What are the opening hours?

Monday 10:00 - 16:00 Tuesday 10:00 - 16:00 Wednesday 10:00 - 16:00 Thursday 10:00 - 16:00 Friday 10:00 - 16:00

http://self.mk/sto-e-hipnoterapija

SELF, Улица Валандовска Св13A/30, Skopje (2026)

12/06/2026

МЕНТАЛЕН ХАОС

Постојат периоди во животот кога мислите стануваат како рој пчели. Една мисла ја брка друга, една грижа се надоврзува на следната, а човекот има чувство дека во неговата глава постојано се водат десетици разговори истовремено. Се обидува да најде ред, решение, контрола, но колку повеќе размислува, толку повеќе се губи.

Тоа што обично го нарекуваме ментален хаос, од јунговска перспектива ретко е само проблем на мислењето. Напротив, често е знак дека психата се обидува да воспостави нова рамнотежа. Современиот човек верува дека со доволно размислување ќе стигне до вистината. Но Јунг забележал дека постојат животни ситуации во кои умот повеќе не е способен да ја пронајде насоката. Не затоа што е слаб, туку затоа што проблемот не потекнува од умот.

Кога потиснуваме чувства, желби, стравови или делови од сопствената природа, тие не исчезнуваат. Тие продолжуваат да живеат во несвесното. А она што е потиснато секогаш бара начин да се врати во свеста. Тогаш започнува хаосот. Човекот мисли дека има премногу мисли, а всушност има премногу неискажани чувства. Мислите стануваат магла зад кој се крие емоцијата.

Затоа многу луѓе кои живеат во постојан ментален хаос не се во контакт со својата тага, лутина, страв или болка. Наместо да чувствуваат, тие размислуваат. Наместо да доживуваат, тие анализираат. Наместо да бидат во искуството, тие се обидуваат да го контролираат.

Но душата не зборува на јазикот на анализата. Таа зборува преку симболи, соништа, телесни симптоми, емоции и внатрешни конфликти. Јунг сметал дека многу психички кризи не се знак на распаѓање, туку знак на трансформација.

Стариот психолошки поредок повеќе не функционира, а новиот сè уште не е роден. Во тој меѓупростор настанува хаос. Како шумата по бура. Како река што го менува своето корито. Како гасеница што се распаѓа во кожурецот пред да стане пеперутка. Однадвор изгледа како распад. Однатре се случува преобразба.

Проблемот е што егото го доживува овој процес како закана. Тоа сака сигурност, предвидливост и контрола. Сака јасни одговори. Сака да знае што следува. Душата не секогаш му го дава тоа. Понекогаш таа бара нешто друго: да останеме во непознатото доволно долго за да се роди нешто ново.

Затоа во јунговската психологија прашањето не е: „Како да го запрам хаосот?“ Прашањето е: „Што се обидува да се роди низ хаосот?“ Кој дел од мене повеќе не сака да живее по старо? Која вистина предолго е оттурнувана? Која сенка бара да биде признаена? Кој заборавен дел од душата тропа на вратата на свеста?

Менталниот хаос честопати е последната одбрана пред средбата со самите себе. Зад илјадниците мисли често стои едно единствено чувство што долго не сме сакале да го почувствуваме. Една вистина што долго не сме сакале да ја изговориме. Еден избор што долго не сме сакале да го направиме. И кога конечно ќе застанеме и ќе ја слушнеме таа тивка порака, нешто почнува да се менува.

Не затоа што сите мисли исчезнуваат. Туку затоа што хаосот повеќе не мора да вика. Душата конечно добила збор. А таму каде што душата е слушната, дури и најголемиот внатрешен хаос постепено почнува да се претвора во смисла. Не во совршен ред, туку во подлабок поредок, оној што не го создава умот, туку Себството, најдлабокиот центар на нашето битие.

Можеби затоа менталниот хаос не е непријател. Можеби е гласот на душата кој станал толку силен што повеќе не може да биде игнориран. И токму во тој привиден неред понекогаш започнува најважното патување, враќањето кон себе.💚

11/06/2026

РАЗГОВАРАЈ СО ЛУТИНАТА

„Зошто доаѓаш пак?“ прашај ја лутината. А таа ќе молчи некое време, како старо суштество што не сака лесно да се објаснува. Потоа ќе рече: „Бидејќи таму каде што требаше да кажеш ‘не’, ти се насмевна.“

Во психологијата на Јунг лутината ретко е само реакција на сегашниот момент. Таа е глас на нешто потиснато, оттурнато во сенката. Неа не ја создава само навредата. Неа ја создаваат сите моменти кога човек се предал себеси за да остане прифатен. Секој човек носи во себе една слика за тоа каков „треба“ да биде. Мирен. Добар. Контролиран. Разбран. Тоа е маската, персоната.

Но под маската живее нешто друго. Нешто диво, примитивно, искрено. И колку повеќе човек се идентификува само со светлата страна, толку потемна станува сенката. Тогаш лутината не доаѓа како случајна емоција. Таа доаѓа како компензација.

Несвесното секогаш бара рамнотежа. Човек што постојано голта неправда, еден ден ќе експлодира за ситница. Човек што цел живот се плаши од конфликт, ќе почне да се распаѓа однатре. Зашто психата не сака едностраност. Тоа што го оттурнуваме, не исчезнува. Само станува посилно во темнината.

Јунг велеше дека човек не станува цел со тоа што ќе биде „добар“, туку со тоа што ќе стане свесен за сè што носи во себе. А тоа значи и агресија. И завист. И омраза. И желба за моќ. Не за да ги живее слепо. Туку за да не биде нивен роб.

Најопасни не се луѓето што ја признаваат својата темнина. Најопасни се тие што се убедени дека ја немаат. Тогаш лутината излегува преку други врати. Преку сарказам. Преку ладна тишина. Преку вина. Преку потреба да контролираш. Преку чудна наслада кога некој ќе падне.

Сенката секогаш наоѓа начин да зборува. И можеби најтешкиот разговор не е со другите луѓе. Туку со сопствената лутина. Да седнеш со неа без веднаш да ја оправдаш или осудиш. Да ја прашаш: „Што во мене е повредено?“ „Каде сум се откажал од себе?“ „Од што навистина се плашам?“

Бидејќи под секоја голема лутина често лежи нешто многу покревко. Страв. Срам. Пониженост. Чувство дека не сме важни. Лутината е оклоп на ранетото јас. Но ако човек има храброст да не бега од тој внатрешен оган, тогаш почнува нешто што Јунг го нарекува индивидуација, процес во кој човек постепено станува целина.

Не свет човек. Не совршен човек. Туку вистински. А вистинскиот човек не е без темнина. Тој само веќе не бега од неа. 💚

25/05/2026

ДРАМАТА ВО НАС

Не постои човек што не игра улога. Некој игра спасител. Некој жртва. Некој судија. Некој тивок маченик што чека светот конечно да ја забележи неговата болка.

И сите мислат дека живеат живот. А всушност играат драма. Јунг велеше дека најопасното нешто не е злото во човекот, туку несвесното. Она што не го гледаме во себе, почнува да нè управува.

Така се раѓа драмата. Некој вели: „Сите ме издаваат.“ Но можеби цел живот избира луѓе што не можат да останат. Некој вели: „Никој не ме разбира.“ Но можеби никогаш не проговорил искрено. Некој се колне дека сака мир, а внатре е зависен од хаос, од тензија, од конфликти, од емоционална бура без која не чувствува дека постои.

Тука почнува страшниот дел. Човекот не е зависен само од луѓе. Човекот може да стане зависен од сопствената болка. Од сопствената приказна. Од трагедијата што ја повторува со години. Некои луѓе не сакаат решение. Туку публика.

И тоа е сурово да се признае. Во секоја драма постои скриена добивка. Жртвата добива внимание. Спасителот добива чувство дека вреди. Контролорот добива илузија на сигурност. Лутиот човек добива моќ.

А зад сето тоа стои едно старо, гладно дете што не добило љубов без услови. Затоа драмата е толку тешка за напуштање. Таа станува идентитет. Ако нема конфликт човекот не знае кој е. Ако нема хаос, му станува неподнослива тишината.

Во мирот почнуваат да излегуваат вистинските прашања. Кој сум јас без страдањето? Кој сум без улогата што ја играм? Кој сум кога никого не обвинувам? Тие прашања се пострашни од секоја кавга. Затоа многумина повторно се враќаат во старите односи, старите повреди, старите игри.

Не затоа што таму има љубов, туку затоа што таму има позната болка. А познатата болка му е помалку страшна на човекот од непознатата слобода.
Драмата не е секогаш викање. Понекогаш е тивко манипулирање. Тивко повлекување. Молк што казнува. Насмевка зад која стои презир.

„Добар сум“ кажано низ стегнати заби. Најголемите војни често се водат без ниту еден гласен збор. И тука доаѓа најтешката работа: да престанеме да се гледаме како херои во сопствената приказна. Зашто понекогаш ние сме тие што создаваат хаос. Ние сме тие што провоцираат. Ние сме тие што сакаат љубов, а носат контрола. Што сакаат блискост, а шират страв.

Сенката не е чудовиште што живее во некој друг. Таа живее во нас. И додека не ја признаеме, животот ќе ни праќа исти луѓе, исти конфликти, исти предавства, само со различни лица. Можеби зрелоста почнува токму таму, кога ќе престанеме да прашуваме:
„Кој ми го прави ова?“ и ќе почнеме да прашуваме „Зошто ми е потребна оваа драма за да се чувствувам жив?“

20/05/2026

ИСПОСНИКОТ во нас

Постои момент во животот кога човекот престанува да бега од светот и почнува да бега од себе. Тогаш се повлекува. Не секогаш во планина. Не секогаш во манастир. Понекогаш во тишина среде сопствениот дом. Понекогаш во поглед што веќе не сака да објаснува ништо. Понекогаш во умор од луѓе што зборуваат, а никогаш не кажуваат.
Но трагедијата е што многумина не се повлекуваат заради душата, туку заради раните. И тука почнува опасната разлика. Вистинскиот испосник не бега од луѓето. Тој бега од лагата. Од бучавата што го оттурнува од внатрешниот глас. Од свет што постојано бара маска, улога, прилагодување.

Јунг знаел дека повлекувањето е неопходно. Душата не зборува во врева. Несвесното не се отвора пред публика. Човек мора да слезе во сопствениот мрак без аплауз, без сведоци, без потврда. Но таму, во таа внатрешна пештера, човекот не го среќава Бог прво. Го среќава она што цел живот го оттурнувал.

Својата завист. Својата глад за љубов. Својата суета. Својата потреба да биде спасител. Својата потреба да биде жртва. Испосништвото не е мир. Тоа е судење. И најстрашниот момент доаѓа кога човек ќе сфати дека не е добар колку што мислел. Дека сенката не е нешто „туѓо“, туку интимен дел од него.

Тука мнозина бегаат назад во светот. Во врева. Во духовни фрази. Во „позитивност“. Во улоги. Во спасување други луѓе за да не се соочат со себе. Но оној што останува… се менува. Не станува „посвет“. Станува вистинит.

А вистинит човек е опасен за секој систем изграден на лага. Затоа испосниците отсекогаш ги плашеле луѓето. Не поради тишината туку поради тоа што повеќе не можеш да ги купиш со припадност.

Тој што ја слушнал душата, повеќе не се храни од одобрување. Повеќе не клечи пред толпата. Повеќе не продава делови од себе за да биде сакан. И тука е парадоксот: Човекот се повлекува сам… за конечно да стане способен
вистински да биде со други.

Затоа што додека бегаме од себе, секој однос е манипулација. Секое „те сакам“ е молба:„Поправи ја празнината во мене.“ Испосникот учи нешто сурово: никој нема да те спаси од тебе. И можеби токму затоа денес има толку многу бучава. Толку многу постојана комуникација. Толку многу мислења, содржини, духовности, објаснувања. Бидејќи тишината е опасна.

Во тишината почнуваш да слушаш. А кога човек навистина ќе се слушне себеси, или ќе се роди, или ќе се распадне.

18/05/2026

СПОРЕДУВАЊЕТО како тивката алчност

Постојат алчности што лесно ги препознаваме. Алчност за пари. За моќ. За внимание. Но постои една многу посуптилна алчност, речиси општествено прифатена, ,,споредувањето".

Таа не изгледа како порок. Изгледа како „само размислување“. Како анализа. Како мотивација. Но длабоко во психата, споредувањето е глад. Глад да се биде „повеќе“. Или ужас да не се биде „помалку“.

Јунг би рекол дека таму не се споредува егото, туку ранетата слика за себе. Бидејќи човек кој навистина стои во својата суштина нема потреба да мери туѓи животи како сопствена вредност.

Споредувањето не почнува со другите. Почнува во моментот кога детето почувствувало дека љубовта е условена. „Види го брат ти.“ „Таа е подобра.“ „Тој успеа.“ „Зошто ти не можеш?“ И тогаш психата создава страшна равенка: вредам само ако сум повеќе.

Така настанува невротичната трка. Не кон исполнување, туку кон надмоќ. И човекот почнува да живее низ туѓи очи. Не прашува: „Што сум јас?“ Туку: „Како изгледам во споредба со другите?“

Таму душата се распарчува. Затоа што споредувањето е одбивање на сопствениот пат. Тоа е несвесна ароганција кон сопствената судбина.

Црешата не се споредува со дабот. Месечината не се срами од сонцето. Само човекот, оттурнат од својата природа, почнува да се мрази затоа што не е туѓ живот. А најопасното е што споредувањето често се маскира како духовност.

Луѓето не сакаат да ,,бидат", туку сакаат да изгледаат „поразбудено“, „поисцелено“, „подлабоко“. И дури и болката почнува да станува натпревар. Кој повеќе страдал. Кој повеќе разбрал. Кој повеќе „работел на себе“.

Но Јунг предупредува, сè што е натпревар во духовниот простор, е инфлација на егото. Бидејќи вистинската индивидуација е тивка. Таа нема публика. Нема медал. Нема споредбена табела. Таа е човек што постепено се враќа кон себе.

Споредувањето е алчност бидејќи никогаш не вели, „доволно е“. Секогаш постои некој поубав. Поуспешен. Посакан. Помирен „Поразвиен.“ И токму затоа оваа алчност е бескрајна. Таа не бара живот, туку позиција. А кога човек живее како позиција, а не како суштество, психата почнува да гние одвнатре.

Тогаш доаѓа зависта. Пасивната агресија. Тајната радост кога некој ќе падне. Бидејќи туѓиот пад кратко го храни гладното его. Но само кратко. Потоа повторно доаѓа празнината.

Затоа што душата не се храни со победа над другите. Таа се храни со смисла. Можеби затоа најдлабоката зрелост не е да станеш „најдобар“, туку да престанеш да ја мериш својата вредност преку туѓото постоење.

Да сфатиш дека не си за трка. Туку за станување. А тоа е нешто сосема друго.

13/05/2026

ЧУВСТВО НА ВИНА, кога душата знае дека сме се предале

Постојат луѓе што се чувствуваат виновни и кога молчат. Виновни кога зборуваат. Виновни кога поставуваат граница. Виновни кога конечно ќе кажат „не“. Виновни кога ќе се изберат себеси. И најстрашното, не знаат веќе дали вината доаѓа од моралот, или од навиката да се предаваат.

Психата никогаш не создава симптом без причина. Вината не е секогаш доказ дека сме направиле нешто погрешно. Понекогаш е доказ дека сме излегле од улогата што другите ни ја доделиле. Тука започнува внатрешната војна. Затоа што човекот не живее само со својата свест. Во него живее и Сенката, сè што било оттурнато, сè што не сме смееле да бидеме, сите зборови што сме ги проголтале за да останеме „добри“.

И колку повеќе човекот се идентификува со маската на „добриот“, толку подлабоко тоне потиснатата агресија, бесот, одбивноста, желбата да престане да се објаснува. Тогаш вината станува психолошки механизам за контрола. Не мора никој веќе ни да нè казнува. Ние самите се казнуваме.

Чувството на вина е често последната стража на старата личност. Стои пред вратата и шепоти: „Ако се промениш, ќе останеш сам.“ „Ако поставиш граница, ќе бидеш лош човек.“ „Ако престанеш да спасуваш, ќе бидеш себичен.“ Но тука лежи парадоксот.

Многу луѓе не се добри затоа што се свесни. Туку затоа што се исплашени. Исплашени од отфрлање. Од конфликт. Од губење љубов. Од тоа што ќе се случи ако конечно ја покажат својата автентичност. „Подобро е да се биде цел, отколку добар.“ Вистинската зрелост не е да ја убиеш Сенката, туку да престанеш да глумиш дека не постои.

Многу вина што луѓето ја носат не е нивна. Тоа е наследена вина. Семејна. Колективна. Тивка лојалност кон системи каде љубовта се добивала преку жртва. Дете кое научило дека мирот дома зависи од неговото молчење, подоцна како возрасен ќе чувствува вина секогаш кога ќе стане автентично.

Не затоа што греши. Туку затоа што психата памети: „Кога сум свој, губам љубов.“ И тогаш човекот почнува да живее расцепено. Надвор насмевка. Внатре замор. Надвор разбирање. Внатре бес. Надвор духовност. Внатре глад да престане да биде достапен за сите.

Тука започнува ентропијата на душата. Затоа што сè што е потиснато, не исчезнува. Само станува потемно. Па се претвора во пасивна агресија. Во чудна тага. Во токсична љубезност. Во телесен симптом. Во однос каде човекот дава сè, а тајно се надева дека некој конечно ќе забележи колку е празен.

И можеби најдлабокото прашање не е: „Зошто чувствувам вина?“ Туку: „Кој би станал ако престанам да се чувствувам виновен?“ Затоа што таму, зад вината, често не стои чудовиште. Туку личност што со години чекала дозвола да постои.

10/05/2026

БЕСОТ ШТО ГО КРИЕМЕ ПОД НАСМЕВКАТА

Најопасниот бес не е оној што вика. Не е оној што удира по маса. Не е ни оној што експлодира. Најопасниот бес е тивкиот. Културниот. Со насмевка. Со „се е во ред“. Со „не ми е гајле“. Тоа е бесот што човекот го голта со години, додека не почне да му тече низ карактерот како отров.

Денес луѓето не знаат да чувствуваат бес. Знаат само да го маскираат. Некој ќе стане саркастичен. Некој ладен. Некој арогантен. Некој ќе озборува. Некој ќе понижува „на шала“. Некој ќе стане духовен, а внатре ќе гори омраза кон целиот свет.

И токму тука Јунг ја допира најмрачната точка на човекот, сенката. Сè што не сакаме да признаеме за себе, го туркаме долу. Но потиснатото не исчезнува. Само ја менува формата. Потиснат бес станува: пасивна агресија, завист, потреба за контрола, морализирање, психолошко насилство, уживање во туѓ пад. Човекот што не смее да каже „повреден сум“, многу лесно ќе почне да зборува: „Сите се идиоти.“

Бесот е енергија. Сурова. Примитивна. Архетипска. И не е проблем што постои. Проблем е што луѓето денес се преправаат дека се „над“ него. А ништо не е поопасно од човек кој глуми светлина, а внатре има војна. Тука некаде би се насмевнал Јунг. Затоа што тој знаел: човекот не станува целосен со тоа што ќе биде „добар“, туку со тоа што ќе стане свесен за својата темнина.

И уште нешто посурово: „Непријателот што не го познаваш, ќе те победи.“ А најнепознат непријател кај повеќето луѓе е сопствениот бес. Затоа денес гледаме луѓе што се распаѓаат однатре за ситници. Една критика и колапс. Еден одбиен повик и омраза. Еден туѓ успех и внатрешен пожар. Не затоа што се слаби. Туку затоа што со години глумеле смиреност наместо да научат да седнат со својот оган.

Бесот не бара да уништуваш. Бара да слушнеш што во тебе умира од молчење. Понекогаш бесот вели: „Доста е.“ „Ова ме повредува.“ „Ова не е правда.“ „Не сакам повеќе да живеам вака.“ Но ако човек постојано го дави тој глас, бесот почнува да зборува преку друго: преку телото, преку несоници, преку ладни односи, преку цинизам, преку суровост кон најблиските.

Иронијата е што најмногу од бесот се плашат токму оние што носат најмногу потиснат гнев. Затоа денешниот човек не е мирен. Тој е само добро дресиран. А дресираниот бес секогаш е потемен од дивиот.
Зашто дивиот бес барем има лице. Потиснатиот има маска.

09/05/2026

ЅВЕРОТ ШТО ГО ХРАНИМЕ СО ОПРАВДУВАЊА

Најопасните луѓе не се оние што знаат дека се лоши. Туку оние што цел живот се убедуваат дека се добри. Таму почнува распадот на душата. Не во злосторството. Не во гревот. Не ни во омразата. Туку во неспособноста човек да седне сам со себе и да си каже: „Да. Во мене има нешто расипано.“

Јунг велеше дека сенката не е нешто што го поседуваат „другите“. Не е таму кај насилникот, кај нарцисот, кај манипулаторот, кај предавникот. Сенката е во секој човек што се смета себеси за премногу добар за да биде опасен. Таму злото расте најтивко. Затоа што кога човек ќе престане да се сомнева во себе, почнува да се претвора во сопствена пропаганда.

А денешниот човек токму тоа го прави. Не сака вистина. Сака алиби. Сака објаснување што ќе го ослободи од вина. Сака психологија без одговорност. Духовност без соочување. Љубов без жртва. Морал без болка. Секој ден гледаме луѓе што се колнат во добрина, а зад грб касапат туѓо достоинство. Озборуваат. Понижуваат. Манипулираат. Се хранат од туѓи слабости како гладни кучиња што глодаат коска.

И сето тоа го викаат: „искреност“, „реалност“, „моја вистина“, „само си кажувам“. Не. Тоа е сенката што добила микрофон. „Кој не се познава себеси ќе ја изгуби секоја битка.“ Но најголемата битка не е со непријателот. Туку со моментот кога ќе сфатиш дека дел од непријателот живее во тебе. Тоа е мигот што повеќето луѓе го избегнуваат. Затоа што е полесно да се глуми светлина, отколку да се слезе во сопствениот подрум.

А таму долу има многу нешта: завист што се маскирала во критика, кукавичлук што се претставува како смиреност, ароганција што носи маска на самодоверба, и суровост што се крсти како „искрен карактер“.

Човекот не станува опасен кога ќе ја види сенката. Туку кога ќе ја негира. Тогаш таа почнува да управува од позадина. Колку повеќе некој вика: „Јас никому зло не правам“, толку повеќе треба да се запрашаме што крие. Бидејќи вистински свесниот човек не се фали со добрина. Тој знае колку лесно може да стане ѕвер. И токму затоа внимателно чекори.

Јунг велеше: „Подобро е да бидеш цел, отколку добар.“ Цел значи: да знаеш дека во тебе има и светлина и кал. И љубов и агресија. И нежност и суровост. И способност да спасиш и способност да уништиш. Дури тогаш почнува вистинската свест. Не кога ќе станеш „совршен“, туку кога ќе престанеш да бегаш од она што навистина си.

Бидејќи човек што не ја познава својата темнина, ќе ја истури врз другите и ќе се колне дека е невин. А тоа е најстрашниот вид зло. Она што се смета себеси за добро.

06/05/2026

ЛИЦЕМЕРИЕ, внатрешен расцеп

Лицемерието не е лага што ја кажуваш на другите. Тоа е лага што ја одржуваш кон себе, за да не се соочиш со она што не сакаш да го видиш.
Секој човек има маска преку која функционира. И секој човек има сенка, делови што не се вклопуваат во таа слика.

Проблемот не е во постоењето на тие два слоја. Проблемот е кога тие престануваат да комуницираат. Лицемерието
не почнува со големи лаги. Почнува во мали, секојдневни одстапувања: кажуваш „во ред е“, а не е, ветуваш нешто што не го чувствуваш, се претставуваш стабилен, а внатре има немир, зборуваш за вредности што не ги живееш.

Тоа изгледа драматично. Психата го бележи секое несовпаѓање. И токму таму се раѓа расцепот. Кога внатрешното и надворешното не се усогласени, се создава постојано триење.

Психата троши енергија да ја одржи сликата, да го потисне чувството, да го контролира впечатокот. Ова е губење на внатрешниот ред поради неискреност кон себе.

Не се распаѓаш одеднаш. Се заморуваш. Стануваш тежок за себе. И тивко се оддалечуваш од она што навистина си. Зошто ја одржуваме маската? Не затоа што само лажеме,
туку затоа што се плашиме што ќе откриеме ако застанеме, не знаеме како да го носиме она што го чувствуваме, бидејќи сме научиле дека прифатеноста доаѓа преку адаптација.

Тогаш персоната станува механизам за преживување. Но кога ќе се вкочани, почнува да го оттурнува вистинското јадро. И тогаш се појавува парадоксот: колку повеќе се штитиш, толку повеќе се губиш.

Лицемерието е егзистенцијален проблем и не е прашање дали си „искрен“ човек, туку дали си во контакт со себе. Можеш да зборуваш правилно, да изгледаш доследно, и сепак внатре да постои длабока празнина.

Затоа што психата не бара совршенство. Бара совпаѓање. Моментот на увид доаѓа кога ќе кажеш и
запрашаш: Каде се оттурнувам од себе за да изгледам стабилен? Каде кажувам нешто што не го чувствувам? Каде ми е потешко да бидам вистинит отколку прифатен?

Ова не е лесно. Бидејќи таму, под маската, често стои страв. Решението не е да станеш „сурово искрен“. Тоа е само друга форма на одбрана. Решението е постепено да дозволиш внатрешното да влезе во надворешното.

Кога зборот почнува да се приближува до чувството, се враќа енергијата. Ентропијата се намалува. Лицемерието не те уништува затоа што е „погрешно“. Туку затоа што те дели на делови што не се среќаваат.

И додека тие делови живеат одвоено, ќе постои замор што не можеш да го објасниш. Патот не е да станеш некој друг, туку да престанеш да се оттурнуваш од тоа што веќе си.
Таму почнува тишината. Таму почнува редот.

05/05/2026

ОЗБОРУВАЊЕТО не е „МУАБЕТ“ — туку психолошка нечистотија
И токму така се одгледува насилство
Да престанеме да го романтизираме озборувањето како „женски муабет“, „нормална социјализација“ или „само коментираме“. Озборувањето не е безопасно. Озборувањето е деструктивен психолошки образец.
Тоа е форма на агресија маскирана во разговор. И општество што секојдневно живее во озборување не смее да се чуди кога ќе му пораснат деца што понижуваат, исмеваат и малтретираат други.

Насилството не почнува со тупаница. Почнува со маса, кафе и „ај да ти кажам нешто“. Почнува кога детето слуша: мајка како исмева друга жена, татко како омаловажува колега, семејство како суди туѓи животи, возрасни како се хранат од туѓи слабости... И потоа се чудиме што истото тоа дете оди во училиште и го прави истото на соученик. Само што таму веќе не го викаме „муабет“. Го викаме булинг.

Озборувањето е првото училиште за понижување. Детето што расте во дом на озборување учи: дека вредноста се добива преку деградација на другиот, дека припаѓање се стекнува со исмевање на отсутниот, дека директниот конфликт е опасен, а индиректната агресија е нормална. И потоа добиваме генерации што не знаат да комуницираат, туку само да осудуваат.

Озборувањето е проекција на сенката. Личноста што постојано зборува за туѓите маани, најчесто бега од сопствените. Затоа што оној што е свртен кон својот развој нема психичка енергија да живее во туѓи животи. Луѓето што озборуваат најмногу, ретко се најмирни. Тие се бучни. Најчесто се највнатрешно немирни.

Колектив што се поврзува преку озборување е колектив без интегритет. Ако група луѓе може да се почувствува блиска, само кога заедно деградира отсутен човек, тоа не е заедница. Тоа е сојуз на неинтегрирани сенки.

Вистината што никој не сака да ја чуе: Многу родители што денес не сакаат да видат дека децата им се тирани на врсничко насилство, самите дома со години моделирале психологија на понижување. И директно,и суптилно, секој ден, преку „обичен муабет“.

Следен пат кога ќе кажеш: „Не озборувам, само кажувам како е“ запрашај се: Дали анализирам друг човек затоа што сум искрено загрижен, или затоа што ми е полесно да зборувам за него отколку да се соочам со себе? Затоа што озборувањето не кажува многу за личноста за која се зборува. Кажува сè за личноста што зборува.

Озборувањето како тивка психолошка корозија, културата што гради сенки наместо личности често се доживува како безопасна социјална навика. „Само зборуваме.“ „Не е ништо страшно.“ „Сите го прават.“ Озборувањето не е невина комуникација. Тоа е несвесен механизам на проекција, обид човекот да ја регулира сопствената внатрешна тензија преку анализирање, омаловажување или разложување на другиот. Кога личноста не е доволно развиена да ја поднесе сопствената сенка, таа почнува да ја бара надвор од себе. Не зборува за себе. Зборува за другите.

Озборувањето како бегство од личен развој: секој момент поминат во анализа на туѓ живот е момент во кој личноста избегнува контакт со сопствениот. Озборувањето создава илузија на супериорност: „Јас не сум како неа.“ „Види што направил.“ „Јас сум подобар.“ Но тоа не е самодоверба. Тоа е его кое се регулира преку споредба. Јунг вели: „Сè што нè иритира кај другите може да нè доведе до разбирање на самите себе.“ Личност што постојано озборува не работи на себе, туку ја расфрла психичката енергија надвор од себе.

Детето што расте во дом на озборување, не учи само од тоа што му се кажува. Туку од тоа што гледа како се живее. Кога расте во средина каде родителите постојано зборуваат лошо за роднини, соседи, колеги, анализираат и осудуваат туѓи грешки, исмеваат отсутни луѓе, живеат во споредба и критика, детето учи неколку опасни психолошки лекции: дека блискоста не значи безбедност, затоа што денес гледа родител кој зборува лошо за тетка.., пријателка, дете.... а утре ќе зборува и за мене.

Детето учи дека вредноста на човекот се мери преку туѓа проценка, па детето расте зависно од мислење на околина. Дека конфликт не се решава директно туку зад грб. Дека моќта се добива преку понижување на другиот, ова станува основа за врсничко насилство.

Од озборување до насилство: истиот психолошки корен каде современото врсничко насилство не почнува во училиште. Почнува дома. Кога детето учи дека е нормално: да се коментира нечиј изглед, да се исмева нечија слабост, да се понижува отсутен човек, да се добива социјален статус преку деградација на друг... Тогаш тоа само го пренесува истиот модел меѓу врсници.

Озборувањето е социјално прифатена форма на микро агресија. А кога оваа агресија останува некоригирана, таа со време станува: емоционално насилство, социјална изолација, сајбер булинг, колективно понижување, па дури и физичка агресија. Затоа многу насилни однесувања не почнуваат со удар, почнуваат со збор.

Колективната сенка: Она што општеството одбива да го освести, станува колективна сенка. А денес живееме во култура каде понижувањето е забава, сарказмот е интелигенција, а озборувањето е социјално лепило. Но заедница што се поврзува преку деградација на отсутен човек не гради интимност, гради колективна сенка. И таа сенка потоа се манифестира како: токсични односи, завист, пасивна агресија, неподносливост кон различност, зголемено насилство кај младите

Зрелата личност не зборува за луѓе, туку за идеи, процеси и вистини. Јунговата индивидуација бара енергијата да се врати од надворешниот свет кон внатрешниот. Зрел човек не прашува: „Што не е во ред со нив?“ Туку: „Што во мене има потреба постојано да ги анализира другите?“ Затоа што таму каде завршува озборувањето, почнува самоспознанието.

SELF

12/06/2026

11/06/2026

25/05/2026

20/05/2026

18/05/2026

13/05/2026

10/05/2026

09/05/2026

06/05/2026

05/05/2026

Address

Opening Hours

Telephone

Website

Alerts

Contact The Practice

Shortcuts

Share

Monday	10:00 - 16:00
Tuesday	10:00 - 16:00
Wednesday	10:00 - 16:00
Thursday	10:00 - 16:00
Friday	10:00 - 16:00