν έχουν επίγνωση ότι οι τωρινές αυτές αντιδράσεις τους έχουν τις ρίζες τους σε προηγούμενες τραυματικές εμπειρίες. Το ίδιο το τραυματικό γεγονός έχει τελειώσει, αλλά συνεχίζεις να αντιδράς στα πράγματα σαν να βρίσκεσαι ακόμη σε κίνδυνο.
Η μεγάλη πρόκληση της θεραπείας του τραύματος είναι πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τους ανθρώπους να ζήσουν σε σώματα που τα νιώθουν ασφαλή; Παλαιότερα, μάλλον υπήρχε η τάση να παραβλέπουμε την πραγματικότητα, και μόνο πρόσφατα ξεκινήσαμε να μιλάμε για τις επιπτώσεις γεγονότων όπως ο ρατσισμός, η φτώχεια, η ανεργία και πώς επηρεάζουν τελικά αυτούς που τα βιώνουν. Η φαρμακοθεραπεία ή οποιαδήποτε θεραπεία στοχεύει καθαρά στο σύμπτωμα, ώστε να σταματήσουν συγκεκριμένες συμπεριφορές έχει φανεί συχνά ανεπαρκής από μόνη της. Αυτό που έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματικό ήταν η διαμόρφωση μιας θεραπευτικής σχέσης. Δηλαδή μιας σχέσης όπου το άτομο νιώθει ότι ακούγεται, ότι μπορεί να μιλήσει για τα συναισθήματά του και να τα αναλύσει (από που προέρχονται αυτά τα συναισθήματα; πόσα χρόνια τα έχω; γιατί ανέπτυξα αυτά τα συναισθήματα σε σχέση με τα γεγονότα που βίωσα;). Με αυτόν τον τρόπο, το άτομο μπορεί να αποκτήσει βαθιά κατανόηση και αποδοχή ότι «Αυτό μου συνέβη, αυτό χρειάζεται να διαχειριστώ και πρέπει να φροντίσω τα τραύματα που κουβαλάω μέσα μου». Αυτή η αίσθηση της αυτο-συμπόνιας και της γνώσης ότι οι αντιδράσεις σου βγάζουν νόημα δεδομένων των εμπειριών που είχες στο παρελθόν είναι η βασική αφετηρία για τη θεραπεία του τραύματος.»
Acclaimed psychiatrist Bessel van der Kolk, author of “The Body Keeps The Score,” discusses the widespread existence of trauma and how it manifests in our bo...
