16/04/2026
W wielu trudnościach psychicznych pojawia się silna potrzeba kontroli.
Kontrola emocji.
Kontrola ciała.
Kontrola relacji.
Kontrola własnych reakcji i otoczenia.
Na pierwszy rzut oka może wydawać się, że potrzeba kontroli jest problemem samym w sobie. W rzeczywistości bardzo często jest ona próbą poradzenia sobie z doświadczeniami z przeszłości, w których człowiek czuł się bezradny, zagrożony lub pozbawiony wpływu 💔
W takich sytuacjach kontrola może stać się strategią przetrwania.
Dla wielu osób daje chwilowe poczucie bezpieczeństwa:
„Jeśli wszystko będę kontrolować, nic złego się nie wydarzy.”
„Jeśli będę wystarczająco uważny i przewidujący, uniknę bólu.”
👉 Z perspektywy EMDR i psychotraumatologii ma to głęboki sens. Gdy doświadczenia trudne lub traumatyczne nie zostaną w pełni przetworzone, mogą pozostać zapisane w pamięci wraz z emocjami, przekonaniami i reakcjami ciała, które powstały w tamtym czasie. W modelu adaptacyjnego przetwarzania informacji (AIP), który stanowi podstawę terapii EMDR, takie nieprzetworzone doświadczenia mogą nadal wpływać na sposób reagowania w teraźniejszości.
Problem pojawia się wtedy, gdy strategia kontroli zaczyna ❌ ograniczać życie.
Może prowadzić do napięcia, perfekcjonizmu, trudności w relacjach czy chronicznego lęku. Zamiast zwiększać poczucie bezpieczeństwa, zaczyna zawężać przestrzeń do spontaniczności, bliskości i odpoczynku.
W terapii EMDR nie skupiamy się jedynie na samej potrzebie kontroli.
Pracujemy przede wszystkim z doświadczeniami, które stoją za tą potrzebą.
Podczas procesu terapeutycznego możliwe jest dotarcie do 💭 wspomnień związanych z poczuciem braku wpływu czy zagrożenia i ich ♻ przetworzenie w sposób bardziej adaptacyjny. W wyniku tego zmieniają się emocje, reakcje ciała oraz przekonania o sobie i świecie.
Kiedy te doświadczenia zostają zintegrowane, potrzeba nadmiernej kontroli często naturalnie się 📉 zmniejsza. Pojawia się większe poczucie bezpieczeństwa, elastyczność i zaufanie do własnych reakcji.
❗ Warto pamiętać, że terapia EMDR jest podejściem psychoterapeutycznym wymagającym odpowiedniego przygotowania klinicznego. Dlatego każda osoba rozważająca tę formę pracy powinna korzystać z pomocy specjalisty posiadającego profesjonalne szkolenie i doświadczenie w podejściu EMDR.