04/10/2026
လောသကတိဿမထေရ်ဝတ္ထု
မစ္ဆရိယဆိုတာဝန်တိုတဲ့သဘောပဲ။အဲဒီမစ္ဆရိယက (၅) မျိုးရှိတယ်။
၁။ အာဝါသမစ္ဆရိယ - နေရာနဲ့စပ်ပြီးဝန်တိုခြင်း
၂။ ကုလမစ္ဆရိယ - ချစ်ခင်ရင်းနှီးသူများနဲ့စပ်ပြီးဝန်တိုခြင်း
၃။ လာဘမစ္ဆရိယ - လာဘ်လာဘစီးပွားဥစ္စာနဲ့စပ်ပြီးဝန်တိုခြင်း
၄။ ဝဏ္ဏမစ္ဆရိယ - ချီးမွမ်းဖွယ်ဂုဏ်နဲ့စပ်ပြီးဝန်တိုခြင်း
၅။ ဓမ္မမစ္ဆရိယ - တတ်သိတဲ့စာပေပညာနဲ့စပ်ပြီးဝန်တိုခြင်း
ကုလမစ္ဆရိယဆိုတာရဟန်းများမှာမိမိအားကြည်ညိုကိုးကွယ်နေတဲ့ဒကာဒကာမတွေကိုအခြားရဟန်းများနဲ့မနီးစပ်စေချင်တာဟာကုလမစ္ဆရိယပါပဲ။လူတွေဆိုရင်တော့မိမိရဲ့အပေါင်းအသင်းအခြွေအရံဖြစ်တဲ့သူတွေကိုအခြားသူတို့၏အပေါင်းအသင်းအခြွေအရံမဖြစ်စေချင်တာပါပဲ။လာဘမစ္ဆရိယဆိုတာကတော့ရဟန်းများမှာအလှူအတန်းနဲ့ပတ်သက်ပြီးမိမိသာရချင်တယ်၊အခြားရဟန်းများကိုမရစေချင်တဲ့အနေနဲ့ဖြစ်တာပါပဲ။အဲဒီလိုမရစေချင်တဲ့အတွက်သူတော်ကောင်းဖြစ်တဲ့ရဟန်းအားလာဘ်လာဘမရအောင်ပြုမိတတ်တယ်။အဲဒီလိုပြုမိရင်သံသရာတစ်လျှောက်လုံးမှာအတိဒုက္ခရောက်သွားတတ် ကြောင်း လောသကတိဿ ဝတ္ထုဖြင့်သိနိုင်ပါတယ်။
ကဿပမြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တော်ကာလက ရဟန်းတစ်ပါးဟာတောရွာတစ်ခုမှာဒကာတစ်ဦးကိုအမှီပြု၍ကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီးအဖြစ်နေနေတယ်။တစ်နေ့တော့ရဟန္တာမထေရ်တစ်ပါးအဲဒီရွာကိုရောက်လာတယ်။ကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီးရဲ့ဒကာက ရဟန္တာမထေရ်၏သွားလာနေထိုင်ပုံကိုကြည်ညိုပြီးတော့အိမ်သို့ပင့်ပြီးဆွမ်းကပ်လှူတယ်။အဲဒီအခါကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီးကဒီလိုတွေးတောတယ်တဲ့။ငါ့ဒကာဟာငါ့အပေါ်အကြည်ညိုလျော့သွားပြီ၊အာဂန္တုကိုယ်တော်ကျောင်း၌ဆက်လက်နေထိုင်သွားရင်ငါ့ဒကာကငါ့ကိုအလေးပြုမှာမဟုတ်တော့ဘူးလို့တွေးတောမိပြီးစိတ်နှလုံးမသာဖြစ်သွားတယ်။ဒီကျောင်းမှာအာဂန္တုရဟန်းမနေနိုင်အောင်ပြုလုပ်မှပဲလို့အကြံဖြစ်တဲ့အတွက်အာဂန္တုရဟန်းနဲ့စကားမပြောပဲနေသတဲ့။ရဟန္တာမထေရ်ကသူ့အလိုကိုသိသောကြောင့်မိမိနေရာပြန်သွားပြီးစျာန်သမာပတ်၊ဖိုလ်သမာပတ်များဝင်စားနေတယ်တဲ့။နောက်နေ့နံနက်ဆွမ်းဘုဥ်းပေးချိန်ရောက်တော့ကျောင်းထိုင်မထေရ်ကခေါင်းလောင်းကိုလက်သည်းဖြင့်တီးခေါက်တယ်တဲ့။ဆွမ်းဘုဥ်းပေးသွားချိန်ကျပြီလို့နှိုးဆော်တဲ့အနေဖြင့်တီးခေါက်တာပါပဲ။အသံကတော့ဘာမှမြည်မှာမဟုတ်ပါဘူး။သူတာဝန်ဝတ်တ္တရားကျေပါတယ်လို့ပြောရအောင်ဟန်ဆောင်လုပ်တဲ့ကောက်ကျစ်မှုပါပဲ။နောက်ပြီးတော့အာဂန္တုမထေရ်ရဲ့အခန်းတံခါးကိုလည်းလက်သည်းဖြင့်တို့ခေါက်ပြီးသူ့ဒကာအိမ်သို့ဆွမ်းစားသွားပါသတဲ့။ဒကာကအာဂန္တုမထေရ်ဘယ်မှာလဲဘုရားလို့မေးတော့ကျောင်းထိုင်မထေရ်ကသင့်အာဂန္တုမထေရ်အကြောင်းကိုငါမသိပါဘူး၊ထိုးစည်လည်းတီးခေါက်ခဲ့တယ်၊တံခါးကိုလည်းခေါက်ခဲ့တယ်၊ဒါပေမယ့်သူ့ကိုအိပ်ပျော်ရာမှမနိုးစေနိုင်ခဲ့ဘူး၊အရင်နေ့ကသင့်အိမ်ကဆွမ်းဘောဇဉ်အကောင်းတွေစားပြီးအစာမကြေနိုင်လို့အိပ်မောကျနေနေဟန်တူပါတယ်လို့ဆိုတယ်။ရဟန္တာမထေရ်ကတော့ဆွမ်းခံချိန်ကျတဲ့အခါအဘိညာဉ်တန်ခိုးဖြင့်ကောင်းကင်သို့ပြန်တက်ပြီးအခြားအရပ်သို့ကြွသွားပါသတဲ့။ကျောင်းပြန်ရောက်တဲ့အခါကျတော့အာဂန္တုရဟန်းကိုမတွေ့ရတော့မှထိုရဟန်းဟာရဟန္တာဖြစ်ဟန်တူတယ်၊ငါ၏စိတ်အကြံကိုသိပြီးတခြားသို့ကြွသွားဟန်တူတယ်၊ငါဟာဝမ်းရေးအတွက်မတော်တာပြုမိလေခြင်းလို့ဆင်ခြင်မိပြီးအကြီးအကျယ်စိတ်နှလုံးမသာမယာဖြစ်ရပါသတဲ့။
မကြာမီပျံလွန်၍ငရဲ၌ဖြစ်လေသည်။နှစ်သိန်းပေါင်းများစွာကာလပတ်လုံးငရဲ၌ပူလောင်ခံခဲ့ရပြီး၍ကံကြွင်းဖြင့်ဘဝငါးရာတို့၌ဘီလူးဖြစ်၍တစ်နေ့သော်မျှဝမ်းပြည့်အောင်အစာကိုမစားခဲ့ရချေ။အဲဒီကနောက်ဘဝငါးရာခွေးဖြစ်ခဲ့ရသတဲ့။ခွေးဘဝမှာလည်းတစ်နေ့မျှသာလူ့အန်ဖတ်ထမင်းကိုဝအောင်စားရတယ်၊တခြားနေ့တွေမှာဝအောင်မစားခဲ့ရဘူး။အဲဒီခွေးဘဝနောက