18/07/2026
Dzisiaj opowiem Wam o tym, jak wygląda spojrzenie osteopaty, na kwestię zaparć u pacjenta. Przyjmijmy tutaj że pacjent nie ma chorób współistniejących i jest osobą dorosłą, chociaż u dzieci i niemowląt zasadniczo podejście będzie bardzo podobne.
Ważną kwestią znam podejdę do pracy z pacjentem będą testy bezpieczeństwa (badanie kwadrantów, test otrzewnej, osłuchanie jamy brzusznej etc). Jeśli mam jakiś red flag to wtedy odsyłam takiego pacjenta do lekarza.
Jeśli mamy zielone światło do pracy to idziemy dalej. Bardzo ważna będzie dla mnie miednica i tutaj myślę nie tylko o mięśniach, ale przede wszystkim o tym co dzieje się w obszarze kości krzyżowej i ogonowej, o naczyniach i nerwach tego obszaru. Czy pacjent doznał np. jakiegoś urazu tej okolicy, upadł na kość krzyżową (zapytam też o urazy głowy, tego jednak nie będę tutaj rozwijała). Sprawdzę również, co dzieje się w obszarze kręgosłupa lędźwiowego oraz w obszarze środkowego i dolnego odcinka piersiowego. Nerw trzewny większy, mniejszy, tętnica krezkowa górna i dolna - to są między innymi struktury, które mnie interesują. Ich wzajemne powiązanie z danym segmentem kręgosłupa, miejsca przez które przechodzą i gdzie może być problem.
Przejdźmy teraz do czegoś bardziej oczywistego. Przepona oddechowa. Jej ruchy i prawidłowe napięcie również będą wpływały na to co dzieje się w obszarze jamy brzusznej. Czy sprawdzę przeponę tylko tutaj, w miejscu jej położenia? Nie. Interesuje mnie również jej unerwienie (a tutaj część unerwienia przepony oddechowej pochodzi z kręgosłupa szyjnego i czaszki - nerw przeponowy i nerw błędny) oraz unaczynienie.
Jeśli jesteśmy przy mięśniach to pomyślę również o napięciu mięśni brzucha. Jeśli są one na przykład mocno osłabione, współwystępuje rozejście mięśni prostych to również będzie dla mnie informacja, że warto u pacjenta wdrożyć ćwiczenia wzmacniające ten obszar. Zresztą powiedzmy sobie szczerze, siedzący trym życia = zastój, a więc pogorszenie funkcji całego organizmu, włącznie z funkcjami układu pokarmowego.
To oczywiście nie jest wszystko, co jest dla mnie ważne, jednak chcę Wam pokazać pewien tok myślenia o zaparciach, w kontekście całego pacjenta.
Oczywiście problem nie musi leżeć w strukturach. Jeśli zrobię dokładny wywiad odnośnie zaparć, zapytam oczywiście o dietę pacjenta, zwrócę uwagę na prawidłowe, bądź nie, kwestie trawienia białek, cukrów i tłuszczy. Jak w prosty sposób to ocenić? Wygląd stolca. Oczywiście nie będę doradzała pacjentowi w kwestii diety, skieruję go do innego specjalisty lub poproszę, aby sam zwrócił na to uwagę. U dzieci i osób starszych, częstym problemem będzie również niska podaż płynów. Odwodnienie również może prowadzić do zaparć.
Kolejnym ważny aspektem będą przebyte operacje w obszarze jamy brzusznej i miednicy (appendektomia, cesarskie cięcie, operacje ginekologiczne etc.). Jeśli tutaj w obszarze blizny będzie występował jakiś problem i zwiększone napięcie, to taki obszar również poddaję terapii. Często pokazuję pacjentom, jak sami mogą pracować w obszarze blizn, aby systematycznie pracować z napięciem danego obszaru pooperacyjnego.
Powiem o jeszcze jednej rzeczy, która jest dla mnie istotna i tutaj skieruję pacjenta do lekarza i na badania krwi. Poziom żelaza, ferrytyny (tutaj jest więcej parametrów), również są związane z możliwym występowaniem zaparć.
Podsumowując pokazałam Wam tutaj, w jaki sposób będę myślała o zaparciach u pacjenta. Czy to będzie coś z poziomu z którym ja mogę pracować, czy to będzie problem z dietą u pacjenta, brakiem ruchu, a może to będzie kwestia np. żelaza lub ferrytyny, gdzie zajmował się tym będzie lekarz.
Tutaj jeszcze w związku z niemowlętami, bo często to właśnie maluchy do mnie trafiają. Oczywiście przy wykluczeniu choroby Hirschsprunga, bo wtedy leczenie jest operacyjne. Często pokazuję rodzicom, w jaki sposób rozluźniać dziecko i co oni jako rodzice mogą jeszcze zrobić.
