Fertina Myanmar

Directions Website

Fertina Myanmar Fertina for both healthy, happy, pretty Mun & Baby.

ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန် အပူဒဏ်မှ ဘေးကင်းအောင် နေထိုင်နည်း ၂၀၂၆ နှစ်ကုန်ပိုင်းမှာ ဖြစ်ပေါ်မယ့် အယ်လ်နီညိုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ကိုယ်ဝ...
15/10/2026

ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန် အပူဒဏ်မှ ဘေးကင်းအောင် နေထိုင်နည်း

၂၀၂၆ နှစ်ကုန်ပိုင်းမှာ ဖြစ်ပေါ်မယ့် အယ်လ်နီညိုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ အနေ နဲ့ လည်း ကြိုတင်ပြင်ထားဖို့ လိုပါတယ်။

ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ မှာ လွန်ကဲ အပူက ဘာသက်ရောက်မှု ဖြစ်နိုင်ပြီး ဘာတွေ ပြင်ဆင်ထားရမလဲ ဆိုတာနဲ့ ပက်သတ်ပြီး ဝေမျှ ပေးသွားပါမယ်။

၁။ အပူဒဏ်ကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန် ဘာတွေဖြစ်နိုင်သလဲ?
ကိုယ်ဝန်ဆောင်ထားချိန်မှာ ခန္ဓာကိုယ် ပုံမှန်အပူချိန် ထိန်းညှိမှုစနစ်က မူလကတည်းက ပိုမိုအလုပ်လုပ်နေရတာဖြစ်တာကြောင့် အပြင်ဘက်အပူချိန် မြင့်မားလျှင် အပူလွန်ကဲခြင်း (Overheating / Hyperthermia) ဖြစ်လွယ်ပါတယ်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ အနေနဲ့ လွန်ကဲ အပူချိန်ကို ထိန်းညှိရတာက စိန်ခေါ်မှု တစ်ခု ဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။
🔥ခန္ဓာကိုယ်အပူချိန် (102.2°F / 39°C) နှင့်အထက် လွန်ကဲစွာ မြင့်တက်ခြင်း: အထူးသဖြင့် ကိုယ်ဝန်ပထမ (၃) လပတ်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်လျှင် သန္ဓေသား မွေးရာပါ ချို့ယွင်းချက်ဖြစ်နိုင်ခြေနှင့် ပျက်ကျနိုင်ခြေ မြင့်တက်စေပါတယ်။
💧ရေဓာတ်ခမ်းခြောက်ခြင်း (Dehydration): ကိုယ်ခန္ဓာထဲက သွေးလည်ပတ်မှု ကို လျော့ကျစေပြီး သားအိမ်ညှစ်ခြင်းကို လှုံ့ဆော်ပေးတာဖြစ်နိုင်တယ့် အတွက် လမစေ့ဘဲ မီးဖွားခြင်း (Preterm labour) ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
🏝️အပူကြောင့်ဖြစ်တတ်သော လက္ခဏာများ: အပူရှော့ခ်ရခြင်း (Heat exhaustion)၊ ခေါင်းမူးခြင်း၊ မူးမေ့ခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်းနှင့် ခြေလက်များ ဖောင်းယောင်ခြင်း၊
ကြွတ်တက်ခြင်း တွေ ပိုမိုဆိုးရွားလာနိုင်ပါတယ်။

၂။ ဘေးကင်းအောင် ဘာတွေဆောင်ရွက်ရမလဲ ?
💦ရေနှင့် အရည်များ ပုံမှန်သောက်ပါ။(ရေဓာတ်ပြည့်ဝအောင်နေထိုင်ပါ)
• ရေငတ်တယ့် အထိ မစောင့်ဘဲ ရေကို တစ်နေ့လုံး ပုံမှန်သောက်ပါ။
အပြင်ထွက်လျှင် ရေဗူး အမြဲဆောင်ထားပါ။
• ချွေးထွက်တယ့်အခါ ရေနှင့်ဓာတ်ဆားများ ဆုံးရှုံးတာဖြစ်တယ့် အတွက် Royal D, ion plus, Pocari sweat တို့လို အရည်မျိုးတွေ သောက်သုံးပေးဖို့လိုပါမယ်။
• ကဖိန်းဓာတ်ပါသော သောက်စရာများ (ကော်ဖီ၊ လက်ဖက်ရည်) နှင့် သကြားဓာတ်လွန်ကဲသော ဖျော်ရည်တွေက ရေဓာတ် ပိုမိုခမ်းခြောက်စေတယ့်အတွက် လျှော့သောက်ပါ။
🏡အပူချိန်မြင့်မားချိန်များတွင် အိမ်
တွင်း၌သာနေပါ
• နေ့လယ် နေ့ခင်း အပူဆုံးအချိန်များတွင် အပြင်ထွက်ခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
• လေအေးပေးစက် (Air conditioning) သို့မဟုတ် လေဝင်လေထွက်ကောင်းသော အေးမြသော နေရာတွင် နေထိုင်ပါ။
• အိမ်တွင်း လေအေးပေးစက် မရှိပါက ပန်ကာဖွင့်ခြင်း သို့မဟုတ် အေးမြတယ့် စင်တာ/စတိုးဆိုင်တွေ တွင် အပူရှောင်ပါ။
👗သင့်တော်သော အဝတ်အစားများ ဝတ်ဆင်ပါ။
• ပေါ့ပါးပြီး ချောင်ချောင်ချိချိရှိသော အထည်များ (ဥပမာ - ချည်ထည်) ကို ဝတ်ဆင်ပါ။
အရောင်ရင့်သောအထည်များထက် အရောင်နုသောအထည်များကို ရွေးချယ်ပါ။
• အပြင်ထွက်လျှင် ဦးထုပ်အဝိုင်း၊ နေကာမျက်မှန်နှင့် နေလောင်ကာ ခရမ် (Sunscreen) အသုံးပြုပါ။
🏋️လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ရာတွင် သတိထားပါ။
• အပြင်ဘက် နေပူအောက်တွင် ပြင်းထန်သော လေ့ကျင့်ခန်းများ မလုပ်ပါနဲ့။
• လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်လိုလျှင် မနက်စောစော သို့မဟုတ် ညနေပိုင်း အပူချိန်ကျချိန်တွင် လုပ်ပါ သို့မဟုတ် လေအေးပေးစက်ရှိသော အိမ်တွင်းတွင်သာ ပြုလုပ်ပါ။
🛁ရေချိုးခြင်းနှင့် ရေကူးခြင်း
• အပူလွန်ကဲပါက ရေအေးအေးဖြင့် ရေချိုးပါ သို့မဟုတ် ရေစိုဝတ်ဖြင့် ဂုတ်၊ နဖူးနှင့် လက်ကောက်ဝတ်များကို အုပ်ပေးပါ။
• ရေပူစမ်း (Hot tubs) နှင့် အလွန်ပူသော ရေချိုးခြင်းများကို လုံးဝရှောင်ကြဉ်ပါ။

၃။ ဘယ်လိုအချိန်မှာ ဆရာဝန်နှင့် ချက်ချင်းပြသရမလဲ
အောက်ပါ လက္ခဏာများ ခံစားရပြီဆို အရေးပေါ် ဆေးကုသမှု ရယူရပါမယ်။
• ခေါင်းမူးခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် သတိလစ်ချင်သလို ဖြစ်ခြင်း
• ကြွတ်တက်ခြင်း
• ပျို့အန်ခြင်း သို့မဟုတ် အော့အန်ခြင်း
• နှလုံးခုန် အလွန်မြန်ခြင်း
• သားအိမ် ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ မကြာခဏ ညှစ်ခြင်း/ဗိုက်နာခြင်း
• မိန်းမကိုယ်မှ သွေးဆင်းခြင်း သို့မဟုတ် ရေမွှာရည် စိမ့်ထွက်ခြင်း
• ကလေးလှုပ်ရှားမှု ပုံမှန်ထက် လျော့နည်းသွားခြင်း

ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်ဆိုတာ အလွန်
ဂရုစိုက်ပြီး သတိထားရမယ့် အချိန်
ဖြစ်ပြီး နွေရာသီရဲ့ အပူချိန်က ပိုမိုဂရုစိုက်ဖို့ လိုအပ်စေတာဖြစ်တယ့်အတွက် သင့်တော်တယ့် ပြင်ဆင်မှု၊ သတိပြုမှုတွေမဲ့ ကိုယ်ဝန်ဆောင်များ နွေရာသီကို ဘေးကင်းစွာ ဖြတ်သန်းနိုင်ကြပါစေ။

By: Dr. Fertina
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

သားဦး ရိုးရိုးမွေးမယ့် မိခင်တွေအနေ နဲ့ သိသင့်တယ့် အကြောင်းအရာလေးတစ်ခုဖြစ်တဲ့ Episiotomy လို့ခေါ်သော မွေးလမ်းကြောင်း ချဲ့...
30/09/2026

သားဦး ရိုးရိုးမွေးမယ့် မိခင်တွေအနေ နဲ့ သိသင့်တယ့် အကြောင်းအရာလေး

တစ်ခုဖြစ်တဲ့ Episiotomy လို့ခေါ်သော မွေးလမ်းကြောင်း ချဲ့ခြင်း နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြောပြပေးသွားမယ်နော်

၁။မွေးလမ်းကြောင်းချဲ့တယ်ဆိုတာဘာလဲ?
မီးဖွားခါနီး မိခင်အများစု စိုးရိမ်လေ့ရှိကြတယ့် ကိစ္စတစ်ခုမှာ မွေးလမ်းကြောင်း ချဲ့ခြင်းဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။ မွေးလမ်းကြောင်းချဲ့တယ်ဆိုတာ ကလေးမွေးဖွားစဉ် မွေးလမ်းကြောင်းဝအထွက် ပိုမိုကျယ်ပြန့်သွားဖို့နှင့် မွေးလမ်းကြောင်း ဆုတ်ပြဲတာကို ကာကွယ်နိုင်ဖို့ အတွက် မိန်းမကိုယ်ဝကို ခွဲစိတ်ကိရိယာသုံးပြီး အနည်းငယ် ချဲ့ပေးလိုက်တာဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။အဆင်ပြေပြေချောချောမွေ့မွေ့ မွေးဖွားနိုင်ဖို့ နှင့် သန္ဓေသားရဲ့ ဘေးကင်းရေးအတွက် စနစ်တကျ ပြုလုပ်လေ့ရှိတယ့် မီးဖွားစဉ် ကုသမှု တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
မွေးလမ်းကြောင်း ချဲ့ပုံ ချဲ့နည်း များစွာရှိထဲတယ့် ထဲကမှ အသုံးအများဆုံးကတော့ Right Mediolateral Episiotomy ဖြစ်ပြီး (ညာဘက်မိန်းမကိုယ်ဝ ကနေမှ ဘေးစောင်း အပြင်ဘက် (၄၅ ဒီဂရီခန့်) ကို ခွဲပြီး ချဲ့ခြင်း) ဖြစ်ပါတယ်။ဒီနည်းလမ်းက ထိခိုက်မှုနည်းပြီး မိန်းမကိုယ်ဝ စုတ်ပြဲခြင်းမှ ပိုမိုကာကွယ်ပေးတာအပြင် သွေးထွက်လည်း နည်းတာဖြစ်တယ့် အတွက် ပိုပြီး အသုံးပြုကြတာဘဲ ဖြစ်တယ်။

၂။ အစိမ်းခွဲတာလား? အစိမ်းပြန်ချုပ်တာလား??
အနာမခွဲမီ ထုံဆေး (Local anesthesia) ထိုးပေးတာဖြစ်တာတစ်ကြောင်း၊ကလေးမွေးချိန် သားအိမ်ညှစ်အား အရမ်းပြင်းချိန် နာကျဉ်မှုကြောင့်တစ်ဖုံ ခွဲချိန်မှာ နာကျင်မှုပြင်းပြင်းထန်ထန် မခံစားရတတ်ပါဘူး။
မခွဲခင် ထုံဆေးထိုးထားတာဖြစ်ကြောင့် အစိမ်းပြန်ချုပ်တာမျိုးလည်း မဟုတ်ပါဘူး။

၃။ ချုပ်ရိုးဖြေဖို့ လိုလား?
များသောအားဖြင့် အသားမှာ ပျော်ဝင်တယ့် ချုပ်ကြိုးကို သုံးတာဖြစ်လို့ ချုပ်ရိုးဖြေစရာမလိုပါဘူး။ ချုပ်ရိုး စ တွေတော့ ရံဖန်ရံခါ စူးနေတတ်ပါတယ်။ ဒီနောက်ပိုင်းမှာတော့ ချုပ်ရိုး ပျောက်ချုပ်တယ့် နည်းတွေ သုံးများလာတော့ ချုပ်ရိုး အရာတောင် မတွေ့ရတော့ပါဘူး။

၄။ မွေးဖွားပြီးနောက် အနာကျက်ဖို့ ဘာတွေလုပ်ဖို့လိုမလဲ?
ခွဲချုပ်ဒဏ်ရာ ကျက်ဖို့ ပုံမှန်အားဖြင့် ၂ ပတ် ကနေ ၄ ပတ်ခန့် ကြာလေ့ရှိပါတယ်။ ဒဏ်ရာ သက်သာစေရန်နှင့် ပိုးမဝင်စေဖို့
🧼သန့်ရှင်းရေး: ဆီး/ဝမ်းသွားပြီးတိုင်း ရှေ့မှအနောက်သို့ ရေနွေးနွေးဖြင့် သန့်စင်ပေးပါ။ ခြောက်သွေ့အောင် စက္ကူ သို့မဟုတ် အဝတ်သန့်ဖြင့် သုတ်ပေးပါ။
🧊အအေးကပ်ခြင်း (Ice Packs): မွေးပြီး ပထမ ၂၄ နာရီအတွင်း ရေခဲကပ်ပေးခြင်းဖြင့် ရောင်ရမ်းမှုနှင့် နာကျင်မှုကို သက်သာစေသည်။
🛀Sit-bath (ရေနွေးဇလုံထိုင်ခြင်း): မွေးပြီး ၁ ရက်/၂ ရက်အကြာတွင် ရေနွေးနွေးထဲ ခဏထိုင်ပေးခြင်းက အနာကျက်ခြင်းကို အထောက်အကူပြုပေးပါတယ်။
🪑သက်သောင့်သက်သာ ထိုင်ပါ: ထိုင်သည့်အခါ ဒဏ်ရာပေါ် တိုက်ရိုက်ဖိအားမကျအောင် ထိုင်ပါ။
🍑ဝမ်းချုပ်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပါ: ဝမ်းညှစ်ပါက ဒဏ်ရာ ပြန်ပွင့်နိုင်တာကြောင့် အမျှင်ဓာတ်များတယ့်အစားအစာတွေ စားပြီး ရေများများ သောက်တာ မျိုး တွေ လုပ်ပေးဖို့လိုပါမယ်။

၅။ ဘယ်လိုအခြေအနေမျိုးမှာ ဆရာဝန်နဲ့ ချက်ချင်းပြသသင့်သလဲ။
အောက်မှာ ပြောပြမယ့် လက္ခဏာတွေ တွေ့ရင်တော့ ပိုးဝင်တာ သို့မဟုတ် ဒဏ်ရာပွင့်တာ ဖြစ်နိုင်တယ့် အတွက် ဆရာဝန်နှင့် ချက်ချင်း ပြသဖို့လိုပါမယ်။
• အနာ ပုံမှန်ထက် ပိုနာလာခြင်း
• အနာမှ ပြည် သို့မဟုတ် အနံ့ဆိုး တွေ ထွက်လာခြင်း
• အဖျားတက်ခြင်း သို့မဟုတ် ချမ်းတုန်ခြင်း။
• မိန်းမကိုယ်မှ သွေးပမာဏ အလွန်အမင်း ဆင်းခြင်း သို့မဟုတ် သွေးခဲကြီးများ ဆင်းခြင်း။
• ခွဲချုပ်ကြိုးများ ပွင့်ထွက်သွားခြင်း။
Episiotomy သည် မီးဖွားစဉ် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို လျှော့ချပေးနိုင်သော လိုအပ်တယ့် ခွဲစိတ်ကုသမှုဖြစ်ပြီး၊ မွေးဖွားပြီးနောက် စနစ်တကျ ပြုစုစောင့်ရှောက်မယ်ဆို သာမန်အတိုင်း လျင်မြန်စွာ ပြန်လည်ကျန်းမာလာနိုင်
မှာဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။

✂️မွေးလမ်းကြောင်းချဲ့တာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သိလိုတာတွေကို Dr. Fertina အား comment (သို့) CB ကနေတဆင့် မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။

By: Dr. Fertina
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေ အတွက် အလွန် အန္တရာယ်များတယ့်အခြေအနေ တစ်ရပ်ဖြစ်တယ့် Placenta Accreta Spectrum( PAS) လို့ ခေါ်တယ့် သ...
30/09/2026

ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေ အတွက် အလွန် အန္တရာယ်များတယ့်အခြေအနေ တစ်ရပ်ဖြစ်တယ့် Placenta Accreta Spectrum( PAS) လို့ ခေါ်တယ့် သားအိမ်နားရံထဲ အချင်းစိုက်ဝင်ခြင်း အကြောင်းအရာကို ပြောပြပေးသွားပါမယ်။

ယခင်က ဒီအခြေအနေက တွေ့ရနည်းပေမယ့် ခုနောက်ပိုင်းမှာတော့ မကြာ၊မကြာ တွေ့ရတတ်တယ့် အခြေအနေ တစ်ရပ်ဖြစ်လာပါပြီ။

Placenta Accreta Spectrum( PAS) ဆိုတာဘယ်တလိုမျိုးလဲ???

Placenta Accreta Spectrum( PAS) ဆိုတာကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ အချင်း (Placenta) က သားအိမ်နံရံအတွင်းကိုသာမန်ထက် ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ စိုက်ဝင် တွယ်ကပ်နေတယ့် အခြေအနေကို ခေါ်တာဖြစ်ပါတယ်။ မွေးဖွားပြီးချိန်မှာ အချင်းက သားအိမ်ကနေ ပုံမှန်အတိုင်း ကွာကျမလာဘဲ ပြင်းထန်တယ့်သွေးလွန်ခြင်း နှင့် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပြီးစိုးရိမ်ရတယ့် အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။

အချင်း သားအိမ်အတွင်း စိုက်ဝင်တယ့် အနက်ပေါ်မူတည်ပြီး အဓိကအားဖြင့် (၃) မျိုး ထပ်မံ ခွဲခြားထားပါတယ်။
၁။Placenta Accreta: အချင်းက သားအိမ်ကြွက်သားလွှာ (Myometrium) ၏ အပေါ်ယံမျက်နှာပြင်တွင် တိုက်ရိုက်ကပ်တွယ်နေခြင်း
၂။Placenta Increta: အချင်းသည် သားအိမ်ကြွက်သားလွှာ၏ အတွင်းထဲအထိ နက်ရှိုင်းစွာ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်နေခြင်း။
၃။Placenta Percreta: အချင်းသည် သားအိမ်ကြွက်သားလွှာတစ်ခုလုံးကို ထိုးဖောက်၍ သားအိမ်အပြင်ဘက် အလွှာ သို့မဟုတ် အနီးအနားရှိ ဆီးအိမ် စသည့် အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများအထိ ထိုးထွက်သွားခြင်း။

ဘယ်လိုသူတွေမှာ ဒီလိုအခြေအနေ ဖြစ်တတ်သလဲ?
🤰ယခင်က ခွဲမွေးဖူးခြင်း (Prior Cesarean Delivery): PAS ဖြစ်ပွါးရတယ့် အဓိက အကြောင်းအရင်းဖြစ်ပြီး ခွဲမွေးဖူးတယ့် အကြိမ်အရေအတွက် များလေလေ ဖြစ်ပွားနိုင်ချေ ပိုမိုမြင့်မားလေလေဖြစ်ပါတယ်။
🤰အချင်းရှေ့ရောက်ခြင်း (Placenta Previa): သားအိမ်အောက်ပိုင်းမှာအချင်းတွယ်ခြင်းနှင့် ယခင်ခွဲမွေးဖူးတယ့် ရာဇဝင် လည်းရှိနေရင်PAS ဖြစ်နိုင်ချေ သိသိသာသာ မြင့်တက်သွားပါတယ်။
🤰သားအိမ် ခွဲစိတ်မှု ရာဇဝင်များ: သားအိမ်အသားလုံးထုတ်ဖူးခြင်း (Myomectomy) သို့မဟုတ် သားအိမ်ခြစ်ဖူးခြင်း (D&C) စသည့် သားအိမ်နံရံ ဒဏ်ရာရဖူးသည့် ရာဇဝင်ရှိခြင်း။
🤰မိခင်အသက်အရွယ်: အသက် ၃၅ နှစ်နှင့်အထက် ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်များ။

ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်မှာ ဘယ်လိုသိနိုင်မလဲ?
PAS ကို ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ် ကာလအတွင်း ကြိုတင်သိရှိရင်တော့ ဒီအခြေအနေရဲ့ နောက်ဆက်တွဲအန္တရာယ်ကို အထိရောက်ဆုံး လျှော့ချနိုင်ပါတယ်။
၁။ Ultrasound (အာထရာဆောင်း ရိုက်ခြင်း): ကိုယ်ဝန်ဆောင် စောင့်ရှောက်မှု (ANC) ခံယူစဉ်
ပုံမှန်အာထရာဆောင်း သို့မဟုတ် Color Doppler Ultrasound အသုံးပြုပြီး အချင်းရဲ့ စိုက်ဝင်မှုကို စစ်ဆေးနိုင်ပါတယ်။
၂။ MRI (သံလိုက်ဓါတ်မှန်): အချင်းက သားအိမ်အနောက်ဘက် သို့မဟုတ် ဆီးအိမ်အထိ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်မှု ရှိမရှိ ပိုမိုတိကျစွာ ကြည့်ရှုလိုတယ်အခါမျိုးမှာ အသုံးပြုလေ့ရှိပါတယ်။

မိခင်နှင့် ကလေး အတွက် အန္တရာယ် ရှိသလား??
Placenta Accreta Spectrum (PAS) ကြောင့် မိခင်နှင့် သန္ဓေသား/မွေးကင်းစကလေးငယ်တို့မှာ ဖြစ်ပေါ်နိုင်တယ့် အဓိက အန္တရာယ်​တွေ နှင့် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများစွာ ရှိနိုင်ပါတယ်။

မိခင်မှာ ဖြစ်ပွားနိုင်သည့် အန္တရာယ်တွေကတော့

🩸ပြင်းထန်စွာ သွေးထွက်နိုင်ခြင်း
🩸သားအိမ်ထုတ်ပစ်ရခြင်း

💧အနီးအနားရှိ အင်္ဂါများ ဒဏ်ရာရခြင်း (Organ Injury): အချင်းကသားအိမ်အပြင်ဘက်အထိ စိုက်ဝင်နေလို့ရှိရင် ခွဲစိတ်စဉ်အတွင်း မှာ ဆီးအိမ် (Bladder)၊ ဆီးပြွန် (Ureter) နှင့် အူလမ်းကြောင်း စသည့် အနီးအနားရှိ အင်္ဂါများ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရနိုင်ပါတယ်။
💧သွေးခဲစနစ် ဖရိုဖရဲဖြစ်ခြင်းနှင့် Shock ရခြင်း
💧အထူးကြပ်မတ်ကုသဆောင် (ICU) တက်ရောက်ရခြင်း:
💧သွေးအမြောက်အမြား သွင်းရခြင်း နှင့် သွေးများစွာ သွင်းရခြင်းရဲ့နောက်ဆက် တွဲ ပြသနာများ ခံစားရနိုင်ခြင်း
💧ဒုတိယအကြိမ် ပြန်လည်ခွဲစိတ်ရခြင်းနှင့် ခွဲစိတ်ပြီး နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကြောင့် ICU တွင် အထူးကြပ်မတ် ကုသမှုခံယူရနိုင်ခြေ များခြင်း တွေ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

သန္ဓေသား/မွေးကင်းစ ကလေးဖြစ်ပွါးနိုင်တယ့် အန္တရာယ်တွေကတော့
👶လမစေ့ဘဲ မွေးဖွားရနိုင်ခြင်း (Preterm Birth): မိခင်မှာ ရုတ်တရက် သွေးဆင်းခြင်း သို့မဟုတ် အသက်အန္တရာယ်ရှိသော နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကို ရှောင်ရှားဖို့ အတွက် ကိုယ်ဝန်ပတ် (၃၄ - ၃၆ ပတ်) ဝန်းကျင်မှာဘံရဲ ကြိုတင်ခွဲမွေးရလေ့ရှိပါတယ်။
👶မွေးကင်းစကလေး အထူး ကြပ်မတ်ကုသဆောင် (NICU) တက်ရောက်ရခြင်း: လမစေ့ဘဲ မွေးဖွားခြင်းကြောင့် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ အခက်အခဲများ (Respiratory Distress Syndrome)၊ အလေးချိန် မပြည့်ခြင်းနှင့် ခန္ဓာကိုယ်အပူချိန် မထိန်းနိုင်ခြင်းတို့ကြောင့် NICU တွင် စောင့်ရှောက်မှု ခံယူရနိုင်ခြေ မြင့်မားပါတယ်။
👶သန္ဓေသား သွေးအားနည်းခြင်း သို့မဟုတ် အောက်ဆီဂျင်ချို့တဲ့ခြင်း: မိခင်မှာ ပြင်းထန်စွာ သွေးဆင်းတယ့်အခါ ကလေးဆီ သွေးနှင့် အောက်ဆီဂျင် ရရှိမှု လျော့နည်းသွားနိုင်ပါသည်။

ဘာတွေလုပ်ဆောင်ဖို့ လိုလဲ??
ဗိုက်မနာခင်ခွဲစိတ်မွေးဖွားခြင်း၊ သွေးကြိုတင် တိုက်စစ်ထားပြီး အဆင်သင့်ဆောင်ထားခြင်း ၊ ဆီးနှင်ကျောက်ကပ် ခွဲစိတ်ဆရာဝန်၊ ကလေးဆရာဝန်၊ မေ့ဆေးဆရာဝန်၊ သွေးရောဂါဆရာဝန်များနှင့် တိုင်ပင်ကုသခြင်းများ ၊ ဆေးရုံ စောစီးစွာ တက်ရောက်ကုသခြင်းများ ကြိုတင်လုပ်ဆောင်ထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

PAS ကတော့ ကြိုတင်သိရှိပြီး စနစ်တကျ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ကုသဖို့ လိုအပ်တယ့် အခြေအနေ တစ်ရပ်ဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။

မေးလိုတယ့်အကြောင်းအရာတွေ ကို Dr Fertina အား comment (သို့) cb ကနေ တဆင့်မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။

By: Dr. Fertina
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေ အနေ နဲ့ လေကြောင်းခရီးသွားလို့ရလား ဆိုတာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြောပေးသွားမယ်နော် ။ ၁။ ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တ...
19/09/2026

ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေ အနေ နဲ့ လေကြောင်းခရီးသွားလို့ရလား ဆိုတာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြောပေးသွားမယ်နော် ။

၁။ ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ ဘယ်
အချိန်ထိ လေယာဉ်စီးလို့ရသလဲ?
ပုံမှန် ကိုယ်ဝန်ဆောင်တွေမှာ ကိုယ်ဝန် ၃၇ ပတ် အထိ လေယာဉ်စီးပြီး ခရီးသွားလို့ရပေမယ့် အမွှာကိုယ်ဝန်ဆောင် တွေမှာတော့ ကိုယ်ဝန် ၃၂ ပတ် အထိ လေယာဉ်စီးပြီး သွားလာလို့ရပါတယ်။
💎လေကြောင်းလိုင်းအများစုကတော့ ကိုယ်ဝန် ၂၈ ပတ်ကျော်ရင်တော့ ဆရာဝန်ဆီကနေ စီးနင်းခွင့် ထောက်ခံစာ (Fit to fly letter) တောင်းခံလေ့ရှိပါတယ်။