်လူဖြစ်တဲ့အခါလည်းပဋိသန္ဓေနေကတည်းကမိဘတွေ၊နီးစပ်သူတွေပါအကြီးအကျယ်အစာအာဟာရချို့တဲ့ပြီးဆင်းရဲသတဲ့။နောက်ဆုံးဘဝမှာကောသလတိုင်းပြည်ထဲကတံငါရွာမှာလူဖြစ်တယ်။ပဋိသန္ဓေနေကတည်းကအဲဒီရွာကအိမ်ထောင်စုတစ်ထောင်မှာငါးတစ်ကောင်တောင်မရပဲရှိနေသတဲ့။အဲဒီတော့ရွာလူကြီးတွေကငါတို့ရွာထဲမှာလူယုတ်မာကံဆိုးတဲ့ကောင်ရှိနေလို့ဒီလိုငတ်ပြတ်ဆင်းရဲကြတာပဲ၊ရွာကိုနှစ်စုခွဲကြစို့ဆိုပြီးခွဲကြတယ်။လောသကတိဿကိုကိုယ်ဝန်ဆောင်ထားတဲ့မိဘများပါတဲ့ရွာအစုမှာဆင်းရဲမြဲဆင်းရဲနေကြရတယ်။နှစ်ပိုင်းခွဲတိုင်းခွဲတိုင်းလောသကတိဿပါတဲ့အပိုင်းမှာငတ်ပြတ်မြဲငတ်ပြတ်နေပါသတဲ့။နောက်ဆုံးကျတော့သူ့မိဘအိမ်ထောင်စုတစ်စုတည်းကျန်တယ်။အဲဒီလောသကတိဿသူငယ်ကလေးပြေးလွှားသွားလာနိုင်တဲ့အခါကျတော့မိခင်ဖြစ်သူကလည်းသည်းမခံနိုင်တော့ဘူး။သူ့ကိုတောင်းစားဖို့ခွက်တစ်ခုကိုပေးပြီးတော့မိခင်ဖြစ်သူကတခြားအရပ်သို့ရှောင်တိမ်းပြေးသွားပါသတဲ့။ကလေးဘဝကတည်းကငတ်ငတ်ပြတ်ပြတ်နဲ့ဆင်းရဲဒုက္ခခံလာခဲ့ရတယ်။၇နှစ်သားအရွယ်ရောက်တဲ့အခါအရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်မြတ်ကသာဝတ္ထိမြို့ထဲဆွမ်းခံကြွနေစဉ်တွေ့မြင်ရ၍အလွန်သနားတော်မူသဖြင့်ရှင်သာမဏေပြုမလားလို့မေးတော်မူကာရှင်ပြုပေးမယ်လို့မိန့်ဆိုပြီးတော့ကျောင်းသို့ခေါ်ယူလာခဲ့တယ်။အသက်၂၀ပြည့်တဲ့အခါရဟန်းလည်းပြုပေးတယ်။ဘုန်းကံကလည်းနည်း၊လာဘ်လာဘကလည်းနည်းတဲ့လောသကတိဿထေရ်လို့သူ့ကိုခေါ်ကြတယ်။အသဒိသဒါနခေါ်တဲ့အလှူပွဲတော်ကြီးမှာတောင်လောသကတိဿဟာဝမ်းဝအောင်မစားရဘူး၊အသက်ဆက်ရရုံသာစားရသတဲ့။သူ့သပိတ်ထဲယာဂုတစ်ဇွန်းလောက်ထည့်လိုက်ရင်သပိတ်ပြည့်နေသလိုထင်ရ၍လှူတဲ့သူတွေကသူ့သပိတ်ထဲမလောင်းတော့ပဲသူ့နောက်ကအခြားရဟန်းများ၏သပိတ်ထဲသာလောင်းလှူကြပါသတဲ့။လာဘမစ္ဆရိယကြောင့်မကောင်းကျိုးပေးတာဟာအလွန်ကြောက်စရာကောင်းတာပဲ။
