Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια Ταρσίτσα Ντόβα

25/08/2026

Δεν θέλουμε απλώς να μας αγαπούν. Θέλουμε να ανήκουμε.

Υπάρχει κάτι πολύ βαθιά ανθρώπινο στην ανάγκη μας να νιώθουμε ότι έχουμε μια θέση ανάμεσα στους άλλους.

Να υπάρχει μια παρέα στην οποία είμαστε «μέσα».
Ένας άνθρωπος στον οποίο μπορούμε να στραφούμε.

Μια οικογένεια στην οποία νιώθουμε ότι χωράμε.
Ένας χώρος όπου μπορούμε να είμαστε ο εαυτός μας χωρίς να χρειάζεται διαρκώς να αποδεικνύουμε την αξία μας.

Ήδη από τον Adler συναντάμε την ιδέα ότι η αίσθηση σύνδεσης και συμμετοχής στην ανθρώπινη κοινότητα αποτελεί κεντρικό στοιχείο της ψυχικής ζωής. Ο Maslow συμπεριέλαβε την αγάπη και το ανήκειν στις βασικές ανθρώπινες ανάγκες. Αργότερα, η θεωρία του δεσμού του Bowlby έδειξε πόσο σημαντική είναι η εμπειρία ότι οι σημαντικοί άλλοι είναι διαθέσιμοι και ότι μπορούμε να στηριχτούμε πάνω τους.

Ο Rogers, από μια διαφορετική θεωρητική αφετηρία, τόνισε τη σημασία της αποδοχής και της θετικής αναγνώρισης για την ψυχική ανάπτυξη του ατόμου. Σύμφωνα με την προσωποκεντρική προσέγγιση, ο άνθρωπος μπορεί να αναπτυχθεί και να εξελιχθεί πιο αυθεντικά μέσα σε ένα περιβάλλον άνευ όρων αποδοχής, ενσυναίσθησης και γνησιότητας. Όταν, αντίθετα, η αποδοχή προσφέρεται υπό όρους —όταν δηλαδή μαθαίνουμε ότι πρέπει να είμαστε «καλοί», επιτυχημένοι, δυνατοί, χρήσιμοι ή τέλειοι για να αξίζουμε την αγάπη και την αποδοχή των άλλων— μπορεί σταδιακά να αναπτύξουμε αυτό που ο Rogers ονόμασε conditions of worth, δηλαδή «όρους αξίας».

Και τότε μπορεί να αρχίσουμε να ζούμε κάπως έτσι:

«Αν τα κάνω όλα σωστά, θα με αγαπούν.»
«Αν δεν απογοητεύω κανέναν, θα με κρατήσουν κοντά τους.»
«Αν είμαι αρκετά καλή, δεν θα με απορρίψουν.»

Η ανάγκη του ανήκειν μπορεί τότε να μετατραπεί σε έναν διαρκή αγώνα για αποδοχή.

Τελειομανία.
Υπερπροσπάθεια.
Δυσκολία να θέσουμε όρια.
Ανάγκη για επιβεβαίωση.
Φόβος απόρριψης.

Οι Baumeister και Leary (1995) υποστήριξαν ότι η ανάγκη για σταθερούς και ουσιαστικούς διαπροσωπικούς δεσμούς αποτελεί θεμελιώδη ανθρώπινη ανάγκη. Και ίσως αυτό βοηθά να καταλάβουμε γιατί ο αποκλεισμός μπορεί να πονάει τόσο πολύ.

Γιατί το «δεν με κάλεσαν» μπορεί να μεταφραστεί εσωτερικά σε:
«Δεν ανήκω.»
Και το «δεν ανήκω» μπορεί να γίνει:
«Δεν είμαι αρκετός/ή.»
Και το «δεν είμαι αρκετός/ή» μπορεί τελικά να γίνει:
«Θα μείνω μόνος/η.»

Η ψυχοθεραπεία δεν έχει ως στόχο να μας κάνει «πιο δυνατούς» με την έννοια που συχνά ακούμε: «να είμαι δυνατή και να μην χρειάζομαι κανέναν», αλλά μπορεί να γίνει ένας ασφαλής χώρος, όπου μαθαίνουμε βιωματικά να σχετιζόμαστε χωρίς να χρειάζεται να εγκαταλείπουμε τον εαυτό μας για να μας κρατήσουν.

