31/07/2026
✅ Tầm soát ung thư vú ở phụ nữ nhằm giảm tỷ lệ tử vong?
Ung thư vú nếu được phát hiện sớm khi chưa có triệu chứng thì khả năng chữa khỏi sẽ cao hơn. Để phát hiện sớm các loại ung thư này, các địa phương tại Nhật Bản triển khai chương trình khám tầm soát ung thư cho cư dân. Trong các loại ung thư ở phụ nữ, ung thư vú và ung thư cổ tử cung là đối tượng chính của chương trình tầm soát.
Đã được chứng minh rằng việc tầm soát hai loại ung thư này giúp phát hiện sớm và làm giảm tỷ lệ tử vong.
✅ Chụp nhũ ảnh (Mammography) cho phụ nữ từ 40 tuổi trở lên
Khuyến cáo nên thực hiện tầm soát ung thư vú bằng chụp nhũ ảnh mỗi 2 năm một lần đối với phụ nữ từ 40 tuổi trở lên.
Trong quá trình kiểm tra, vú sẽ được ép giữa hai bản máy để chụp X-quang. Phương pháp này có thể phát hiện các khối u rất nhỏ và có hiệu quả trong phát hiện ung thư vú giai đoạn sớm. Tuy nhiên, ở những người có mô vú dày (vú mật độ cao), việc phát hiện có thể khó khăn hơn.
Gần đây, việc tự kiểm tra và chú ý đến sự thay đổi của vú hằng ngày (Breast Awareness) cũng được khuyến khích. Ngoài ra, việc kết hợp siêu âm có thể làm tăng tỷ lệ phát hiện ung thư vú.
✅ Phát hiện sớm để điều trị sớm.
Theo khảo sát quốc gia tại Nhật Bản, tỷ lệ tham gia tầm soát ung thư vú và ung thư cổ tử cung chỉ khoảng 40–50%, thấp hơn nhiều so với các nước phương Tây (70–80%).
Khi đến độ tuổi được khuyến cáo, hãy chủ động đi kiểm tra định kỳ để phát hiện sớm và điều trị kịp thời.
✅ Lưu ý về trang phục khi chụp nhũ ảnh
Trong quá trình kiểm tra, bạn chỉ cần thay áo phần thân trên.
Để việc chuẩn bị diễn ra thuận lợi, mọi người nên mặc quần áo tách rời:
◎ Áo thun, áo sơ mi, quần, váy.
◎ Áo cài phía trước dễ thay cũng được khuyến khích.
× Không nên mặc váy liền thân
× Không nên mặc đồ liền thân (overall/jumpsuit)
Các triệu chứng thường gặp của ung thư vú.
Triệu chứng phổ biến nhất là xuất hiện khối u có thể sờ thấy được. Ngoài ra còn có thể có:
Da vú bị lõm hoặc co kéo
Vú đỏ, sưng hoặc nóng
Dịch tiết đầu vú (đặc biệt có lẫn máu)
Da quanh núm vú bị loét hoặc kích ứng
Hai bên vú khác nhau về kích thước hoặc hình dạng
Không phải mọi thay đổi đều là ung thư, nhưng nếu phát hiện dấu hiệu bất thường, nên đi khám chuyên khoa sớm.
Ngay cả khi chưa có triệu chứng, những người có nguy cơ cao vẫn nên duy trì khám định kỳ.
✅ Điều trị ung thư vú
Phương pháp điều trị được quyết định dựa trên:
Kích thước và mức độ lan rộng của khối u
Đặc điểm mô bệnh học
Tình trạng thụ thể hormone
Độ tuổi và mong muốn của bệnh nhân
Thông thường sẽ kết hợp nhiều phương pháp điều trị khác nhau.
✅ Phẫu thuật
Phẫu thuật bảo tồn vú
Nếu khối u nhỏ hơn khoảng 3 cm và chưa lan rộng, có thể chỉ cắt bỏ phần có khối u mà vẫn giữ lại phần lớn tuyến vú.
Đây là phương pháp giúp duy trì thẩm mỹ và chất lượng cuộc sống.
Cắt bỏ toàn bộ tuyến vú
Được chỉ định khi khối u lan rộng hoặc có nhiều vị trí ung thư trong cùng một vú.
Hiện nay có thể kết hợp tái tạo vú để hỗ trợ cả về ngoại hình lẫn tâm lý cho người bệnh.
✅ Hóa trị
Hóa trị được sử dụng để:
Giảm nguy cơ tái phát sau mổ
Thu nhỏ khối u trước phẫu thuật nhằm tăng khả năng bảo tồn vú
✅ Liệu pháp hormone
Áp dụng cho ung thư vú có thụ thể hormone dương tính.
Thuốc giúp ức chế tác động của estrogen/progesterone nhằm ngăn chặn sự phát triển của tế bào ung thư.
✅ Điều trị nhắm trúng đích
Điều trị dựa trên đặc điểm sinh học của tế bào ung thư.
Ví dụ:
HER2 dương tính → điều trị kháng HER2
HR dương tính → thuốc ức chế CDK4/6
Triple Negative → thuốc miễn dịch.
✅ Xạ trị
Thường được thực hiện sau phẫu thuật bảo tồn vú nhằm giảm nguy cơ tái phát tại chỗ.
Điều trị được tiến hành nhiều lần trong một khoảng thời gian nhất định.
Hiện nay, y học cá thể hóa (precision medicine) đang phát triển mạnh dựa trên phân tích gene của khối u.
✅ Phương pháp kiểm tra và thiết bị y tế
✅ Sự khác nhau giữa chụp nhũ ảnh và siêu âm.
+Chụp nhũ ảnh (Mammography)
Là phương pháp X-quang vú
Có hiệu quả giảm tỷ lệ tử vong ở phụ nữ trên 50 tuổi
Hình ảnh có thể lưu trữ và so sánh theo thời gian
Khả năng phát hiện giảm ở người có mô vú dày
+ Siêu âm vú
Không đau, ít xâm lấn
Có thể thực hiện khi mang thai
Hiệu quả cả với mô vú dày
Tuy nhiên hiện nay độ chính xác tiêu chuẩn hóa chưa hoàn toàn thống nhất như mammography.
Kết hợp cả hai phương pháp giúp tăng khả năng phát hiện ung thư giai đoạn sớm.
✅ Mật độ tuyến vú trong chụp nhũ ảnh
Trong ảnh chụp:
Mô tuyến vú → màu trắng
Mô mỡ → màu đen
Khối u cũng hiện màu trắng, vì vậy ở người có mô vú dày sẽ khó phát hiện hơn.
Người trẻ thường có mô vú dày hơn, nhưng cũng có sự khác biệt tùy cá nhân.
Nếu được chẩn đoán mô vú mật độ cao, nên kết hợp thêm siêu âm.
✅ Siêu âm vú
Là phương pháp dùng đầu dò trên da để gửi và nhận sóng siêu âm.
Mô tuyến vú → màu trắng
Khối u → màu đen
Siêu âm có thể phát hiện các khối u mà mammography khó thấy ở người có mô vú dày.
※ Để phát hiện sớm hiệu quả nhất, nên kết hợp cả mammography và siêu âm ở mọi độ tuổi.
Ung thư vú là bệnh có khả năng chữa khỏi cao nếu được phát hiện sớm. Dù cuộc sống bận rộn, việc tự theo dõi cơ thể và khám định kỳ sẽ góp phần rất lớn trong việc bảo vệ sức khỏe.
Đừng ngần ngại đi khám nếu có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào.