10/07/2026
ΚΛΙΜΑΚΑ: ΟΤΑΝ Ο ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΑΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΕΠΙΖΩΝ ΤΗΣ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ
Συχνά, όταν γίνεται λόγος για τους επιζώντες μιας αυτοκτονίας, η σκέψη μας στρέφεται στην οικογένεια, στους φίλους και στα αγαπημένα πρόσωπα του ανθρώπου που χάθηκε. Ωστόσο, επιζώντες μπορεί να είναι και οι επαγγελματίες ψυχικής υγείας που είχαν αναπτύξει θεραπευτική σχέση με το άτομο που αυτοκτόνησε. Η αυτοκτονία ενός θεραπευόμενου αποτελεί ένα από τα πιο επώδυνα γεγονότα που μπορεί να βιώσει ένας θεραπευτής κατά τη διάρκεια της επαγγελματικής του πορείας. Πρόκειται για μια εμπειρία που επηρεάζει τόσο την προσωπική όσο και την επαγγελματική του ταυτότητα.
Οι θεραπευτές που χάνουν έναν θεραπευόμενο από αυτοκτονία συχνά βιώνουν έντονα συναισθήματα θλίψης, ενοχής, θυμού, αμφιβολίας και αδυναμίας, αντιδράσεις που συναντώνται και στους υπόλοιπους επιζώντες μιας αυτοκτονίας. Παράλληλα, όμως, καλούνται να διαχειριστούν ένα επιπλέον φορτίο που συνδέεται με τον επαγγελματικό τους ρόλο. Δεν είναι σπάνιο να αναρωτιούνται αν «έχασαν» κάποιο προειδοποιητικό σημάδι, αν θα μπορούσαν να είχαν παρέμβει διαφορετικά ή αν έλαβαν τις κατάλληλες κλινικές αποφάσεις. Πολλοί θεραπευτές αναφέρουν ότι αμφισβητούν την επαγγελματική τους επάρκεια, υπεργενικεύουν την ευθύνη τους για την έκβαση της θεραπείας ή αναπτύσσουν φόβο σχετικά με την ικανότητά τους να αξιολογούν επαρκώς τον αυτοκτονικό κίνδυνο στους θεραπευόμενούς τους.
Επιπλέον, η αυτοκτονία ενός θεραπευόμενου ενδέχεται να συνοδεύεται από διαδικασίες διερεύνησης από τις αρμόδιες αρχές, γεγονός που μπορεί να επιβαρύνει περαιτέρω τον θεραπευτή. Η πιθανότητα νομικής εμπλοκής, η ανάγκη παροχής καταθέσεων και ο φόβος της κριτικής ή της απόδοσης ευθυνών αποτελούν παράγοντες που συχνά εντείνουν το ήδη υπάρχον ψυχικό φορτίο.
Είναι σημαντικό να αναγνωρίσουμε ότι η απώλεια ενός θεραπευόμενου από αυτοκτονία δεν αποτελεί ένδειξη επαγγελματικής αποτυχίας. Παράλληλα, η αυτοκτονία ενός θεραπευόμενου αναδεικνύει τη σημασία της συστηματικής καταγραφής και τεκμηρίωσης των κλινικών ενεργειών από τους επαγγελματίες ψυχικής υγείας. Η αξιολόγηση του αυτοκτονικού κινδύνου, οι παρεμβάσεις που πραγματοποιήθηκαν, οι συστάσεις που δόθηκαν, η συνεργασία με το υποστηρικτικό δίκτυο του θεραπευόμενου, οι παραπομπές σε άλλες υπηρεσίες και οι αποφάσεις που λήφθηκαν κατά τη θεραπευτική διαδικασία αποτελούν κρίσιμα στοιχεία της κλινικής πρακτικής. Η καταγραφή αυτή δεν εξυπηρετεί μόνο τη διασφάλιση της συνέχειας της φροντίδας και την προστασία του ίδιου του θεραπευόμενου, αλλά συμβάλλει και στη δυνατότητα αναστοχασμού, κλινικής εποπτείας και κατανόησης των παραγόντων που προηγήθηκαν της αυτοκτονίας.
Η ΚΛΙΜΑΚΑ υπογραμμίζει τη σημασία της συστηματικής αξιολόγησης του αυτοκτονικού κινδύνου, της τεκμηριωμένης καταγραφής των κλινικών ενεργειών και της συνεχούς εκπαίδευσης των επαγγελματιών ψυχικής υγείας στο πεδίο πρόληψης της αυτοκτονίας. Η καταγραφή δεν αποτελεί απλώς δεοντολογική υποχρέωση, αλλά πράξη ευθύνης και βελτίωσης των παρεχόμενων υπηρεσιών.
--------------------------------------------------------------------------
Κέντρο Ημέρας για την Πρόληψη της Αυτοκτονίας
Παρατηρητήριο Αυτοκτονιών, ΚΛΙΜΑΚΑ
Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία 1018
Κέντρο Ημέρας για την Πρόληψη της Αυτοκτονίας
Ευμολπιδών 30-32, Κεραμεικός
Τηλ. 210-3417160-3