၂။ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးနှင့် စိုးရိမ်စရာရှိမလား?
✈️ကိုယ်က ကျန်းမာတယ့် ကိုယ်ဝန်ဆောင် ဖြစ်မယ်ဆိုလေယာဉ်စီးနေချိန် ဖိအားပြောင်းလဲမှု သို့မဟုတ် အောက်ဆီဂျင် ပမာဏ အနည်းငယ်လျော့နည်းမှုက တော့ အန္တရာယ် မရှိပါဘူး။
✈️ကလေးပျက်ကျတာ (သို့) စောမွေးတာကို လည်းမဖြစ်စေပါဘူး။✈️သွေးပြန်ကြော ပိတ်ခြင်း (Deep Vein Thrombosis - DVT): လေယာဉ်ပေါ်မှာ အချိန်ကြာကြာထိုင်ရတာက ခြေထောက် သွေးပြန်ကြောတွေမှာ သွေးခဲတယ့် အန္တရာယ်ကို မြင့်တက်စေပါသည်။ ပုံမှန် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာလည်း သွေးပြန်ကြောသွေးထဲပြီး ပိတ်တာ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည့်အတွက် သတိပြုဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

၃။ DVT သွေးခဲခြင်း ကနေ ကာကွယ်ဖို့ ဘာတွေ လုပ်ရမလဲ?
💧ရေများများသောက်ပါ: လေယာဥ် ပေါ်မှာ ရေဓာတ် မခန်းခြောက်စေဖို့ ရေ ပုံမှန်သောက်ပါ။ အယ်လ်ကိုဟော (သို့) ကဖိန်းဓာတ်ပါတယ့် သောက်စရာတွေကို ရှောင်ပါ။
🦵လှုပ်ရှားမှုလုပ်ပါ: လမ်းလျှောက်ပေးပါ။ ထိုင်ခုံမှာ ထိုင်နေတယ့် အချိန်တွေမှာ ခြေကျင်းဝတ်နှင့် ခြေချောင်းလေးတွေကို ပုံမှန် လှုပ်ရှားပေးပါ။
💺ထိုင်ခုံရွေးချယ် တယ့်အခါမှာ လှုပ်ရှားရ လွယ်ကူစေဖို့ စင်္ကြံဘေးထိုင်ခုံ ကို ရွေးချယ်ပါ။
🩰Compression Stockings: သွေးခဲအန္တရာယ် ပိုများတယ့် အတွက် ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်၍ အထူးခြေအိတ် (Graduated compression stockings) ဝတ်ဆင်ဖို့ လိုပါလိမ့်မယ်။

🕰️လေယာဉ်ချိန်ကြာမြင့်စွာစီးရမယ့်
က်ိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ ( ကြာချိန် ၄နာရီ အထက်) မှာ နဂိုတည်းက သွေးခဲဖို့ အန္တရာယ် များတယ့်အခါမျိုးမှာ သွေးကြဲဆေး ( ထိုးဆေး သို့မဟုတ် သောက်ဆေး ) အသုံးပြုဖို့ လိုပါလိမ့်မယ်။

၄။ ဘယ်လိုအခြေအနေမျိုးမှာ
လေယာဥ် မစီးသင့်သလဲ။
🩸သွေးအားအလွန်နည်းတယ့် ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်
🩸လတ်တလော သွေးဆင်းထားတယ့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်
👶လမစေ့ဘဲ စောမွေးနိုင်ခြေရှိတယ့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်
🤰နှလုံး နဲ့ အဆုတ် ရောဂါ ရှိတယ့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင် တွေ အနေ နဲ့ လေယာဉ် နဲ့ ခရီးသွားဖို့မသင့်ပါဘူး။

၅။ ခရီးမထွက်မီ ဘာတွေပြင်ဆင်ထားဖို့လိုမလဲ?
📖ဆေးမှတ်တမ်းများ ယူဆောင်သွားပါ: ANC စာအုပ်နှင့် ဆေးမှတ်တမ်း မိတ္တူတွေကို ခရီးဆောင်အိတ်မှာ အမြဲဆောင်ထားပါ။
💺ခါးပတ် ပတ်နည်း: လေယာဥ်
ထိုင်ခုံ ခါးပတ်ကို ဝမ်းဗိုက်ရဲ့ အောက်ဘက်၊ ပေါင်ရင်းနှင့် ဆီးစပ်ပေါ်မှာ လုံခြုံစွာ ပတ်ဖို့ လိုအပ်ပါမယ်။
🚶‍♀️လေယာဉ် နဲ့ ခရီးသွားဖို့ လိုအပ်တယ့် ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ အနေ နဲ့ ဆောင်ရန် ရှောင်ရန် ကို သိရှိပြီး အန္တရာယ်ကင်းစွား ခရီးသွားလာနိုင်ကြပါစေ။

By: Dr. Fertina
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

ကိုယ်ဝန်ဆောင် နဲ့ သွေးအုပ်စု စစ်ဆေးခြင်း 🤰 ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ "သွေးအုပ်စု" စစ်ဖို့ ဘာကြောင့် ဒီလောက် အရေးကြီးတာလဲ။ကို...
18/09/2026

ကိုယ်ဝန်ဆောင် နဲ့ သွေးအုပ်စု စစ်ဆေးခြင်း

🤰 ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ "သွေးအုပ်စု" စစ်ဖို့ ဘာကြောင့် ဒီလောက် အရေးကြီးတာလဲ။
ကိုယ်ဝန်စရှိပြီဆိုတာနဲ့ ဆရာဝန်နဲ့ ပြသတဲ့အခါ ပထမဆုံး စစ်ဆေးပေးလေ့ရှိတဲ့ အခြေခံ စစ်ဆေးမှုတွေထဲမှာ သွေးအုပ်စု စစ်ဆေးခြင်း (Blood Group & Rh ) ဟာ မပါမဖြစ် စစ်ဆေးရမယ့်အရာ တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။
ဒါဟာ ရိုးရှင်းတယ်လို့ ထင်ရပေမဲ့ မိခင်ရော ရင်သွေးလေးပါ ဘေးကင်းလုံခြုံဖို့အတွက် အလွန်အရေးပါတဲ့ စစ်ဆေးမှု ဖြစ်ပါတယ်။
အများအားဖြင့် လူအတော်များများက
A,B,AB,O သွေးအုပ်စု ရှိကြောင်းသိကြပေမယ့် Rh လို့ခေါ်တယ့် အပေါင်းသွေး၊ အနှုတ်သွေး ပါခွဲသိဖို့လိုကြောင်း သိသူတွေ နည်းပါးပါတယ်။
ဒီအကြောင်းအရာနဲ့ပက်သတ်ပြီး ပြောပြပေးသွားပါမယ်။

🩸 သွေးအုပ်စုစစ်ဆေးတယ့်အခါ ဘာတွေပါဝင်စစ်ဆေးရမလဲ?
သွေးအုပ်စု စစ်ဆေးတဲ့အခါ အဓိကအားဖြင့် အပိုင်း (၂) ပိုင်းကို ပါဝင်
စစ်ဆေးရပါမယ်။
၁။ ABO Blood Group: မိခင်ရဲ့ သွေးအုပ်စုဟာ A, B, AB, သို့မဟုတ် O ဖြစ်မဖြစ် စစ်ဆေးခြင်း။
၂။ Rh (Rhesus Status): မိခင်ရဲ့ သွေးထဲမှာ Rh Protein ပါသလား၊ မပါဘူးလားဆိုတာကို စစ်ဆေးခြင်း။
Rh Positive (+): အပေါင်းသွေးလို့ ဆိုလိုပြီး သွေးထဲမှာ Rh Protein ပါဝင်သူ (လူအများစုဟာ Rh Positive ဖြစ်ကြပါတယ်)။
Rh Negative (-): အနှုတ်သွေးလို့ဆိုလိုပြီး သွေးထဲမှာ Rh Protein မပါဝင်သူ (ရှားပါးသွေးအုပ်စု ဖြစ်ပါတယ်)။
Rh status လို့ပြောရင် Rh မှာ Rh D, C, c , E နဲ့ K ဆိုတယ့် အမျိုးခွဲတွေလည်း များစွာလည်း ရှိပါသေးတယ်။ အဲဒီထဲမှာ တွေ့ရတာ များတာကတော့ Rh D နဲ့ပက်သတ်တယ့် သွေး အမျိုးအစား ဘဲဖြစ်ပါတယ်။ အပေါင်းသွေးလို့ ပြောရင် Rh D positive ကို ဆိုလိုပြီး အနှုတ်သွေးဆိုရင် Rh D negative ကို ပြောတာဖြစ်ပါတယ် ။

