Siddhaka Ayurveda

Siddhaka Ayurveda ආයුර්වේද වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානය

කායසේක ( KayaSeka)විශේෂ ක්‍රමවේද භාවිතා කරමින් ශරීරයට මද උණුසුම් තෙල් වත් කිරීම කායසේක යනුවෙන් සරලව හඳුන්වා දිය හැකිය. ම...
08/08/2026

කායසේක ( KayaSeka)

විශේෂ ක්‍රමවේද භාවිතා කරමින් ශරීරයට මද උණුසුම් තෙල් වත් කිරීම කායසේක යනුවෙන් සරලව හඳුන්වා දිය හැකිය. මෙ⁣ම විශිෂ්ට චිකිත්සා ක්‍රමය කේරලයේ ප්‍රසිද්ධම චිකිත්සාව වන අතර කේරලීය පංච කර්ම වලට ද අයත් වේ. සංස්කෘත භාෂාවෙන් කායසේක හෝ තෛල සේක යනුවෙන් හඳුන්වන අතර මලයාලම් බසින් පිෂිචිල් (Pizhichil) නම් වේ.

මෙහිදී පළමුව රෝගියාට උඩු අතට වැතිරීමට සලස්වා ⁣මද උණුසුම් තෙල් පොඟවා ගත් රෙදි කඩක් මිරිකීම මඟින්, ක්‍රමානුකූලව සිරුරට තෙල් වත් කරමින්, අනෙක් අතින් සිරුර තද කර පහතට පිරිමැදීම සිදු කරනු ලබයි. අනතුරුව රෝගියාව යටි අතට, වම් ඇලයට, දකුණු ඇලයට යනාදී ලෙස ඉරියව් වෙනස් කරමින් දිගින් දිගටම තෙල් වත් කිරීම හා පිරිමැදීම සිදු කරනු ලබයි. ඒ අනුව රෝගියාට ස්නේහනය හා ස්වේදනය එකවර සිදු කෙරේ. මෙය පැයක පමණ කාලයක් පුරා සිදු කෙරෙන ප්‍රතිකාරයකි. ප්‍රතිකාරය කරනු ලබන දින ගණන අනුව එම කාලය ක්‍රමයෙන් වැඩි කරන අවස්ථා ද ඇත. භාවිතා කරනු ලබන තෙල් වර්ගය රෝගියාගේ ⁣රෝගී තත්ත්වය මත රඳා පවතින අතර යහපත් සෞඛ්‍ය තත්ත්වය පවත්වා ගැනීම,ආරකෂා කිරීම හා වැඩිදියුණු කිරීම උදෙසා නිරෝගී පුද්ගලයන්ට පවා සුදුසු වන මහඟු චිකිත්සා ක්‍රමයකි. එහිදී එම පුද්ගලයාගේ ප්‍රකෘතියට අනුකූල වන පරිදි තෙල් වර්ගය තෝරා ගනු ලබයි.

මෙ⁣ම ප්‍රතිකාරය තුළින් ලබා ගත හැකි ප්‍රතිඵල පොදුවේ ගත් කල මෙසේ සඳහන් කළ හැකිය.

1. රෝගියාට හොඳින් දහඩිය දැමීම සිදු වන බැවින් ශරීර අභ්‍යන්තරයේ ඇති අපද්‍රව්‍ය බැහැර වේ.
2. ශරීරයේ පවතින දැවිල්ල හා දාහය දුරු කරයි. විශේෂයෙන්ම ගංජා ආදිය භාවිතා කර නතර කිරීමෙන් පසු ශරීරයේ ඇති වන දැවිල්ල සමනය කිරීමට කිරි භාවිතයෙන් සිදු කරන ධාරා කර්මය ඉතා වැදගත් වේ.
3. සමට පෝෂණය ලබා දෙමින් සම දීප්තිමත් කරයි.
4. සමෙහි ඇති වන අධික වියළීම දුරු කරයි.
5. මානසික සතුට හා සුවතාවය ඇති කරයි.
6. මානසික පීඩනය දුරු කරයි.
7. ස්නායුගත රෝග ඇතුළු සියලුම වාත ⁣රෝග සඳහා ඉතා ගුණදායක වේ.
8. පිත් කෝපය තුළින් හට ගන්නා රෝග සඳහා ද යහපත් ප්‍රතිඵල ලබා දෙයි.
9. ශරීරයට සැහැල්ලුවක් ඇති කරන අතර ශරීර ශක්තිය වර්ධනය කරයි.
10. ශරීරයේ මෘදු බවක් ඇති කරයි.

සෞඛ්‍ය සම්පන්න සුව දිවියක් පවත්වා ගැනීම උදෙසා සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද වෛද්‍යවරයකුගේ උපදෙස් සහ අධීක්ෂණය යටතේ ඔබටත් මෙම ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීමට අපගේ සිද්ධක ආයුර්වේද වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානය වෙතින් මේ වන විට පහසුකම් සලසා ඇත.

සටහන: ආයුර්වේද වෛද්‍ය නිමේෂිකා මඩිතියවල
BAMS (Hons), PGD in Women's Health Development through Ayurveda
University of Colombo

ඔසුතුරු විසිතුරු ලිපි අංක 03: හාතාවාරිය Asparagaceae කුලයට අයත් වන හාතාවාරිය ශාකයෙහි විද්‍යාත්මක නාමය Asparagus racemosu...
02/08/2026

ඔසුතුරු විසිතුරු

ලිපි අංක 03: හාතාවාරිය

Asparagaceae කුලයට අයත් වන හාතාවාරිය ශාකයෙහි විද්‍යාත්මක නාමය Asparagus racemosus වේ. එමෙන්ම මේ සඳහා සංස්කෘත නාම පර්යායයන් රැසකි. ශතාවරී, ශතපදි, බහුසුතා, හීරු, ඉන්දීවරී, නාරායණි, ශතවීර්යා, ද්වීපිකා, සූක්ෂ්මපත්‍රා, සුපත්‍රා, බහුමුලා, අතිරසා, ශතමූලා ඒ අතරින් කිහිපයකි. මෙහි ශතාවරී යන සංස්කෘත නාමයෙන් බිඳී ආ පදයක් ලෙස හාතාවාරිය හැඳින්විය හැකිය. ශතාවරී යන්නෙහි සාහිත්‍යමය අර්ථය ගත් කල කාන්තා පක්ෂයෙහි නාරි ස්වභාවය වැඩි දියුණු කර ලාවණ්‍ය ලාභය අත්පත් කර දීමෙහි සමත් බව හැඟවේ. එහි ඇති වයස්ථාපන ශක්තිය හේතුවෙන් වයස්ගත වීමේ ක්‍රියාවලිය ප්‍රමාද කොට යෞවනත්වය රැක දීමේ ජීවනීය ගුණයක් ඇති බව පළ වේ.

හාතාවාරිය ශාකය තරමක් අතු බෙදුණු අඛණ්ඩව වර්ධනය වන කඳක් සහිත පඳුරු විශේෂයකි. කඳ සිලින්ඩරාකාර හා සිනිඳු ය. මෙ⁣ම කඳ ආරෝහකයක් ලෙස ඉදිරියට වැඩෙන අතර සෑමවිටම ආධාරකයක එතෙන්නේ දක්ෂිණාවර්තව කැරකීමෙනි. ක⁣ඳෙහි තැනින් තැන කටු දැකිය හැකිය. ශාකය පත්‍ර නොදරන අතර පත්‍ර ලෙස ක⁣ඳෙහි ශාඛා ක්‍රියා කරයි, ඒවා පත්‍රාභ නම් වේ. ආහාර තැන්පත් කර ගත් ආකන්දී මුල් හෙවත් අල රාශියක් එක් ශාකයක පිහිටයි. වසරේ ජනවාරි සිට ජූනි දක්වා කාලය තුළ සුගන්ධවත් පුෂ්ප හට ගනී. ලංකාවේ සෑම ප්‍රදේශයකම පාහේ දැකිය හැකිය. මෙම ශාකයෙහි අල සහ කොළ ප්‍රධාන වශයෙන් ඖෂධ පිණිස භාවිතා කෙරේ.

ආයුර්වේද වෛද්‍ය විද්‍යානුකූල විවරණයට අනුව හාතාවාරිය ශාකය ගුරු, ස්නිග්ධ ගුණ දරණ අතර රසයෙන් මධුර හා තික්ත වේ. මධුර විපාක මෙන්ම වීර්යයෙන් ගත් කල ශීත ද වේ. එබැවින් දෝෂානුරූපව වාතපිත්ත ශාමකය.

ඖෂධ සඳහා භාවිතා කිරීමේදී අල වල මැද ඇති නාරටිය වැනි කොටස හා පොතු ඉවත් කළ යුතුය. හාතාවාරිය භාවිතයෙන් නිෂ්පාදනය කර ඇති ආයුර්වේද ඖෂධ අතර ශතාවරි ඝෘතය, එළ ඝෘතය, ශතාවරි මෝදකය, විෂ්ණු තෛලය, නාරායන තෛලය, සිද්ධාර්ථ තෛලය, මහානාරායන තෛලය ප්‍රමුඛ වේ.

හාතාවාරිය අල වලින් සකස් කරනු ලබන කිරි කෂාය අම්ල පිත්ත හා රක්තපිත්ත රෝගයන්ට ඉතා සුදුසුය. එලකිරෙන් අඹරා ගන්නා ලද හාතාවාරිය අල කල්කය අර්ශස් රෝගය සඳහා ඉතා ගුණදායක වේ. හාතාවාරිය අල යුෂ උදෑසන මී පැණි සමඟ භාවිතය තුළින් ශරීර දාහය වැනි පිත්තජ රෝග සමනය කර ගත හැකිය. මීට අමතරව හෘදරෝග අවස්ථා සඳහා ද හාතාවාරිය යොදා සකස් කළ ඖෂධ භාවිතා කෙරේ. ප්‍රධාන වශයෙන්ම වේදනාකාරී මාසික ඔසප් වීම, සුද යාම, පිළිසිඳගත් කලලය ඉවත් වී යාම වැනි ගර්භාෂගත රෝග සඳහා මෙන්ම මව්කිරි නිෂ්පාදනය නිසි පරිදි සිදු නොවන අවස්ථාවන් සඳහා හාතාවාරිය මහඟු ඖෂධයකි. එමෙන්ම පිළිසිඳගත් කලලය ප්‍රශස්ත ලෙස වර්ධනය සිදු කරන ගර්භ පෝෂක හා මව්කිරි ජනනය වැඩි කරන ස්තන්‍යජනන ගුණ අතින් ඉතා පොහොසත්ය. මෙහි ස්තන්‍යජනනය සඳහා හාතාවාරිය අල චූර්ණය හෝ කල්කය එලකිරි සමඟ භාවිතා කිරීම සුදුසුය. පුරුෂයන් හට ඇති ශුක්‍ර තරල දෝෂ සහ ලිංගික අප්‍රාණිකත්වය ආදී රෝග තත්ත්ව වලදී ද හාතාවාරිය ඒකීයව හෝ තවත් ඖෂධ සමඟ ඉතා ගුණදායකය. මූත්‍ර රෝග සඳහා ද හාතාවාරිය චූර්ණය සිසිල් ජලය සමඟ භාවිතා කළ හැකිය. එමෙන්ම මෙම මහඟු ඖෂධය රසායන හා වාජීකරණ ගුණයන්ගෙන් පොහොසත් වන බැවින් වයස්ගත වීමේ ලක්ෂණ ප්‍රමාද කරමින් යෞවනත්වය රැක දීමට ඉවහල් වේ.