Να μπορούμε να ακούμε ένα «όχι» χωρίς να μετατρέπεται αυτομάτως σε «δεν αξίζω».

Να μπορούμε να είμαστε ατελείς και παρ' όλα αυτά να νιώθουμε ότι έχουμε μια θέση.

Και τελικά, να περάσουμε από το:
«Τι πρέπει να γίνω για να ανήκω;»
στο:
«Πού μπορώ να είμαι ο εαυτός μου και να ανήκω ταυτόχρονα;»

Βιβλιογραφικές αναφορές: Adler, A. (1927/1954). Understanding Human Nature · Maslow, A. H. (1943). A Theory of Human Motivation · Bowlby, J. (1969). Attachment and Loss, Vol. 1: Attachment · Rogers, C. R. (1959). A Theory of Therapy, Personality and Interpersonal Relationships · Baumeister, R. F., & Leary, M. R. (1995). The Need to Belong: Desire for Interpersonal Attachments as a Fundamental Human Motivation. Psychological Bulletin, 117(3), 497–529.

19/08/2026

Σήμερα έχει γενέθλια το παιδί μου.

Κι έχω γενέθλια κι εγώ. 🤍

Όχι τα δικά μου γενέθλια.

Τα γενέθλιά μου ως μαμά.

Γιατί μαζί με ένα παιδί, κάπως, γεννιέται και μια καινούργια εκδοχή του εαυτού μας.

Μια ταυτότητα που δεν υπήρχε πριν.

Και όσο κι αν προετοιμαζόμαστε για τη μητρότητα, υπάρχει κάτι που δεν μπορούμε πραγματικά να προετοιμαστούμε να ζήσουμε:

τη στιγμή που ένας καινούργιος άνθρωπος μπαίνει στη ζωή μας και μαζί του γεννιέται ένας καινούργιος δεσμός.

Ένας δεσμός που από την πρώτη στιγμή μας καλεί να αγαπήσουμε, να φροντίσουμε, να προστατεύσουμε, να αντέξουμε, να μάθουμε.

Η μητρότητα είναι γεμάτη από στιγμές που μοιάζουν αντιφατικές.

Τόση αγάπη και τόση κούραση.
Τόση τρυφερότητα και τόση αγωνία.
Η ανάγκη να προστατεύσουμε και, ταυτόχρονα, η ανάγκη να αφήσουμε σιγά σιγά ελεύθερο.
Η χαρά για αυτό που μεγαλώνει μπροστά μας και η νοσταλγία για αυτό που δεν θα ξαναγυρίσει.

Και ίσως αυτό είναι ένα από τα πιο δύσκολα κομμάτια της:

Να αγαπάμε τόσο πολύ έναν άνθρωπο και ταυτόχρονα να μαθαίνουμε ότι δεν μπορούμε να τον προστατεύσουμε από όλα.

Ο Winnicott μίλησε για την «αρκετά καλή μητέρα».

Και ίσως αυτή η ιδέα να είναι μια μικρή ανακούφιση για όλους τους γονείς που προσπαθούν τόσο πολύ να τα κάνουν όλα σωστά.

Δεν χρειάζονται τέλειους γονείς.

Χρειάζονται αρκετά καλούς γονείς.

Γονείς που είναι εκεί.
Που ακούν.
Που προσπαθούν να καταλάβουν.
Που κάνουν χώρο για αυτό που νιώθει το παιδί.

Και όταν η σύνδεση χαθεί — γιατί κάποιες φορές θα χαθεί — μπορούν να επιστρέψουν.

Να πουν:

«Είμαι εδώ.»
«Σε άκουσα.»
«Συγγνώμη.»
«Πάμε πάλι.»

Γιατί ίσως η ασφάλεια δεν χτίζεται στην απουσία λαθών.

Χτίζεται μέσα από τη σύνδεση, την επιστροφή και την επανόρθωση.

Κι όσο μεγαλώνουν εκείνα, μεγαλώνουμε κι εμείς.

Μαθαίνουμε ότι δεν χρειάζεται να είμαστε τέλειοι γονείς.
Ότι θα κάνουμε λάθη.
Ότι κάποιες φορές θα χάσουμε την υπομονή μας.
Ότι κάποιες φορές θα αμφιβάλλουμε για τον εαυτό μας.

Και ίσως αυτό να είναι τελικά ένα από τα πιο όμορφα κομμάτια της μητρότητας:

Ότι δεν μεγαλώνουμε μόνο ένα παιδί.
Μεγαλώνουμε κι εμείς μαζί του.

Σήμερα, λοιπόν, γιορτάζω μια διπλή γέννηση.

Εκείνη ενός παιδιού.
Και εκείνη μιας μητέρας….

Χρόνια πολλά σε όλους εμάς που, μαζί με τα παιδιά μας, γεννηθήκαμε κι εμείς ξανά. 🤍

17/08/2026

Όταν τελειώνουν οι διακοπές… 🌊☀️

Υπάρχει κάτι παράξενο στις τελευταίες μέρες του καλοκαιριού.

Από τη μία, θέλουμε να κρατήσουμε λίγο ακόμη την ανεμελιά, τον πιο αργό ρυθμό, τις στιγμές που δεν χρειάζεται να κοιτάμε συνεχώς το ρολόι.

Κι από την άλλη, αρχίζουμε σιγά σιγά να επιστρέφουμε.

Στο σπίτι.
Στη δουλειά.
Στις υποχρεώσεις.
Στην καθημερινότητα.
Στους ανθρώπους και στις σχέσεις μας.

Οι άνθρωποι έχουμε ανάγκη από ένα ασφαλές σημείο αναφοράς.

Έναν άνθρωπο ή έναν χώρο όπου νιώθουμε ότι μπορούμε να είμαστε ο εαυτός μας.
Όπου μπορούμε να επιστρέψουμε όταν τα πράγματα δυσκολεύουν.
Έναν άνθρωπο ή έναν χώρο που μπορεί να μας κρατήσει.
Να μας χωρέσει.

Ίσως γι’ αυτό κάποιες επιστροφές είναι πιο εύκολες από άλλες.

Δεν είναι μόνο το πού επιστρέφουμε.
Είναι και το πώς νιώθουμε εκεί που επιστρέφουμε.

Και αν αυτό δεν υπάρχει (ακόμα);

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάτι πάει στραβά με εμάς.

Ίσως υπάρχει κι ένα ακόμη ερώτημα:

Μπορώ να είμαι εγώ ένα ασφαλές μέρος για τον εαυτό μου;

Να μπορώ να με ακούω χωρίς να με κρίνω.
Να ακούω καθαρά τις ανάγκες μου, παρά τον «θόρυβο» γύρω μου.
Να παρατηρώ τις σκέψεις μου χωρίς να πιστεύω καθεμία από αυτές και να ενεργώ αυτόματα.
Να μου επιτρέπω να μην τα καταφέρνω πάντα.
Να ζητώ βοήθεια όταν τη χρειάζομαι.
Να βρίσκω το κέντρο μου…

Γιατί ίσως η επιστροφή από τις διακοπές να μην χρειάζεται να σημαίνει επιστροφή σε όλα όσα «πρέπει».

Ίσως να σημαίνει και μια μικρή επιστροφή σε εμάς. 🌿

24/06/2026

Πολλοί από εμάς μεγαλώσαμε μαθαίνοντας, άμεσα ή έμμεσα, ότι η αξία μας φαίνεται από το πόσο «καλά» τα πάμε.

Από τους βαθμούς.
Από τις επιδόσεις.
Από το αν είμαστε υπάκουοι.

Και ίσως, χωρίς να το καταλάβουμε, μάθαμε να κυνηγάμε την αποδοχή αντί να τη νιώθουμε δεδομένη.

Το θέμα δεν είναι να κατηγορήσουμε.
Το θέμα είναι να δούμε τι δεν θέλουμε να συνεχίσουμε με τα δικά μας παιδιά σήμερα.

Κάνε👍αν μεγάλωσες έτσι.
Κάνε ❤️αν μεγάλωσες έτσι και θέλεις τα παιδιά σου να νιώθουν ότι αξίζουν χωρίς να χρειάζεται να το αποδείξουν.