နောင်ကာလမှာဝိပဿနာကိုပွားစေ၍အရဟတ္တဖိုလ်ရောက်၍ရဟန္တာဖြစ်ပြီးတဲ့အခါလည်းသူ့မှာလာဘ်လာဘနည်းပါးနေတာပဲတဲ့။နောက်ဆုံးပရိနိဗ္ဗာန်ဝင်စံရတော့မယ့်နေ့မှာအရှင်သာရိပုတ္တရာမထေရ်မြတ်ကသူ့ကိုဝဝလင်လင်ဘုဥ်းပေးရအောင်ရည်ရွယ်ပြီးတော့သူ့ကိုခေါ်ပြီးသာဝတ္ထိမြို့ထဲဆွမ်းခံကြွတော်မူတယ်။အဲဒီအခါမှာလည်းအရှင်သာရိပုတ္တရာအားလှူမယ့်သူမဆိုထားဘိ၊ရှိခိုးမယ့်သူတောင်မရှိဘူးတဲ့။လောသကတိဿကိုဆွမ်းစားဇရပ်မှာသွားစောင့်နေဖို့စေလွှတ်လိုက်တော့မှဒကာဒကာမတွေကရှင်သာရိပုတ္တရာကိုလှူဒါန်းကျွေးမွေးကြတယ်။အဲဒီစားသောက်ဖွယ်တွေကိုလောသကတိဿအားပေးဖို့အရှင်သာရိပုတ္တရာကစေလွှတ်လိုက်တော့လည်းယူဆောင်သွားတဲ့လူတွေကလောသကတိဿမထေရ်ကိုသတိမေ့ပြီးသူတို့ကိုယ်တိုင်ပဲစားလိုက်ကြပါသတဲ့။အရှင်သာရိပုတ္တရာကျောင်းသို့ပြန်ရောက်သောအခါဆွမ်းမစားရသေးကြောင်းကြားရတယ်။အချိန်ကိုကြည့်လိုက်တဲ့အခါနေမွန်းလွဲနေကြောင်းသိရတာနဲ့လောသကတိဿမထေရ်ကိုဆွမ်းစားဇရပ်မှာပင်နေစေပြီးကောသလမင်း၏နေအိမ်သို့ကြွသွားတယ်။ကောသလမင်းကြီးကသပိတ်အပြည့်လောင်းလှူလိုက်သောစတုမဓူကိုခံယူခဲ့၍ငါရှင်တိဿလာပါ၊ဒီစတုမဓူကိုဘုဥ်းပေးပါလို့ပြောပြီးသပိတ်ကိုကိုင်ထားလျက်ရပ်နေတယ်။လောသကတိဿမထေရ်ကအရှင်သာရိပုတ္တရာအားရိုသေလေးစားသဖြင့်မဘုဥ်းပေးပဲနေနေတယ်။ထိုအခါအရှင်သာရိပုတ္တရာကလာပါငါ့ရှင်တိဿ၊ငါကသပိတ်ကိုကိုင်လျက်သာရပ်တည်နေပါမည်၊သင်ကထိုင်ပြီးဘုဉ်းပေးပါ၊အကယ်၍ငါလက်မှလွှတ်လိုက်လျှင်တစ်စုံတစ်ခုနည်းနည်းမျှမရှိပဲလည်းဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်လို့ပြောဆိုတယ်။အဲဒီတော့မှအရှင်လောသကတိဿကအရှင်သာရိပုတ္တရာကိုင်ထားတဲ့သပိတ်ထဲမှစတုမဓူကိုအလိုရှိသလောက်ဝမ်း၀အောင်ဘုဥ်းပေးတယ်။အဲဒီနေ့မှာပဲပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူသတဲ့။
ဆဋ္ဌသင်္ဂီတိပုစ္ဆက
ကျေးဇူးတော်ရှင်မဟာစည်ဆရာတော်ဘုရားကြီး
အရှင်ဘဒ္ဒန္တသောဘန
(သက္ကပဉှသုတ်တရားတော်မှ)
Send a message to learn more