හාතාවාරිය ශාකයේ පවතින ඖෂධීය වටිනාකම පිළිබඳව ඔබේ දැනුවත්භාවය වෙනුවෙන් ඉහත ඖෂධ වර්ග සඳහන් කර ඇති නමුත් මෙම සියලු ඖෂධ භාවිතා කිරීමට පෙර සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද වෛද්‍යවරයෙකුගෙන් උපදෙස් ලබා ගැනීම අනිවාර්ය බව සිහිපත් කළ යුතුමය.

සටහන: ආයුර්වේද වෛද්‍ය නිමේෂිකා මඩිතියවල
BAMS (Hons), PGD in Women's Health Development through Ayurveda
University of Colombo

ශිරෝ ලේප ( Shiro Lepa)එදිනෙදා භාවිතයේදී "ඉසකුඩිච්චිය" නමින් සාමාන්‍ය සමාජය තුළ ප්‍රචලිතව ඇති මෙහි සරල අදහස නම් හිසෙහි ඖෂ...
27/07/2026

ශිරෝ ලේප ( Shiro Lepa)

එදිනෙදා භාවිතයේදී "ඉසකුඩිච්චිය" නමින් සාමාන්‍ය සමාජය තුළ ප්‍රචලිතව ඇති මෙහි සරල අදහස නම් හිසෙහි ඖෂධීය ආලේප වර්ග ගැල්වීමයි. චරක සංහිතාව තුළ මෙ⁣ම ප්‍රතිකාරය "ලේපනම්" ලෙස හඳුන්වා දී ඇති අතර කේරලීය පංච කර්ම වලට ද අයත් වන තවත් එක් විශිෂ්ට චිකිත්සා ක්‍රමයකි.

මෙහිදී භාවිතා කරනු ලබන ඖෂධීය ආලේපය රෝගියා සහ රෝගී තත්ත්වය මත විවිධාකාර වේ. ප්‍රතිකාරයට පෙර රෝගියාගේ හිසකෙස් කපා ඉවත් කිරීම සාමාන්‍ය ක්‍රමය වුව ද එය අත්‍යාවශ්‍ය නැත. පළමුව රෝගියාගේ හිසෙහි තෙල් ගැල්වීම සිදු කර ඉන්පසු අඟල් 1/4, 1/3 පමණ ඝනකම සහිතව හිසට ආලේපය යොදා කෙසෙල් කොළයක් හෝ නෙළුම් කොළයක් හිසේ බැඳ ආවරණය කරනු ලබයි. ආලේපනය හිස ගල්වා පැය 1/2 ක පමණ කාලයකට පසු ඉවත් කර, ඉන් අනතුරුව ඖෂධීය වතුරෙන් හිස සේදීම ආදී කටයුතු සිදු කර ප්‍රතිකාරය අවසන් කරනු ලබයි.

සිරස නොහොත් හිස යනු ශරීරයේ උත්තමාංගයයි, ඉන්ද්‍රිය මූලස්ථානය සහ ප්‍රාණය රඳා පවතින ස්ථානය ලෙස ද ආයුර්වේදය තුළ හඳුන්වා දී ඇත. ශරීරයේ ප්‍රධාන සහ වැදගත් මර්මස්ථාන රැසක් හිසේ පිහිටන බැවින් එහි කෘත්‍ය යාමනය කිරීම මඟින් සියලුම කායික මානසික හා ස්නායුගත රෝග පාලනය කළ හැකිය.

භාවිතා කරනු ලබන ලේප වර්ගය මත ලැබෙන ප්‍රතිඵල තීරණය වන නමුත් ශිරෝ ලේප ප්‍රතිකාරය ක්‍රමවත්ව නිසි පරිදි සිදු කිරීම මඟින් ලබා ගත හැකි ප්‍රතිඵල පොදුවේ ගත් කල පහත පරිදි වේ.

1. හිස සහ හිසකෙස් ආශ්‍රිතව පවතින සියලුම රෝගාබාධ සඳහා ගුණදායක වේ.
2. මනස ශක්තිමත් කරමින් මානසික සුවතාවය ඇති කරයි.
3. මානසික පීඩනය අඩු කරයි.
4. මානසික රෝග තත්ත්වයන්ගෙන් පෙළෙන රෝගීන්ගේ මනස යහපත් මට්ටමක පවත්වා ගැනීමට ඉතා වැදගත් වේ.
5. බුද්ධි වර්ධනය සිදු කරයි.
6. තීරණ ගැනීමේ හැකියාව වැඩිදියුණු කරයි.
7. මතක ශක්තිය වැඩිදියුණු කරයි.
8. නින්ද නොයාමේ ගැටලු දුරු කර සුවදායක නින්දක් ඇති කරයි.
9. පක්ෂාඝාතය වැනි ස්නායු ගත රෝගාබාධ සඳහා ඉතාමත් ගුණදායක වේ.
10. දීර්ඝකාලීනව පවතින හිස රුදාවන් දුරු කිරීමට වැදගත් වේ.
11. අධික ලෙස හිසකෙස් හැලීම ඉතා හොඳින් පාලනය කරයි.
12. අකලට හිසකෙස් පැසීම පාලනය කරයි.
13. හිසකෙස් අග පැලීම දුරු කර හිසකෙස් ශක්තිමත් කරයි.
14. හිස්සොරි, හිස කැසීම ආදී හිස් කබල ආශ්‍රිතව ඇති වන රෝගී තත්ත්වයන් දුරු කරයි.
15. හිසකෙස් පෝෂණය කරමින් නිරෝගී කෙස් කළඹක් ලබා ගැනීමට උපකාරී වේ.

