17/06/2026
Κάπνισμα και ηλεκτρονικό τσιγάρο: τι δείχνει η νέα διεθνής έρευνα
Τα τελευταία χρόνια το ηλεκτρονικό τσιγάρο (e-cigarette / άτμισμα) προβλήθηκε ως μια «ασφαλέστερη» εναλλακτική του κλασικού τσιγάρου ή ακόμη και ως βοήθημα για τη διακοπή του καπνίσματος. Μια νέα, εκτενής επιστημονική ανασκόπηση έρχεται να αμφισβητήσει σοβαρά αυτή την εικόνα.
Η μελέτη.
Ερευνητική ομάδα με επικεφαλής το Πανεπιστήμιο της Νέας Νότιας Ουαλίας (UNSW Sydney), σε συνεργασία με πανεπιστήμια και νοσοκομεία της Αυστραλίας, δημοσίευσε τον Μάρτιο του 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Carcinogenesis μια συστηματική αξιολόγηση του καρκινογόνου κινδύνου από το ηλεκτρονικό τσιγάρο. Οι ερευνητές ανέλυσαν περισσότερες από 100 μελέτες της περιόδου 2017–2025: κλινικά δεδομένα σε ανθρώπους, πειραματικές μελέτες και εργαστηριακή έρευνα.
Το βασικό εύρημα.
Συνεκτιμώντας το σύνολο των δεδομένων, οι συγγραφείς καταλήγουν ότι τα νικοτινούχα ηλεκτρονικά τσιγάρα είναι κατά πάσα πιθανότητα καρκινογόνα για όσους τα χρησιμοποιούν, με τις ενδείξεις να στρέφονται προς τον καρκίνο του στόματος (στοματικής κοιλότητας) και τον καρκίνο του πνεύμονα. Στο αερόλυμα («ατμό») εντοπίστηκαν καρκινογόνες ουσίες — νιτροζαμίνες της νικοτίνης, πτητικές οργανικές ενώσεις, μέταλλα που απελευθερώνονται από τις αντιστάσεις θέρμανσης και παράγωγα των αρωματικών υλών. Παράλληλα, σε ανθρώπους καταγράφηκαν βλάβες στο DNA, οξειδωτικό στρες και φλεγμονή στους ιστούς του στόματος και του αναπνευστικού, ενώ σε πειραματικές συνθήκες η έκθεση στον ατμό προκάλεσε όγκους στους πνεύμονες πειραματόζωων.
Ένας μύθος που καταρρίπτεται.
Πολλοί καπνιστές που στρέφονται στο άτμισμα τελικά δεν κόβουν το τσιγάρο, αλλά καταλήγουν να χρησιμοποιούν και τα δύο. Σύμφωνα με πρόσφατα επιδημιολογικά δεδομένα, αυτή η «διπλή χρήση» συνδέεται με έως και τετραπλάσιο κίνδυνο καρκίνου του πνεύμονα. Το ηλεκτρονικό τσιγάρο, δηλαδή, συχνά δεν αποτελεί «λύση» — αντίθετα, προστίθεται ως ένας ακόμη παράγοντας κινδύνου.
Μια διευκρίνιση όμως.
Επειδή το ηλεκτρονικό τσιγάρο κυκλοφορεί μόλις περίπου 20 χρόνια, η ακριβής, ποσοτική εκτίμηση του κινδύνου θα χρειαστεί ακόμη χρόνια μεγάλων μελετών. Όπως όμως τονίζουν οι ίδιοι οι ερευνητές, με το κλασικό τσιγάρο χρειάστηκαν σχεδόν 80 χρόνια μέχρι να αναγνωριστεί επίσημα η σχέση του με τον καρκίνο — και δεν έχει κανένα νόημα να επαναλάβουμε αυτή την καθυστέρηση. Η προειδοποίηση είναι ήδη ξεκάθαρη.
Το συμπέρασμα.
Δεν υπάρχει «ακίνδυνο» κάπνισμα. Είτε πρόκειται για το παραδοσιακό τσιγάρο είτε για το ηλεκτρονικό, και τα δύο επιβαρύνουν την υγεία. Το πραγματικό όφελος δεν προέρχεται από την αλλαγή προϊόντος, αλλά από τη διακοπή. Η διακοπή του καπνίσματος βελτιώνει την υγεία σε κάθε ηλικία: μειώνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, βελτιώνει την αναπνευστική λειτουργία και, με την πάροδο του χρόνου, περιορίζει τον κίνδυνο καρκίνου.
Αν θέλετε να κόψετε το κάπνισμα, μιλήστε με τον γιατρό σας. Υπάρχουν αποτελεσματικοί και επιστημονικά υποστηριζόμενοι τρόποι — και κάθε μέρα χωρίς κάπνισμα είναι κέρδος για την καρδιά και τους πνεύμονές σας.
Κόψτε το κάπνισμα και το άτμισμα και κάντε ένα δώρο στον εαυτό σας.
Η μελέτη εν προκειμένω:
Considering carcinogenic risk for va**rs in comparison with never-users, findings 2017–25 from all types of investigation record increasing concern and tak