🎯 သွေးအုပ်စု စစ်ထားဖို့ ဘာကြောင့် လိုအပ်တာလဲ???
🤰မီးဖွားချိန် အရေးပေါ် သွေးလိုအပ်လျှင် ချက်ချင်း ရယူနိုင်ရန်
မီးဖွားစဉ် သွေးသွန်ခြင်း (သို့မဟုတ်) အရေးပေါ် ခွဲစိတ်မီးဖွားဖို့ လိုအပ်လျှင် မိခင်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ သွေးအုပ်စုကို သိရှိထားရင် အချိန်မီ သွေးသွင်းပေးနိုင်ဖို့အတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားနိုင်ပါမယ်။
🤰Rh မတူညီမှုပြဿနာ (Rh Incompatibility) ကို ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်ရန်
မိခင်က Rh D Negative (-) ဖြစ်ပြီး ဝမ်းဗိုက်ထဲက ရင်သွေးလေးက Rh Positive (+) ဖြစ်နေလျှင် မိခင်ရဲ့ ခုခံအားစနစ်က ကလေးရဲ့ သွေးနီဥတွေကို တိုက်ခိုက်မယ့် အန်တီဘော်ဒီ (Antibodies) တွေ ထုတ်လုပ်နိုင်ပါတယ်။ ခုခံအားစနစ် ထုတ်ထားတယ့်မိခင်တွေရဲ့ ကလေးတွေမှာ haemolytic disease of fetus and newborn ( HDFN ) လို့ခေါ်တယ့် ကလေးမှာ သွေးနီဥ တွေ ဖျက်ဆီး ခံရပြီး သွေးအားနည်း တယ့် နောက်ဆက်တွဲ ပြသနာတွေ အများကြီး ဖြစ်တတ်ပါတယ်။
ဒီပြသနာက ပထမကလေးမှာများသောအားဖြင့် ထိခိုက်မှုနည်းပါးပေမယ့်လည်း မီးဖွားစဉ် သို့မဟုတ် ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ် မှာ မိခင်ခန္ဓာကိုယ်က အန်တီဘော်ဒီ စတင်ထုတ်လုပ်ထားလိုက်ပါတယ်။
ဒုတိယ ကိုယ်ဝန်ကစပြီး ထုတ်ထားပြီးသား အန်တီဘော်ဒီတွေက အချင်းကို ဖြတ်သန်းပြီး ကလေးရဲ့သွေးနီဥတွေကို ဖျက်ဆီးပစ်နိုင်ကာ သွေးအားနည်းရောဂါ၊ အသားဝါရောဂါ သို့မဟုတ် စိုးရိမ်ရသည့် အခြေအနေများအထိ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါတယ်။

ဒီပြသနာတွေ ကာကွယ်ဖို့ နည်းလမ်းကောင်းရှိပါတယ်။
အဲဒါကတော့ အန်တီဘော်ဒီ (ခုခံအားစနစ်) တွေ မထွက်အောင် Rh D negative မိခင်တွေမှာ anti- D immunoglobulin ကို ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ် ၂၈ပါတ်မှာ တစ်ကြိမ် (သို့) ၂၈ နဲ့ ၃၄ ပါတ်မှာ နှစ်ကြိမ်၊ ကလေးမွေးပြီး ကလေးက အပေါင်းသွေး ဖြစ်လျှင် မွေးပြီး ၇၂ နာရီ အတွင်းတစ်ကြိမ် ထိုးပြီး နောက် ကိုယ်ဝန်တွေ အတွက် ကာကွယ်လို့ရတာဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။

အနှုတ်သွေး မိခင်တိုင်းကို ကာကွယ်ဆေး ထိုးဖို့လိုသလား?
၁။ အနှုတ်သွေး ကိုယ်ဝန်ဆောင် ရဲ့
အမျိုးသားက လည်း အနှုတ်သွေးဖြစ်
မယ်ဆို ဆေးထိုးစရာမလိုတော့ပါဘူး။ကလေးအတွက်လည်း အန္တရာယ်မရှိတော့ပါဘူး။
၂။ အမျိုးသားက အပေါင်းသွေးဖြစ်နေပေမယ့်လည်း မွေးလာတယ့် ကလေးက အနှုတ်သွေးဖြစ်မယ်ဆို မွေးပြီး
ထိုးရမယ့် အကြိမ်ကို ထိုးစရာမလိုတော့ပါဘူး။
၃။ ကလေးသွေးအုပ်စု၊ Rh အမျိုးအစားကို ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်ထဲက စစ်ဆေးပြီး သိရှိပြီးရင်လည်း Rh negative လို့သိပြီးရင်လည်း ထိုးစရာမလိုတော့ပါဘူး ။

သွေးအုပ်စု ကို ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တိုင်း စစ်ဆေးဖို့ လိုအပ်ပြီး မိမိ ကိုယ်တိုင်ကလည်း သိရှိထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

အကယ်၍ သင်သွေးအမျိုးအစားက
အနှုတ်သွေးအမျိုးအစားဖြစ်လျှင် သွေးလှူရှင် ကြိုတင်ရှာထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါမှသာ သွေးလိုအပ်လာရင် အချိန်မှီ သွေးသွင်းပေးနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ထပ်ပြီးသိလိုတာတွေကို Dr Fertina အား Cb (သို့) comment ကနေတဆင့် မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။

By: Dr. Fertina
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေမှာ ဆီးစပ်ကိုက်တာ၊ ခါးနာတာက မွေးဖွားခါနီး ဖြစ်တတ်တယ့် လက္ခဏာတွေလား? ဒါမှမဟုတ် ဖြစ်ရိုးဖြစ်စဉ်လား? ...
17/09/2026

ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေမှာ ဆီးစပ်ကိုက်တာ၊ ခါးနာတာက မွေးဖွားခါနီး ဖြစ်တတ်တယ့် လက္ခဏာတွေလား?
ဒါမှမဟုတ် ဖြစ်ရိုးဖြစ်စဉ်လား?

ကိုယ်ဝန်လရင့်လာချိန်မှာ ဆီစပ်နားက နာကျဉ်ကိုက်ခဲခြင်း (Pelvic girdle pain) နဲ့ ခါးနာခြင်းတို့ဟာ ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီး အများစုမှာ ကြုံတွေ့ရလေ့ရှိတဲ့ သဘာဝပြောင်းလဲမှု လက္ခဏာတွေဖြစ်ပါတယ်။

ဘာကြောင့် ဆီးစပ်ကိုက်တာ ဖြစ်ရတာလဲ?
🫧Relaxin ဟော်မုန်း ထွက်ရှိမှု လွန်ကဲလာခြင်း: ကလေးမွေးဖွားရလွယ်ကူစေဖို့အတွက် ခန္ဓာကိုယ်က Relaxin ဟော်မုန်းကို ပိုပြီးထုတ်ပေးတာဖြစ်တယ့်အတွက် ဆီးခုံနဲ့ တင်ပါးဆုံရိုး ဆက်ကြောင်းတွေကို လျော့ရဲပျော့ပျောင်းသွားစေတာကြောင့် လှုပ်ရှားတဲ့အခါ ဆီးစပ်က ကိုက်ခဲရတာဖြစ်ပါတယ်။
🫧ကလေးငယ်ရဲ့ အလေးချိန်နှင့် ခေါင်းစိုက်လာခြင်း: လရင့်လာတာနဲ့ အမျှ သားအိမ်နဲ့ ကလေးငယ်ရဲ့ အလေးချိန်က တင်ပါးဆုံရိုးပေါ် ဖိအားပိုကျလာသလို၊ ကလေးခေါင်းက တင်ပါးဆုံအတွင်းကို နိမ့်ဆင်းဝင်ရောက်လာတယ့် အချိန်မှာ ဆီစပ်နဲ့ ဆီးခုံရိုးပေါ်ကို တိုက်ရိုက်ဖိအားသက်ရောက်စေပါတယ်။
ဒါဆို ခါးနာတာ ကရောဘာကြောင်ြဖြစ်ရတာလဲ?
🤰ခန္ဓာကိုယ် ဗဟိုချက် လဲပြောင်းသွားခြင်း : ဝမ်းဗိုက်ကြီးထွားလာတာကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ဗဟိုချက်က ရှေ့ကို ရောက်သွားပြီး လဲမကျအောင် ခါးကို နောက်ကော့ပြီး လမ်းလျှောက်ရလေ့ရှိပါတယ်။ ဒီလို ဟန်ချက်ပြင်လိုက်တာကြောင့် ခါးကြွက်သားတွေနဲ့ ကျောရိုးပေါ်မှာ ဝန်ပိပြီး ခါးနာလာရပါတယ်။
🤰 ခါးကျောရိုးနှင့် ကြွက်သားတင်းလာခြင်း: ဝမ်းဗိုက် ကြွက်သားတွေ ဆန့်ထွက်သွားတယ့်အချိန်မှာ ခါးကြွက်သားတွေက ပိုပြီးအလုပ်လုပ်ရတာကြောင့် ကြွက်သားညောင်းညာခြင်းနှင့် ကိုက်ခဲခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်တတ်ပါတယ်။

သက်သာအောင် ဘယ်လိုတွေ လုပ်လို့ရလဲ?
🪑ထိုင်၊ ထ လှုပ်ရှားမှု သတိပြုရန်: အထိုင်၊ အထ ပြုလုပ်တယ့် အခါ ဒူးနှစ်ဖက်ကို စိထားပြီး ပေါင်နှစ်ဖက်ကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း အသုံးပြုပြီး လှုပ်ရှားပါ။
🥋ကိုယ်ဝန်ဆောင်သုံး ခါးစည်းပတ် (Maternity support belt) ပတ်ပေးတာ သို့မဟုတ် အိပ်တယ့် အခါ ဒူးခေါင်းနှစ်ဖက်ကြားမှာ ခေါင်းအုံးပါးပါး အုပ်ပေးတာက တင်ပါးဆုံနှင့် ခါးပေါ် ဖိအားနည်းသွားစေနိုင်ပါတယ်။
❤️‍🔥အပူကပ်ပေးခြင်း: ခါးနှင့် ဆီးစပ်နေရာများကို ရေနွေးအိတ် (သို့) ရေနွေးဝတ်ဖြင့် ခပ်ပါးပါး ကပ်ပေးတာလည်း နာတာကို သက်သာစေနိုင်ပါတယ်။

မွေးဖွားခါနီး ဗိုက်နာတာက သာမန် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန် ခါးနာ၊ ဆီးစပ်ကိုက်တာတွေနဲ့ မတူဘဲ သီးသန့် လက္ခဏာရပ်တွေ ရှိပါတယ်။

မွေးဖွားခါနီး ဗိုက်နာတယ့် အခါ
နာကျဉ်မှု က
💊 အချိန်မှန်မှန် နာလာခြင်း : ဗိုက်နာတာက ပုံမှန် အချိန်အပိုင်းအခြားအတိုင်း လာတတ်ပါတယ်။ ဥပမာ - ၁၀ မိနစ်မှာ ၁ ကြိမ်၊ ထို့နောက် ၅ မိနစ်မှာ ၁ ကြိမ် စသဖြင့် အချိန်ပိုမို စိတ်လာတတ်ပါတယ်။
💊နာကျင်မှု ပိုမိုပြင်းထန်လာခြင်း (Increasing Intensity): အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ နာကျင်မှု ပမာဏက ပိုမိုပြင်းထန်လာပြီး နာသည့်ကြာချိန် (Duration) ကလည်း စက္ကန့် ၃၀ မှ စက္ကန့် ၆၀ အထိ ပိုမို ကြာမြင့်လာပါတယ်။🚶‍♀️လှုပ်ရှားမှုပြောင်းသော်လည်း မသက်သာခြင်း: လမ်းလျှောက်လိုက်လျှင်၊ အနားယူလိုက်လျှင် သို့မဟုတ် ပုံစံပြောင်းလိုက်လျှင် သာမန် ဗိုက်တောင့်တာမျိုးက သက်သာသွားလေ့ရှိပေမယ့်လည်း မွေးဖွားခါနီး နာကျင်
မှုကတော့ ဘာပဲလုပ်လုပ် သက်သာမသွားဘဲ ဆက်လက် နာကျင်နေတတ်ပါတယ်။
🦔ကျောရိုးမှ ရှေ့သို့ ပျံ့နှံ့လာခြင်း: နာကျင်မှုသည် ခါး/ကျောရိုးအောက်ပိုင်းမှ စတင်ပြီး ဝမ်းဗိုက်အောက်ပိုင်းနှင့် ဆီးခုံဘက်သို့ လှိုင်းတစ်ခုလို စိန်းခနဲ ပျံ့နှံ့လာတတ်ပါတယ်။

ဗိုက်နာတာအပြင် အခြား မွေးဖွားခါနီး လက္ခဏာတွေ တွဲပြီး ဖော်ပြတတ်ပါတယ်။
🍎ခေါင်းချွဲ ဆင်းခြင်း (Show): သားအိမ်ခေါင်း ပွင့်လာသည့်အတွက် သွေးစအနည်းငယ် ပါသော အချွဲ (Pinkish or Bloody discharge) ဆင်းလာခြင်း။
💧ရေမြွှာရေ ဆင်းခြင်း : ရေမွှာပေါက်ပြီး ရေတွေ တစ်ဆက်တည်း သို့မဟုတ် ဒလဟော စီးကျလာခြင်း။

ဒါကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ အနေနဲ့ သာမန်ဆီးစပ်ကိုက်တာ၊ ခါးနာတာက ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထ ရှိတာဖြစ်လို့ ကြောက်ဖို့ မလိုဘဲ သက်သာအောင်နည်းလမ်းအချို့ ကိုလိုက်နာပြီး နေထိုင်လို့ရပါတယ်။

ထပ်ပြီး သတိပေးချင်တာကတော့ ကိုယ်က လမစေ့ရက်မစေ့ သေး ပေမယ့်လည်း မွေးဖွားခါနီး နာတယ့် ပုံစံ ဖြစ်နေမယ်ဆို ဆေးရုံ ဆေးခန်း ကိုအမြန်ဆုံးသွားပြီး စစ်ဆေးဖ်ို့ လိုအပ်ပါလိမ့်မယ်။

ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်များအားလုံး လှပသော ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်များ ပိုင်ဆိုင်နိုင်ကျပါစေ။

By: Dr. Fertina
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ Morning Sickness ကိုသက်သာစေဖို့အတွက်🔶မနက်ခင်းမှာ Ginger Tea သောက်ခြင်း(သို့) ဂျင်းနည်းနည်းစားပေးပါ...
25/08/2026

ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်မှာ Morning Sickness ကိုသက်သာစေဖို့အတွက်
🔶မနက်ခင်းမှာ Ginger Tea သောက်ခြင်း(သို့) ဂျင်းနည်းနည်းစားပေးပါ
🔶ရေများများသောက်ပေးပါ
🔶အနံ့ပြင်းတဲ့အရာတွေကိုရှောင်ပါ
🔶စမုန်စပါးအစေ့လေးအနည်းငယ်လောက်လေးဝါးပေးကြည့်ပါ
🔶ကြွပ်တဲ့မုန့်လေးတွေစားပေးပါ
🔶သံပုရာသီးအနံ့လေးတွေကိုရှုကြည့်ပါ
🔶ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်ဝေဒနာတွေကိုလည်းသက်သာ၊ လုံလောက်တဲ့အာဟာရလည်းပြည့်ဝစွာရရှိစေမဲ့ ကိုယ်ဝန်ဆောင်အားဆေး Fertina (ဖါတီးနား) ကိုနေ့စဉ်သောက်ပေးပါ။

#မေမေ့ရဲ့ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

ကာလဝမ်းရောဂါ (Cholera) လတ်တလော ဖြစ်ပွားနေတဲ့ ကာလဝမ်းရောဂါ (Cholera) နဲ့ ပတ်သတ်တယ့် အကြောင်းအရာတွေကို ဝေမျှပေးသွားပါမယ်။၁...
24/08/2026

ကာလဝမ်းရောဂါ (Cholera)

လတ်တလော ဖြစ်ပွားနေတဲ့ ကာလဝမ်းရောဂါ (Cholera) နဲ့ ပတ်သတ်တယ့် အကြောင်းအရာတွေကို ဝေမျှပေးသွားပါမယ်။

၁။ ကာလဝမ်းရောဂါ ( cholera ) ဆိုတာ ဘာကြောင့်ဖြစ်ရတာလဲ?
Cholera ဆိုတယ့် ကာလဝမ်းရောဂါ ဆိုတာ vibrio cholerae လို့ခေါ်တယ့် ဘက်တီးရီးယား ပိုးမွှားတစ်မျိုး ကြောင့် ဖြစ်ရတာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီပိုးက ကွေးကွေးလေးနှင့် ကြာပွတ်လို အမြှီးပါရှိပြီး ရေနှင့် အစားအသောက်တွေက တစ်ဆင့် အဓိက ကူးစက်ပြန့်ပွါးတာဖြစ်ပါတယ်။
ပိုးမွှားပါဝင်တယ့် အစားအသောက် သို့မဟုတ် သောက်သုံးရေကို စားသောက်မိရင် အူလမ်းကြောင်းအတွင်း ရောက်သွားပြီး အဆိပ်ဓာတ် (Cholera toxin) တစ်မျိုးကို ထုတ်လွှတ်ပါတယ်။ အဲဒီ အဆိပ်ဓာတ်ကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်
အတွင်းမှာရှိတယ့် ရေနှင့် ဆားဓာတ်ဆားတွေ အူလမ်းကြောင်းကနေတစ်ဆင့် အလွန်အမင်း ထွက်ရှိသွားပြီး ပြင်းထန်ဝမ်းပျက်ဝမ်းလျှောခြင်း ကို ဖြစ်ပေါ်စေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

၂။ ရောဂါဖြစ်ရင် ဘယ်လို ရောဂါလက္ခဏာတွေပြတတ်လဲ??
ရောဂါပိုးဝင်ရောက်ပြီး ၁ နာရီမှ ၅ ရက်အတွင်း လက္ခဏာတွေ စတင်ပြသတတ်ပါသည်။
အဓိက လက္ခဏာတွေကတော့
💧ဆန်ဆေးရေကဲ့သို့ ဝမ်းသွားခြင်း: ဗိုက်နာဗိုက်အောင့်ခြင်း မရှိဘဲ ရုတ်တရက် အရည်ဝမ်းများ အမြောက်အမြားသွားခြင်း (ဝမ်းက ဆန်ဆေးရေလို ဖြူနောက်နောက်
အရောင် ရှိတတ်ပါတယ်)။
💧အန်ခြင်း: ဝမ်းသွားခြင်းနှင့်အတူ ပျို့အန်ခြင်းပါ တွဲဖက်ဖြစ်ပေါ်တတ်ပါသည်။
💧ကြွက်တက်ခြင်း: ခန္ဓာကိုယ်မှ ဆားဓာတ်များ အလွန်အမင်း ဆုံးရှုံးသွားတာဖြစ်တယ့်အတွက် ခြေသလုံးနှင့် ကြွက်သားများ ရုတ်တရက် ပြင်းထန်စွာ ကြွက်တက်ခြင်း။

‼️ပြင်းထန်သော အခြေအနေနှင့် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ
ပြင်းထန်စွာ ရေဓာတ်ခမ်းခြောက်ခြင်း (Severe Dehydration): ရေငတ်လွန်းခြင်း၊ မျက်ကွင်းဟောက်ပွက်ဖြစ်ခြင်း၊ အရေပြား လျော့တွဲလာခြင်း၊ ဆီးနည်းသွားခြင်း သို့မဟုတ် ဆီးမထွက်တော့ခြင်း။
ရှော့ခ်ရခြင်း (Shock): သွေးပေါင်ကျပြီး သတိလစ်ခြင်း၊ အချိန်မှီ ကုသမှု မရရှိပါက နာရီပိုင်းအတွင်း အသက် အန္တရာယ်ထိခိုက်နိုင်ပါတယ်။

၃။ Vibrio cholerae က အပူချိန်ကို ခံနိုင်ရည်ရှိလား?
Vibrio cholerae ဘက်တီးရီးယားပိုးဆိုတာ အပူချိန်ကို မခံနိုင်သော ပိုးမွှားအမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။
🌡️အပူချိန် ၆၀ ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်တွင် ၁၅ မိနစ်မှ မိနစ် ၃၀ အတွင်း အပူပေးပါက ပိုးသေစေနိုင်ပါတယ်။
၁၀၀ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ် (100°C - ဆူပွက်နေသောရေ): ရေကို ဆူပွက်အောင် ၁ မိနစ်မှ ၂ မိနစ်ခန့် ကျိုချက်လိုက်ရင် ဒီဘက်တီးရီးယားပိုးက ချက်ချင်း သေဆုံးသွားပါမယ်။
🌡️🌡️အစားအသောက်တွေကို ပူပူနွေးနွေး ချက်ပြုတ်စားသောက်ခြင်းနှင့် သောက်သုံးရေကို စနစ်တကျ ဆူပွက်အောင် ကျိုချက်သောက်သုံးခြင်းသည် ပိုးကို သတ်ရန် အထိရောက်ဆုံး နည်းလမ်းဖြစ်ပါတယ်။

၄။ ကူးစက်မှုနှုန်း ဘယ်လောက်ရှိသလဲ?
ကာလဝမ်းရောဂါ (Cholera) ရဲ့ ကူးစက်နှုန်း (Contagiousness) ဟာ အလွန်မြန်ဆန်ပြီး ပြင်းထန်တဲ့ အဆင့်မှာ ရှိပါတယ်။
အခြား အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ဗိုင်းရပ်စ်တွေ (ဥပမာ- တုပ်ကွေး သို့မဟုတ် ကိုဗစ်) လိုမျိုး လေထုထဲမှတစ်ဆင့် လူတစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက် တိုက်ရိုက်ကူးစက်တာမျိုး မဟုတ်ဘဲ "ရေနှင့် အစားအသောက်မှတစ်ဆင့် (Fecal-Oral Route)" သွယ်ဝိုက်သောနည်းဖြင့် ကူးစက်တာဖြစ်ပါတယ်။
ကူးစက်နှုန်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သတိပြုရမယ့် အဓိကအချက်တွေကတော့
💩ရောဂါပျံ့နှံ့မှု အရှိန် အလွန် မြန်ခြင်း (Rapid Spread)
ရောဂါပိုး ခန္ဓာကိုယ်ထဲ ရောက်ရှိပြီး နာရီပိုင်းမျှမှ ၅ ရက်အတွင်း လက္ခဏာ စတင်ပြသနိုင်ပါတယ်။
ကပ်ရောဂါအသွင် ကူးစက်လွယ်ခြင်း: ရေဆိုးမြောင်း စနစ်မကောင်းခြင်း၊ သောက်သုံးရေသန့်ရှင်းမှု မရှိခြင်း သို့မဟုတ် လူဦးရေ ထူထပ်လွန်းသော ပတ်ဝန်းကျင်များ (ဥပမာ- ရေဘေးဒုက္ခသည်စခန်းများ၊ သန့်ရှင်းရေးအားနည်းသော မြို့ပြကျူးကျော်ရပ်ကွက်များ) မှာ လူအမြောက်အမြားဆီကို ရက်ပိုင်းအတွင်း ကူးစက်ပြန့်ပွားသွားနိုင်ပါတယ်။
💩ပိုးပမာဏ အများအပြား ထွက်ရှိခြင်း
ဝမ်းမှတစ်ဆင့် ပိုးထွက်ခြင်း: ရောဂါကူးစက်ခံရသူတစ်ယောက်ဟာ အရည်ဝမ်းသွားတဲ့အခါ ဝမ်းတစ်လီတာမှာ ဘက်တီးရီးယားပိုး သန်းပေါင်းများစွာ ပါဝင်နေပါတယ်။
လက္ခဏာမပြဘဲ ကူးစက်စေခြင်း: ရောဂါပိုးဝင်ရောက်သူ ၈၀% ခန့်ဟာ ပြင်းထန်တဲ့ လက္ခဏာမပြဘဲ (သို့မဟုတ်) လက္ခဏာ လုံးဝမပြဘဲ ရှိနေတတ်ပါတယ်။ သို့သော် သူတို့ရဲ့ ဝမ်းမှတစ်ဆင့် ၁ ရက်မှ ၁၄ ရက်အထိ ပိုးမွှားများကို ပတ်ဝန်းကျင်သို့ စွန့်ထုတ်နေသဖြင့် အခြားသူများကို မသိမသာ ကူးစက်စေနိုင်ပါတယ်။
💩ကူးစက်သည့် နည်းလမ်းများ
မသန့်ရှင်းသော ရေ: ရေပိုက်လိုင်းယိုစိမ့်မှု၊ ရေတွင်း/ရေကန်များအတွင်း သန့်ရှင်းရေးမရှိဘဲ မိလ္လာရေနှင့် ရောနှောမိခြင်းမှတစ်ဆင့် ရပ်ကွက်တစ်ခုလုံးဆီသို့ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ကူးစက်နိုင်ပါတယ်။
ယင်ကောင်နှင့် လက်မှတစ်ဆင့်: ရောဂါပိုးရှိသူကို ပြုစုပြီး လက်ကို စနစ်တကျ မဆေးဘဲ အစားအသောက် ကိုင်တွယ်ခြင်း၊ ယင်ကောင်များမှတစ်ဆင့် အစားအသောက်ပေါ် ပိုးမွှားကျရောက်ခြင်းတို့မှလည်း ကူးစက်ပါတယ်။

၅။ ကာလဝမ်းရောဂါကို ဘယ်လိုကာကွယ်ရမလဲ?
ကာလ ဝမ်းရောဂါဆိုတာ ကာကွယ်ရလွယ်ကူတယ့် ရောဂါဖြစ်ပြီး အဓိက အနေနဲ့ အစားအသောက် အလေ့အထတွေ ကို စနစ်တကျ လိုက်နာရန် လိုအပ်ပါတယ်။
💦သောက်သုံးရေ သန့်ရှင်းရေး
🔥ရေကျိုသောက်ပါ: သောက်သုံးရေကို အနည်းဆုံး ၁ မိနစ်ခန့် ဆူပွက်အောင် ကျိုချက်ပြီးမှ သောက်ပါ။
🧴ရေသန့်ဆေးပြားသုံးပါ: ရေမကျိုနိုင်ပါက ကလိုရင်း (Chlorine) ပါသော ရေသန့်ဆေးပြားများ စနစ်တကျ ခတ်၍ သောက်သုံးပါ။
🗂️ ရေသိုလှောင်သည့် အိုး၊ တိုင်ကီများကို အမြဲ ဖုံးအုပ်ထားပါ။

🥗အစားအသောက် သန့်ရှင်းရေး
🍲ပူပူနွေးနွေး စားပါ: အစားအသောက်များကို ကျကျနန ချက်ပြုတ်ပြီး ပူပူနွေးနွေး စားသုံးပါ။
🪰ယင်မနားအောင် ဖုံးအုပ်ပါ: အစားအသောက်များကို ယင်လုံဇောက်ဖြင့် စနစ်တကျ ဖုံးအုပ်ထားပါ။🥩အစိမ်းစားခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ပါ: အစိမ်းကြော်၊ အသုပ်များ၊ မကျက်တကျက် ပင်လယ်စာများနှင့် လမ်းဘေးမသန့်ရှင်းသော မုန့်များကို ခေတ္တရှောင်ကြဉ်ပါ။
🍎သီးနှံများကို သန့်ရှင်းသောရေဖြင့် စနစ်တကျ ဆေးကြောပြီးမှ အခွံနွှာ စားသုံးပါ။

🧍‍♀️တစ်ကိုယ်ရေ သန့်ရှင်းရေ:
🧴🫧အစာမစားမီ၊ အစားအစာ မပြင်ဆင်မီနှင့် အိမ်သာတက်ပြီးတိုင်း လက်ကို ရေနှင့် ဆပ်ပြာသုံး၍ စက္ကန့် ၂၀ ကြာ စနစ်တကျ ဆေးကြောပါ။
👶ကလေးများ၏ လက်ကိုလည်း မကြာခဏ ဆေးကြောပေးပါ။

😷ပတ်ဝန်းကျင် သန့်ရှင်းရေး
🚽အိမ်သာကို သန့်ရှင်းစွာ အသုံးပြုပါ (ယင်လုံအိမ်သာ အသုံးပြုရန်)။
🗑️အမှိုက်များကို စနစ်တကျ စွန့်ပစ်ပါ။

အရေးကြီးတယ့် အချက်ကတော့ မိသားစုထဲတွင် ဝမ်းသွားသူ/အန်သူ ရှိလာလျှင် ဓာတ်ဆားရည် (ORS) ကို ချက်ချင်း ဖျော်သောက်ပြီး နီးစပ်ရာ ကျန်းမာရေးဌာန သို့မဟုတ် ဆေးခန်းသို့ အမြန်ဆုံး သွားရောက်ပြသဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။

🤰 ကိုယ်ဝန်ဆောင်တွေမှာ ကာလဝမ်းရောဂါ ဖြစ်ပွားပါက မိခင်ရော သန္ဓေသားပါ ရေဓာတ်ခမ်းခြောက်မှုကြောင့် အသက်အန္တရာယ် ပိုမိုစိုးရိမ်ရတယ့် အတွက် "အပြင်စာ ရှောင်ရန်" အပြင် ရေဓာတ် လုံးဝ မခမ်းခြောက်စေဖို့ ဝမ်းသွားပါက ဆေးရုံ/ဆေးခန်းသို့ ချက်ချင်းသွားရောက် ပြသဖို့ တိုက်တွန်းပါရစေ။

By: Dr. Fertina
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

မွေးဖွားရက် ( Due Date ) ကို ဘယ်လိုသတ်မှတ်မလဲ?ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေအနေနဲ့ ဘယ်နေ့ က နေ့စေ့လစေ့ဖြစ်ပြီး မွေးဖွားမလဲ သိဖို...
21/08/2026

မွေးဖွားရက် ( Due Date ) ကို ဘယ်လိုသတ်မှတ်မလဲ?
ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်တွေအနေနဲ့ ဘယ်နေ့ က နေ့စေ့လစေ့ဖြစ်ပြီး မွေးဖွားမလဲ သိဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
မွေးဖွားရက် သတ်မှတ်တယ့် အခါနောက်ဆုံး ရာသီလာတယ့်ရက်ပေါ်
မူတည်ပြီး တွက်ထားတယ့်ရက် နဲ့ အာထရာဆောင်း ( USG ) ရိုက်ပြီး တွက်ထားတယ့်ရက် မတူတာတွေ၊ အာထရာဆောင်း တစ်ခုနဲ့ တစ်ခု တွက်ထားတယ့် ရက်တွေ မတူတာတွေ က ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထ ရှိတယ့် အခြေအနေ
ဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို အခြေအနေ တွေမှာ ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေမှာ မရေမရာ ဇဝေဇဝါ နဲ့ စိတ်သောက ရောက်ရပါတယ်။

🥳မွေးဖွားရက် သတ်မှတ်တာ နဲ့ ပတ်
သတ်ပြီး သိသင့်တာ တွေကို ပြောပြပေးပါမယ်နော်
မွေးဖွားမယ့်ရက်ကို တိတိကျကျ သိထားမှ ကိုယ်ဝန်ပတ်အလိုက် သန္ဓေသားရဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်တာတွေကို မှန်မှန်ကန်ကန် စောင့်ကြည့်နိုင်မှာ ဖြစ်ပြီး လိုအပ်တယ့် စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှုတွေကို အချိန်ကိုက် ဆောင်ရွက်နိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။

၁။ မွေးဖွားမယ့်ရက် (Due Date) ကို ဘယ်လို တွက်ချက်သလဲ။
ပုံမှန်အားဖြင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်ကို သီတင်းပတ် ၄၀ (သို့မဟုတ် ၂၈၀ ရက်) အဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ တွက်ချက်တယ့် အဓိက နည်းလမ်း (၂) မျိုး ရှိပါတယ် -
🐣နောက်ဆုံး ရာသီလာခဲ့သည့်ရက် (LMP - Last Menstrual Period) ကို အခြေခံပြီး တွက်ခြင်း
အဓိက အားဖြင့် Naegele’s Rule ကို အသုံးပြုကြသည်။
တွက်ချက်နည်း ။ ။နောက်ဆုံး ရာသီစလာခဲ့တယ့် ပထမဆုံးရက်ကို (၇) ရက်ပေါင်းပြီး (၃) လ နှုတ်ရပါမည်။
ဥပမာ အနေနဲ့ နောက်ဆုံးရာသီစလာတယ့် ရက်က ဇန်နဝါရီ ၁ ရက် ဆိုပါက၊ ၇ ရက်ပေါင်းပါက ဇန်နဝါရီ ၈ ရက်ဖြစ်မည်။ ထိုမှ ၃ လနှုတ်ပါက မွေးဖွားမည့်ရက်သည် အောက်တိုဘာ ၈ ရက် ဖြစ်လာမည်။
(မှတ်ချက် -ဒီနည်းလမ်းသုံးဖို့ အတွက် ရာသီမှန်မှန် (၂၈ ရက်တစ်ကြိမ်) လာသော အမျိုးသမီးတွေ အတွက် ပိုမိုတိကျပါတယ်။)
🐣အာထရာဆောင်း (Ultrasound Scan) ရိုက်ကူးပြီး သတ်မှတ်ခြင်း:
ရာသီလာတယ့် ရက် မမှန်သူတွေ၊ ရာသီလာတယ့် ရက်ကို အတိအကျ မမှတ်မိသူတွေ သို့မဟုတ် ကိုယ်ဝန်တားဆေး/ဟော်မုန်းဆေး သုံးစွဲထားသူတွေ အတွက် အာထရာဆောင်းရိုက်ခြင်းက အတိကျဆုံး ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။
ဒါပေမယ့် ကိုယ်ဝန် လရောင့်လာလေ ခန့်မှန်း မွေးဖွားရက် သတ်မှတ်တာ ကွာဟချက်များလေဖြစ်ပါတယ်။
အစောပိုင်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန် (အထူးသဖြင့် ၁၁ ပတ်မှ ၁၄ ပတ်အတွင်း) ရိုက်ကူးထားတယ့် အာထရာဆောင်း ကတော့မွေးဖွားမယ့် ရက်ကို သတ်မှတ်တယ့်အခါမှာ အထိရောက်ဆုံးနှင့် အတိကျဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင် တွေ အနေနဲ့ အာထရာဆောင်းကို ကိုယ်ဝန် ၃ လ လောက်မှာ အစောဆုံး အနေနဲ့ ရိုက်ထားဖ်ို့လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါမှ နောက်ပိုင်း အာထရာဆောင်းတွေမှာ due date မတူတော့လို့ စိုးရိမ် ပူပန်တာတွေ၊ due date မရောက်သေးလို့ အေးဆေးနေမိတာတွေ ကြောင့်ဖြစ်မယ့် နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးတွေကို ကာကွယ် နိုင်မှာဘဲ ဖြစ်ပါတယ်။
၂။ Due Date သည် အတိအကျ ဟုတ်ပါသလား။
Due Date ဆိုတာကတော့ ခန့်မှန်းရက် (Estimated Date of Delivery - EDD) သာ ဖြစ်ပါတယ်။

သိထားရမှာက တော့
မွေးဖွားမည့်ရက် အတိအကျမှာ မွေးဖွားတယ့် ကလေးငယ်မှာ ၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့် သာ ရှိပါတယ်။ ကလေးအများစုကတော့ သတ်မှတ်ရက်ရဲ့ ရှေ့ (၂) ပါတ် မှ နောက် (၂) ပါတ်အတွင်း (သီတင်းပတ် ၃၇ ပတ်မှ ၄၂ ပတ်
အတွင်း) မွေးဖွားလေ့ရှိကြပါတယ်။ ဒါကို လစေ့မွေးဖွားခြင်း (Full Term) လို့သ
တ်မှတ်ပါတယ်။

၃။ Due Date ကို တိကျစွာ သိရှိခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူးများ
👶သန္ဓေသား ကြီးထွားမှုကို စောင့်ကြည့်နိုင်ခြင်း: ကလေး၏ အလေးချိန်နှင့် ဖွံ့ဖြိုးမှုသည် ကိုယ်ဝန်ပတ်နှင့် ကိုက်ညီမှု ရှိမရှိ စစ်ဆေးနိုင်ခြင်း။
👶လမစေ့ဘဲ မွေးဖွားခြင်း (Preterm) ကို သိရှိနိုင်ခြင်း: ၃၇ ပတ် မတိုင်မီ ဗိုက်နာပါက လမစေ့ဘဲ မွေးဖွားခြင်းကို အချိန်မီ ကာကွယ်ကုသနိုင်ခြင်း။
👶လလွန်ခြင်း (Post-term) ကို ရှောင်ရှားနိုင်ခြင်း: ၄၁ ပတ် သို့မဟုတ် ၄၂ ပတ်ကျော်သည်အထိ မမွေးပါက အချင်း၏ လုပ်ဆောင်ချက် လျော့နည်းလာနိုင်သဖြင့် မွေးဖွားရန် ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်၍ ပြင်ဆင်နိုင်ခြင်း။
👶လိုအပ်သော စစ်ဆေးမှုများ အချိန်ကိုက် ပြုလုပ်နိုင်ခြင်း: Down Syndrome စစ်ဆေးခြင်း၊ ရေမြွှာစစ်ခြင်းနှင့် သွေးချို/ဆီးချို စစ်ဆေးခြင်းများကို သတ်မှတ် သီတင်းပတ်များအတိုင်း တိကျစွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း။

၄။ ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်များအတွက် အကြံပြုချင်တာကတော့
ကိုယ်ဝန်ရှိစပြုတာ နဲ့ မိမိနောက်ဆုံးရာသီလာခဲ့တယ့်ရက်ကို သေချာစွာ မှတ်သားထားဖို့ နဲ့
ကိုယ်ဝန်ပတ် အစောပိုင်း (ပထမ ၃ လအတွင်း) တွင် အာထရာဆောင်းရိုက်ကာ Due Date ကို အတည်ပြုထားဖို့ပါဘဲ။
အစောပိုင်း အာထရာဆောင်း နဲ့ သတ်မှတ်ပေးထားတယ့် Due Date က နောက်ပိုင်းမှာ ရိုက်တယ့် အာထရာဆောင်းတွေထက် ပိုတိကျတာ ဖြစ်ပြီး နောက်ပိုင်းတွေမှာ ကလေးကြီးထွားမှုအရ ရက်အနည်းငယ် လွဲမှားနိုင်လို့ မူလသတ်မှတ်ထားတဲ့ Due Date ကိုဘဲ အဓိကထား အသုံးပြုဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။

သိလိုတာတွေကို Dr Fertina အား comment (သို့) cb ကနေတဆင့် မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။
#မေမေ့ရဲ့ ပထမဆုံးလက်ဆောင်မွန်

Address

No. (32), Manawhari Street
Dagon
11191

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Fertina Myanmar posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

Share

Category