මෙම ප්‍රතිකාරයේ දී භාවිතා කරනු ලබන ආලේපය, ප්‍රතිකාරය කරනු ලබන කාල සීමාව, ප්‍රතිකාරය කළ යුතු ආකාරය ආදී සියලුම දේ රෝගියාගේ රෝගී තත්ත්වය මෙන්ම ශාරීරික හා මානසික ප්‍රකෘතිය මත තීරණය වන බැවින් සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද වෛද්‍යවරයෙකුගේ උපදෙස් මත ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීම අනිවාර්ය වන බව මෙහිදී සඳහන් කළ යුතුමය.
එමෙන්ම ශාරීරික සහ මානසික යහ පැවැත්ම උදෙසා නිරෝගී පුද්ගලයන්ට වුවද මෙම ප්‍රතිකාරය ඉතා සුදුසු වේ.

සෞඛ්‍ය සම්පන්න සුව දිවියක් පවත්වා ගැනීම උදෙසා සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද වෛද්‍යවරයකුගේ උපදෙස් සහ අධීක්ෂණය යටතේ ඔබටත් මෙම ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීමට අපගේ සිද්ධක ආයුර්වේද වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානය වෙතින් මේ වන විට පහසුකම් සලසා ඇත.

සටහන: ආයුර්වේද වෛද්‍ය නිමේෂිකා මඩිතියවල
BAMS (Hons), PGD in Women's Health Development through Ayurveda
University of Colombo

ඔසුතුරු විසිතුරු ලිපි අංක 02: නෙල්ලි⁣සාමාන්‍ය සිංහල ව්‍යවහාරයේ දී නෙල්ලි යන නාමයෙන් හඳුන්වන නමුත් "නෙල්ලි" යනු මෙහි ද්‍ර...
19/07/2026

ඔසුතුරු විසිතුරු

ලිපි අංක 02: නෙල්ලි

⁣සාමාන්‍ය සිංහල ව්‍යවහාරයේ දී නෙල්ලි යන නාමයෙන් හඳුන්වන නමුත් "නෙල්ලි" යනු මෙහි ද්‍රවිඩ නාමයයි. මෙහි නියම සිංහල නාමය ඇඹුලු, ඇඹුල හෝ ඇඹුල් බව පොත්පත් වල සඳහන් වුවද පොදුවේ ගත් කල "බෙහෙත් නෙල්ලි" යන භාවිතය අපට බෙහෙවින් සමීපය. ආමලකී, ධාත්‍රී, අමෘතා ආදී නාම රැසක් සංස්කෘත භාෂාවෙහි නෙල්ලි හැඳින්වීමට යොදා ගැනේ.

මෙය Euphorbiaceae කුලයට අයත් වන අතර විද්‍යාත්මක නාමය Phyllanthus emblica වේ. නෙල්ලි 15m පමණ උසට වැඩෙන දේශීය ශාකයකි. පතනශීලී හෙවත් කලකදී කොළ හැලී යන ශාකයක් වන මෙහි පිට පොත්ත ගැලවී ඉවත් වන ස්වභාවයක් ගනී. ඒකාන්තරව පිහිටන සංයුක්ත පත්‍රයක් 20cm ක් දක්වා දිගකට වර්ධනය වේ. ඒක ගෘහී හෙවත් ස්ත්‍රී සහ පුරුෂ මල් එකම ශාකයේ පිහිටයි. නෙල්ලි එලය ලා කොළ පැහැති වන අතර වියළෙන විට පැලී යන ස්ඵෝටිකාවකි. නෙල්ලි 100g තුළ 193mg - 720mg දක්වා Vitamin C අන්තර්ගත වන බැවින් එය Vitamin C වලින් පොහොසත් පලතුරක් වන අතර ප්‍රතිඔක්සිකාරක ගුණ බහුල වන බැවින් බෝ නොවන රෝග වැළඳීමේ හැකියාව අඩු කිරීම හා වයස්ගත වීමේ ලක්ෂණ ප්‍රමාද කිරීමෙහිලා සුවිශේෂී හැකියාවක් සහිතය.

ආයුර්වේද ඖෂධ සංග්‍රහය මෙහි ප්‍රභේද දෙකක් වෙන් කොට දක්වයි. එනම් ගම් නෙල්ලි (ග්‍රාම්‍ය ආමලකී) හා වල් නෙල්ලි (වන්‍ය ආමලකී) ලෙසිනි. ගෙඩි කුඩා, දැඩි, බීජය විශාල වර්ගය වන්‍ය ලෙසත් ගෙඩි ලොකු, මාංසල, මෘදු වර්ගය ග්‍රාම්‍ය ලෙසත් එහි දක්වා ඇත.

ආයුර්වේද වෛද්‍ය විද්‍යානුකූල විග්‍රහයට අනුව නෙල්ලි ඵලය ලවණ රහිත මධුර, අම්ල, කටු, තික්ත, කෂාය යන පංච රසයන්ගෙන් යුක්ත වේ. එය ලඝු, රූක්ෂ ගුණ සහිත වන අතර වීර්යයෙන් ශීත ද විපාකයෙන් මධුර ද වේ. මෙහි දෝෂ කර්ම සලකා බැලූ කල ත්‍රිදෝෂහර වන නමුත් විශේෂයෙන්ම පිත්ත ශාමකය. නෙල්ලි ශාකය පිළිබඳව පුරාණ වේද ග්‍රන්ථයන් වල පවා පැහැදිලිව සඳහන් වීම තුළින් මෙය වේදික යුගයේ පටන් භාවිතා කළ මහඟු ඖෂධයක් බව නිගමනය කිරීමට කරුණු බොහොමයක් ඇත.

⁣නෙල්ලි යනු රසායන ගුණ සහිත ඔසුවක් වන බැවින් බ්‍රාහ්ම රසායනය, ආමලකාවලේහය, ආමලකී චූර්ණය, ච්‍යවනප්‍රාශාවලේහය ආදී ආයුර්වේද රසායන ඖෂධ නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිතා කෙරේ. මීට අමතරව නෙල්ලි, රසකිඳ තම්බා පානය කිරීම ද ශරීර දාහය දුරු කර, සම පැහැපත් කර, වයස්ගත වීමේ ලක්ෂණ ප්‍රමාද කරමින්, ශරීර සෞඛ්‍ය වැඩි දියුණු කිරීම සිදු කරන මහඟු රසායන ප්‍රතිකාරයකි.

එමෙන්ම නෙල්ලි යුෂ කහ කුඩු සමඟ භාවිතා කිරීම රුධිර ගත සීනි මට්ටම පාලනය කිරීම උදෙසා වැදගත් වේ. නෙල්ලි පත්‍ර තම්බා ගත් කෂාය මුඛය ආශ්‍රිත තුවාල සහිත තත්ත්ව වලදී මුඛ ශෝධකයක් ලෙස භාවිතා කළ හැකිය. වියළි නෙල්ලි රාත්‍රී කාලයෙහි නැවුම් බඳුනක දමා උතුරවා ගත් වතුර දමා තබා උදෑසන පෙරා ගත් විට නේත්‍ර රෝගයන්හි ශෝධනයක් ලෙස භාවිතා කළ හැකිය. අධික ලෙස හිසකෙස් ගැලවී යාම සහ අකලට හිසකෙස් පැසීම සිදු වන විටදී හිස සේදීමට භාවිතා කළ හැකිය. හිසේ ඇති වන තුවාල වල දී ගිතෙලින් නෙල්ලි අඹරා සූකිරි පිටි මිශ්‍ර කර ආලේප කළ හැකිය. නෙල්ලි, රසකිඳ කල්කය ගිතෙල් සමඟ අර්ශස් සඳහා ගුණදායක වේ. සුද යාම වැනි අවස්ථා වල දී නෙල්ලි යුෂ මී පැණි සමඟ දිය හැකිය. මූත්‍ර රෝග සඳහා ද නෙල්ලි යුෂ සුදුසු වන අතර යෝනි දාහය සඳහා නෙල්ලි යුෂ සීනි සමඟ ලබා දිය හැකිය.

මීට අමතරව වාත රක්ත, රක්ත පිත්ත, ශීත පිත්ත, මූත්‍ර දෝෂ, වමන, හික්කා, ගර්භාෂය දුර්වල වීම, ශුක්‍ර ගත රෝග, ආහාර අරුචිය, උදර රෝග, කාස, ශ්වාස රෝග යනාදී වශයෙන් පුළුල් වපසරියක පැතිරී ඇති විවිධාකාර රෝග සඳහා ඖෂධ සකස් කිරීම පිණිස නෙල්ලි පංචාංගයම භාවිතා කරනු ලබයි.

ආයුර්වේද වෛද්‍ය ක්‍රමය යනු ත්‍රිදෝෂය මූලික කරගත් ගැඹුරු විද්‍යාවකි. එක් එක් රෝගියාගේ රෝගී තත්ත්වය මෙන්ම දෝෂ අනුබන්ධතාවය සලකා බලා ප්‍රතිකාර කිරීම කළ යුතුය. එනම් එකම රෝගී තත්ත්වයක දී වුව ද එක් රෝගියෙකුට සුදුසු ඖෂධය තවත් රෝගියෙකුට නුසුදුසු විය හැකිය. එබැවින් රෝගියා විසින්ම තම රෝග නිර්ණය කර තමා විසින්ම ඖෂධ තීරණය කිරීම කිසිසේත්ම නුවණට හුරු නොවන අතර ඒ සඳහා සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද වෛද්‍යවරයෙකුගෙන් උපදෙස් ලබා ගැනීම යහපත් බව කිව යුතුමය.

සටහන: ආයුර්වේද වෛද්‍ය නිමේෂිකා මඩිතියවල
BAMS (Hons), PGD in Women's Health Development through Ayurveda
University of Colombo

ශිරෝ ධාරා (Shiro Dhara)මෙය කේරලීය පංච කර්ම ගණයට අයත් වන ස්නේහ කර්ම චිකිත්සාවකි. මෙම ප්‍රතිකාරයේදී මූලිකවම සිදු  වන්නේ රෝ...
14/07/2026

ශිරෝ ධාරා (Shiro Dhara)

මෙය කේරලීය පංච කර්ම ගණයට අයත් වන ස්නේහ කර්ම චිකිත්සාවකි. මෙම ප්‍රතිකාරයේදී මූලිකවම සිදු වන්නේ රෝගියාගේ නළල ප්‍රදේශයේ, නාසයට ඉහළින් දෙබැම මධ්‍යයේ පිහිටන "ස්ථපනී" නම් වූ සුවිශේෂී මර්මස්ථානය උත්තේජනය කිරීමයි, එනම් එහි ක්‍රියාකාරීත්වය වැඩි දියුණු කිරීමයි.

එහිදී රෝගියාට උඩු අතට වැතිරීමට සලස්වා යම් නිශ්චිත උසක සිට, යම් නිශ්චිත කාල පරාසයක් මුළුල්ලේ, ඒකාකාරී සියුම් ධාරාවක් අඛණ්ඩව නළල ප්‍රදේශයේ පිහිටි මෙ⁣ම "ස්ථපනී මර්මය" අරමුණු කර ගනිමින් වැටීමට සලස්වයි. මේ සඳහා භාවිතා කරනු ලබන උපකරණය ශිරෝ ධාරා පාත්‍රය නම් වන අතර එහි පතුලේ සාදනු ලබන සිදුරක් හරහා මෙ⁣ම ධාරාව වැගිරීම සිදු කරයි. රෝගියාගේ රෝගී තත්ත්වය අනුව භාවිතා කරනු ලබන ධාරාව තෛල, ක්ෂීර, තක්‍ර යනාදී ලෙස වෙනස් වේ.

මෙම "ස්ථපනී" මර්මස්ථානය උත්තේජනය කිරීමෙහිලා ඇති වැදගත්කම විද්‍යානුකූලව අධ්‍යයනය කිරීමේ දී මර්මය අභ්‍යන්තරයෙන් මස්තිෂ්කය ගැඹුරේ පිටියුටරි ග්‍රන්ථිය (Pituitary gland) සහ ඒ ආසන්නයේ හයිපොතැලමස (Hypothalamus) මෙන්ම දෘෂ්ටි චතුරස්‍රය (Optic chiasm) පිහිටා ඇති බව කිව යුතුය. මෙහිදී Pituitary gland යනු ශරීරයට අත්‍යවශ්‍ය හෝර්මෝන නිෂ්පාදනය කරන ප්‍රධානතම ග්‍රන්ථියක් වන අතර Hypothalamus මඟින් ශරීර උෂ්ණත්වය, කුසගින්න, පිපාසය, නින්ද, පරිවෘත්තිය ඇතුළු ක්‍රියාවන් රැසක් යාමනය කරනු ලබයි. Optic chiasm යනු දෘෂ්ටික ස්නායු හුවමාරු වන ස්ථානයයි.
එබැවින් මෙම මර්මස්ථානය උත්තේජනය වීම මානසික ශක්තිය මෙන්ම ශාරීරික ක්‍රියාකාරීත්වය වැඩි දියුණු කිරීම උදෙසා ඉවහල් වන බව පැහැදිලි වේ.

මෙම ප්‍රතිකාරය තුළින් ලබා ගත හැකි ප්‍රතිඵල පොදුවේ ගත් කල මෙසේ සඳහන් කළ හැකිය.
1. මානසික ශක්තිය වැඩි දියුණු කිරීම
2. මතක ශක්තිය වැඩි දියුණු කිරීම
3. මානසික ආතතිය අඩු කිරීම
4. සුවදායක නින්දක් ඇති කිරීම
5. අක්ෂි දෝෂ දුරු කිරීම
6. හිසරුදාව සමනය කිරීම
7. අකලට හිසකෙස් පැසීම අඩු කිරීම
8. හිසකෙස් හැලීම අඩු කිරීම
9. හෝර්මෝන අසමතුලිතතාවයන් දුරු කිරීම
10. මානසික සතුට ඇති කිරීම
11. ශාරීරික ශක්තිය වර්ධනය කිරීම
12. කුසගින්න ඇති කිරීම
13. පරිවෘත්තිය ක්‍රියා යාමනය කිරීම
14. ශරීරගත දෝෂ කෝපතාවයන් දුරු කිරීම
15. වයස්ගත වීමේ ලක්ෂණ ප්‍රමාද කිරීම

එමෙන්ම ශිරෝ ධාරා යනු හුදෙක් රෝගීන් සඳහාම පමණක් වෙන් වූ චිකිත්සාවක් නොවන අතර ශාරීරික හා මානසික සෞඛ්‍ය නිසි ලෙස පවත්වා ගැනීම මෙන්ම තවදුරටත් ප්‍රවර්ධනය කිරීම උදෙසා ඕනෑම අයෙකුට ලබා ගත හැකි ඉතා විශිෂ්ට ප්‍රතිකාර ක්‍රමයකි.

සෞඛ්‍ය සම්පන්න සුව දිවියක් පවත්වා ගැනීම උදෙසා සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද වෛද්‍යවරයකුගේ උපදෙස් සහ අධීක්ෂණය යටතේ ඔබටත් මෙම ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීමට අපගේ සිද්ධක ආයුර්වේද වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානය වෙතින් මේ වන විට පහසුකම් සලසා ඇත.

සටහන: ආයුර්වේද වෛද්‍ය නිමේෂිකා මඩිතියවල
BAMS (Hons), PGD in Women's Health Development through Ayurveda
University of Colombo

ඔසුතුරු විසිතුරුලිපි අංක 01: හීං බෝවිටියා අක්මාව සම්බන්ධ රෝග කියූ සැණින් නිරායාසයෙන් සිහියට නැගෙන මහඟු ඖෂධීය ශාකයක් ලෙස ...
09/07/2026

ඔසුතුරු විසිතුරු

ලිපි අංක 01: හීං බෝවිටියා

අක්මාව සම්බන්ධ රෝග කියූ සැණින් නිරායාසයෙන් සිහියට නැගෙන මහඟු ඖෂධීය ශාකයක් ලෙස හීං බෝවිටියා හඳුන්වා දිය හැකිය. එමෙන්ම බොහෝ දෙනෙකු හීං බෝවිටියා සහ මහ බෝවිටියා නිවැරදිව හඳුනා ගැනීමට අපොහොසත් වීම නිසා හීං බෝවිටියා වෙනුවට මහ බෝවිටියා භාවිතා කිරීම හා වෙළෙඳපොළෙහි විකිණීම ද සුලබය.

Osbeckia octandra යන විද්‍යාත්මක නාමයෙන් හඳුන්වනු ලබන මෙම ශාකය Melastomatacea කුලයට අයත් වන ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික ශාකයකි. මෙය දකුණු පළාත් පුෂ්පය ද වේ. මෙම ශාකය ශ්‍රී ලංකාවේ තෙත් කලාපයේ හා පහතරට මෙන්ම කඳුකර තෘණ බිම් හා විවෘත කඳුකර ප්‍රදේශවල පහළ මට්ටමේ යටි වගා ලෙස ද, මාවත් දෙපස හා එළි කරන ලද වන බිම් වල ද බහුලව දක්නට ලැබේ. හීං බෝවිටියා අයත් වන Osbeckia ගණයට අයිති ශාක විශේෂ 10 ක් පමණ ශ්‍රී ලංකාව තුළ දැකිය හැකි අතර එයින් ශාක විශේෂ 6 ක් ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික ශාක වේ. ඒ අතර වඳ වී යාමේ තර්ජනයට ලක් වූ ශාක විශේෂ ද කිහිපයකි. මෙ⁣ම ලිපිය තුළින් මූලිකවම විස්තර කරනු ලබන හීං බෝවිටියා ශාකය තවම එවන් තර්ජනයකට ලක් වී නොමැති නමුත් වර්තමානයේ ඖෂධ සඳහා අධික ලෙස මෙම ශාකය ස්වභාවික පරිසරයෙන් ඉවත් කිරීම අනාගතයේ එවන් තර්ජනයකට තුඩු දීමට හේතු විය හැකිය. ඉහත සඳහන් කර ඇති මහ බෝවිටියා ද Melastomatacea කුලයට අයත් වන ශාකයක් වුව ද එය හීං ⁣බෝවිටියා අයත් වන Osbeckia ගණයට අයත් ශාක විශේෂයක් නොවේ. මෙ⁣ම ශාක වර්ග වල පත්‍ර හා මල් වල බොහොමයක් සමාන ලක්ෂණ තිබුණ ද සියුම්ව නිරීක්ෂණය කිරීමෙන් ඒවා එකිනෙකින් වෙන් කර ගත හැකිය.

හීං බෝවිටියා ශාකය වනාහි බොහෝ සේ අතු බෙදුණු කුඩා පඳුරකි. ප්‍රධාන නාරටි 3 ක් දැකිය හැකි ඉලිප්සාකාර සිහින් පත්‍ර, සාමාන්‍යයෙන් බූව සහිත වේ. ලිහිල් මංජරි වල පිහිටන දම් පැහැති අලංකාර පුෂ්ප කහ පැහැති රේණු දහයකින් සමන්විත වේ.

මහ බෝවිටියා ශාකයෙහි පත්‍ර හීං බෝවිටියා පත්‍ර වලට වඩා තරමක් රළු හා විශාල වන අතර ප්‍රධාන නාරටි 5 ක් දැකිය හැකිය. එමෙන්ම එහි පුෂ්ප ද වර්ණයෙන් හා පෙනුමෙන් හීං බෝවිටියා පුෂ්ප වලට බෙහෙවින් සමාන නමුත් එහි කහ පැහැති උසින් අඩු රේණු හා දම් පැහැති උසින් වැඩි රේණු ලෙස පැහැදිලිවම රේණු වර්ග දෙකක් පිහිටීම හේතුවෙන් හීං බෝවිටියා වලින් වෙන් කර හඳුනා ගත හැකිය.

දේශීය වෙදකම තුළ බහුලව භාවිතා වුවද ආයුර්වේද මූලික ග්‍රන්ථ වල හීං බෝවිටියා පිළිබඳව සඳහන් වී නොමැත. එබැවින් ප්‍රධාන ගුණ කර්ම අප්‍රකට වුව ද දෝෂ කර්ම සලකා බැලූ විට පිත්ත ශාමක ඖෂධයකි.

කාමලා වැනි අක්මා රෝග, රක්තාර්ශස් හා මධුමේහය වැනි රෝග අවස්ථාවන් සඳහාත් ඖෂධ පිණිස බහුලව යොදා ගැනේ.
අක්මාව ප්‍රකෘතිමත් කිරීමේ සුවිශේෂ හැකියාවක් සහිත වන බැවින් වර්තමානයේ බහුලව දැකිය හැකි Fatty liver වැනි රෝග තත්ත්ව වල දී යොදා ගනු ලබන ප්‍රත්‍යක්ෂ ඔසුවක් බව කිව යුතුමය. නමුත් එවැනි රෝගී තත්ත්ව වල දී ආහාර රටාව සුදුසු පරිදි වෙනස් කර ගනිමින් අවශ්‍ය අමතර ඖෂධ ද ලබා ගත යුතු වන බැවින් ⁣සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද හෝ දේශීය වෛද්‍යවරුන්ගේ උපදෙස් මත කටයුතු කළ යුතුය.

වර්තමානයේ අක්මාව සම්බන්ධ රෝගී තත්ත්ව බහුල වීමත් සමඟ හීං බෝවිටියා කැඳ ඉතා ජනප්‍රිය වී ඇති බැවින් හා දුලබ ප්‍රදේශවල ඉහළ මිලකට අලෙවි වීම සිදු වන බැවින් ස්වභාවික පරිසරයෙන් වැඩි වශයෙන් හීං බෝවිටියා ඉවත් වීම සිදුවන අතර එය යහපත් දෙයක් නොවේ. එබැවින් ශාකය සම්පූර්ණයෙන්ම ගලවා ඉවත් නොකර, ශාකයට සිදු වන හානිය අවම වන පරිදි ඖෂධ පිණිස ලබා ගැනීම හෝ නව ශාක සිටුවීමට කටයුතු කිරීම ඉතා වැදගත් වේ.

සටහන: ආයුර්වේද වෛද්‍ය නිමේෂිකා මඩිතියවල
BAMS (Hons), PGD in Women's Health Development through Ayurveda
University of Colombo

වාෂ්ප ස්වේද ( Steam Bath)දහඩිය දැමීමට සලස්වා ශරීරය අභ්‍යන්තරයේ ඇති අපද්‍රව්‍ය බැහැර කරවීමේ ක්‍රියාවලිය සරලව "ස්වේදනය" ලෙ...
01/06/2026

වාෂ්ප ස්වේද ( Steam Bath)

දහඩිය දැමීමට සලස්වා ශරීරය අභ්‍යන්තරයේ ඇති අපද්‍රව්‍ය බැහැර කරවීමේ ක්‍රියාවලිය සරලව "ස්වේදනය" ලෙස හ‍ඳුන්වා දිය හැකිය. ආයුර්වේද වෛද්‍ය විද්‍යාව තුළ ප්‍රධාන ස්වේද කර්ම 13ක් දක්වා ඇති අතර මෙය පංචකර්ම සිදු කිරීමට ප්‍රථමව සිදු කරන පූර්ව කර්මයක් ලෙසද, සමහර අවස්ථා වලදී ප්‍රධාන කර්මයක් ලෙසද යොදා ගනු ලබයි.

එම ස්වේද කර්ම පහත පරිදි වේ.
1. සංකර ස්වේද
2. ප්‍රස්තර ස්වේද
3. නාඩි ස්වේද
4. පරිෂේක ස්වේද
5. අවඝාහ ස්වේද
6. ජේන්තාක ස්වේද
7. අශ්මඝ්න ස්වේද
8. කර්ෂු ස්වේද
9. කුටී ස්වේද
10. භූ ස්වේද
11. කුම්භීක ස්වේද
12. කූප ස්වේද
13. හෝලාක ස්වේද

මෙහිදී අප මූලිකවම විස්තර කරනු ලබන "වාෂ්ප ස්වේද (Steam Bath)" මෙහි දැක්වෙන "කුටී ස්වේද" යන ස්වේද කර්ම ගණයට අයත් වේ. මේ සඳහා භාවිතා වන උපකරණය "වාෂ්ප ස්වේද යන්‍ත්‍රය" නම් වේ. එය පුද්ගලයෙකු පහසුවෙන් ඇතුළු කළ හැකි ආකාරයට සකස් කරන ලද, ඖෂධීය දැව භාවිතයෙන් නිර්මාණය කරන ලද ස‍ංවෘත කුටීරයකි. මෙය සයනය කිරීමේ ඉරියව්වෙන් මෙන්ම හිඳ ගැනීමේ ඉරියව්වෙන් ද සකස් කළ හැකිය.
මෙම ප්‍රතිකාරයේදී අදාළ පුද්ගලයාගේ ශරීරයේ හිස සිට දෙපතුල් දක්වාම තෛල ආලේපය සිදු කොට, ඉන් අනතුරුව ඔහුගේ හිස පමණක් පිටතට සිටින සේ කුටීරය තුළට ඇතුළු කර ඖෂධීය වාෂ්පයකින් එය පුරවා එමඟින් නිශ්චිත කාලයක් පුරාවට ඔහුට දහඩිය දැමීමට සැලැස්වීම සිදු කරනු ලබයි. එම ඖෂධීය වාෂ්පය රෝගියාගෙන් රෝගියාට රෝගී තත්ත්වය අනුව වෙනස් වේ.

මෙම ප්‍රතිකාර ක්‍රමයෙන් පොදුවේ ලබා ගත හැකි ප්‍රතිඵල මෙසේ සඳහන් කළ හැකිය.
1. ශරීරය තුළ ඇති අපද්‍රව්‍ය දහඩිය හරහා බැහැර වීම
2. ශරීරයේ අනවශ්‍ය මේද කොටස් දහනය වීම
3. ශරීරය තුළ පවතින කැක්කුම්, වේදනා දුරු වීම
4. සන්ධි ආශ්‍රිතව පවතින තද ගතිය, ක්‍රියා කරවීමේ අපහසුතා දුරු වීම
5. ශරීරය තුළ පවතින වාතාදි රෝග සමනය වීම
6. ශරීරය සැහැල්ලු වීම
7. අලස බව දුරු වීම
8. ආහාර රුචිය වැඩි වීම
9. සම දීප්තිමත් වීම
10. ශරීරයේ මෘදු බවක් ඇති වීම

මෙම ප්‍රතිකාර ක්‍රමය වනාහි හුදෙක් රෝගීන්ගේ රෝග සුවපත් කිරීම සඳහාම පමණක් නොව නිරෝගී පුද්ගලයාගේ සෞඛ්‍ය තත්ත්වය ආරක්ෂා කිරීම, පවත්වා ගැනීම සහ තවදුරටත් වැඩිදියුණු කිරීම උදෙසා ද භාවිතා කළ හැකි විශිෂ්ඨ ප්‍රතිකාර ක්‍රමයකි.

සෞඛ්‍ය සම්පන්න සුව දිවියක් පවත්වා ගැනීම උදෙසා සුදුසුකම් ලත් ආයුර්වේද වෛද්‍යවරයකුගේ උපදෙස් සහ අධීක්ෂණය යටතේ ඔබටත් මෙම ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීමට අපගේ සිද්ධක ආයුර්වේද වෛද්‍ය මධ්‍යස්ථානය වෙතින් මේ වන විට පහසුකම් සලසා ඇත.

සටහන:
ආයුර්වේද වෛද්‍ය නිමේෂිකා මඩිතියවල
BAMS (Hons), PGD in Women's Health Development through Ayurveda
University of Colombo

Address

Beralihela Road
Tissamaharama

Opening Hours

Monday 16:00 - 21:00
Tuesday 16:00 - 21:00
Wednesday 16:00 - 21:00
Thursday 16:00 - 21:00
Friday 16:00 - 21:00
Saturday 16:00 - 21:00
Sunday 16:00 - 21:00

Telephone

+94704488844

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Siddhaka Ayurveda posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Practice

Send a message to Siddhaka Ayurveda:

Shortcuts

Share