💬 Και γράψε στα σχόλια μία φράση που άκουγες ως παιδί και δεν θέλεις να περάσει στην επόμενη γενιά.

29/04/2026

14/04/2026

The definition of trauma bonding is often confused or debated. This graphic describes the cycle that may be learned in childhood and reemerge in relationships formed in adulthood.

As always please be collegial and supportive in your responses, thank you 🙏

09/02/2026

🧠 Όταν η συμπεριφορά ενός παιδιού γίνεται πιο έντονη ή δύσκολη, σπάνια έχει να κάνει με πείσμα ή ανυπακοή. Σχεδόν πάντα έχει να κάνει με την ικανότητα!

Όταν ένα παιδί είναι πιεσμένο, δεν «χάνει τη διάθεση» να συνεργαστεί — χάνει την πρόσβαση στις δεξιότητές του.

Ο σκεπτόμενος εγκέφαλος (λογική, αυτοέλεγχος, μάθηση) βγαίνει εκτός σύνδεσης 🚦
Ο εγκέφαλος επιβίωσης παίρνει τον έλεγχο 🚨
Και τότε εμφανίζονται αντιδράσεις πάλης, φυγής ή παγώματος.

Σε αυτές τις στιγμές, η συμμόρφωση δεν είναι επιλογή.
Γι’ αυτό οι τιμωρίες και τα μαλώματα δεν λειτουργούν όταν το παιδί είναι ήδη φορτισμένο.

Πριν ζητήσουμε περισσότερα από το παιδί μας, χρειάζεται να αναρωτηθούμε:
Μπορεί το νευρικό του σύστημα να ανταπεξέλθει αυτή τη στιγμή; 🤍

💛 Ποια σημάδια μας δείχνουν ότι το παιδί μας είναι υπερφορτωμένο;

• Έντονα ξεσπάσματα ή κλάμα χωρίς «φανερό» λόγο 😢
• Απότομες αλλαγές διάθεσης ⚡
• Δυσκολία να ακούσει ή να ακολουθήσει οδηγίες 🙉
• Σωματική ένταση, ανησυχία ή αποφυγή επαφής 🧍‍♂️
• Υπερευαισθησία σε ήχους, φώτα ή αγγίγματα 🔊💡
• Απόσυρση, σιωπή ή «πάγωμα» 🧊
• Απόλυτη άρνηση ή επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές 🔁

Η ρύθμιση προηγείται.
Και η ικανότητα προηγείται πάντα της συμμόρφωσης.

✨ Ας το θυμόμαστε την επόμενη δύσκολη στιγμή.

20/01/2026

Αυτή την Παρασκευή είμαι προσκεκλημένη από το Σύλλογο γονέων του 10ου Δημοτικού Συκεών να συζητήσουμε γύρω από τη σημασία της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης και γιατί αποτελεί προστασία για τα παιδιά μας.

Στις 18:30!

Η συζήτηση είναι ανοιχτή!

05/01/2026

Να μια καλή πρόταση για το Σ/Κ 😉

Την προηγούμενη φορά, ξέραμε ότι είχαμε αφιερώσει φροντίδα, διάθεση και πιστεύαμε πως είχαμε φτιάξει ένα workshop με νόημα κι ενδιαφέρον!

Τώρα που το έχουμε ζήσει ήδη στην πράξη, απλά ανυπομονούμε να το ξαναζήσουμε.
Παίζουμε, μιλάμε, ησυχάζουμε και παρατηρούμε, δημιουργούμε στο ρυθμο και στο βαθμό που κάθε άτομο επιθυμεί.

Το επόμενο Σαββατοκύριακο είναι η ευκαιρία να το ζήσουμε μαζί, αν το επιλέξετε.

Η συμμετοχή είναι ΔΩΡΕΑΝ, με δυνατότητα ελεύθερης συνεισφοράς, όποιο άτομο θέλει και μπορεί!

Πληροφορίες/κρατήσεις σε πμ ή στο 6946333489!

Μαζί με Olotites - Oh my Wholeness και Priyamvada Anastasia Charitidou !