03/01/2026
«Πλεονεκτήματα της τεχνικής της εικαστικής ψυχοθεραπείας», ή αλλιώς, «αξιοποιώντας τη δύναμη της εγγενούς δημιουργικότητας»
Η εικαστική ψυχοθεραπεία αξιοποιεί τόσο το ψυχικό υλικό του θεραπευόμενου το οποίο έρχεται μέσα από τα σύμβολα που χρησιμοποιεί σταθερά ή και περιστασιακά, όσο και το σωματικό, αφού ο θεραπευόμενος όχι μόνο έρχεται σε επαφή με τα υλικά, αλλά και το ίδιο το σώμα συμμετέχει με ένα μη λεκτικό τρόπο στην εικαστική διαδικασία με τη στάση σώματος αλλά και τις κινήσεις, κατά τη διαδικασία. Το σώμα είναι παρόν και συμμετέχει.
Η δημιουργική διαδικασία επιτρέπει την ανάδυση τόσο των συμβόλων που αναπαριστούν το πράγμα (αντικείμενο) και βρίσκονται στη χώρα του ασυνειδήτου, όσο και τα γλωσσικά σύμβολα που έρχονται κατά τη διαδικασία της λεκτικής επεξεργασίας του έργου, ή και κατά τη λεκτική αφήγηση του θεραπευόμενου προ της δημιουργίας του έργου. Έτσι αντλούμε πληροφορίες τόσο από το ασυνείδητο, όσο και από το προσυνειδητό επίπεδο.
Αυτό συμβαίνει γιατί η εικαστική δημιουργία είναι ο «ενδιάμεσος χώρος» στον οποίο αναφέρεται ο Winnicott. Σύμφωνα με τον ίδιο, κατά τη δημιουργική διαδικασία, ακριβώς όπως και στο παιχνίδι, γεφυρώνεται η εσωτερική με την εξωτερική πραγματικότητα. Εκεί, το άτομο νιώθει ελεύθερο να εκφράσει τα συναισθήματα και τα νοήματα που φέρει. [...]Το άτομο βιώνει το εικαστικό έργο που έχει δημιουργήσει, ως μια άμεση εμπειρία. Οι μορφές αποκαλύπτουν τις αντιλήψεις που έχει διαμορφώσει το άτομο σε σχέση με τον εαυτό του, αλλά και τον κόσμο. [...]
~
Winnicott, D.W. (2019). Το Παιχνίδι και η Πραγματικότητα, (μτφρ. Γιώργος Καλομοίρης), Αθήνα: Εκδόσεις Αρμός.
Μπόμπος, Φώτης, (2018). Διαδικασία συμβολοποίησης κατά την ψυχαναλυτική εργασία Φώτης Μπόμπος (docplayer.gr), Οιδίπους 18 (potamos.com.gr), Ημερ/νία Έκδοσης: February 28, 2018.
Rubin, Judith Aron, (2012). Προσεγγίσεις στην εικαστική θεραπεία: θεωρία & τεχνικές (μτφρ. Σοφία Κώττη), Αθήνα: Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα.
Guttmann, Joseph & Regev, Dafna, (2004). «The Phenomenological Approach to Art Therapy». Journal of Contemporary Psychotherapy, 34 (2), 153-161.
