30/07/2026
📚 Polecamy Journal of Binocular Vision and Ocular Motility dla ortoptystów i okulistów zajmujących się diagnostyką zeza oraz leczeniem porażeń mięśni gałkoruchowych!
Szczególnie najnowszy artykuł:
"Superior Oblique Palsy: Characteristics and Treatment Outcomes"
Temat jest nam szczególnie bliski. Tylko w ostatnim tygodniu w ORTO-OPTICA konsultowaliśmy aż 6 pacjentów z porażeniem nerwu IV. Co ciekawe, w naszej praktyce zdecydowanie częściej spotykamy pacjentów z porażeniem wrodzonym, podczas gdy w prezentowanym badaniu aż 75% przypadków stanowiły porażenia nabyte, najczęściej o etiologii niedokrwiennej. To pokazuje, jak bardzo profil pacjentów może różnić się pomiędzy ośrodkami.
Autorzy przeanalizowali 57 pacjentów leczonych w latach 2012–2022, oceniając przyczyny schorzenia, wyniki leczenia oraz czynniki wpływające na rokowanie.
Najważniejsze wnioski z punktu widzenia praktyki ortoptycznej:
✅ 75,4% przypadków stanowiły porażenia nabyte, z czego najczęstszą przyczyną były zmiany niedokrwienne.
✅ Pacjenci z porażeniem wrodzonym znacznie częściej wymagali leczenia operacyjnego niż osoby z porażeniem nabytym, u których częściej obserwowano samoistną poprawę.
✅ Miotomia mięśnia skośnego dolnego (Inferior Oblique Myectomy) była skuteczna przede wszystkim u pacjentów z pionowym odchyleniem do 15∆. Większe kąty zeza wymagały zabiegów skojarzonych.
✅ Po operacji obserwowano stopniową zmianę ustawienia oczu w kierunku nadkorekcji. Stabilizacja następowała dopiero po około 12 miesiącach, dlatego tak ważna jest długoterminowa kontrola pooperacyjna.
✅ W obustronnym porażeniu mięśnia skośnego górnego zabieg Harady-Ito skutecznie zmniejszał ekstorsję – średnio o około 10° na każde operowane oko.
Dlaczego ten artykuł jest ważny dla ortoptystów?
Publikacja przypomina, jak istotna jest dokładna diagnostyka przedoperacyjna oraz systematyczna kontrola po leczeniu chirurgicznym. Ocena odchylenia pionowego, torsji, charakteru dwojenia oraz monitorowanie zmian w kolejnych miesiącach po operacji należą do podstawowych elementów pracy ortoptysty. Autorzy zwracają również uwagę, że u pacjentów z wrodzonym porażeniem i dużymi amplitudami fuzji pionowej warto pozostawić niewielką resztkową hipertropię we wczesnym okresie pooperacyjnym, ponieważ z czasem często dochodzi do naturalnego przesunięcia w kierunku nadkorekcji.
📖 Źródło:
Uttamapinan S, Preechawuttidej C, Lailaksiri N, i wsp. Superior Oblique Palsy: Characteristics and Treatment Outcomes. Journal of Binocular Vision and Ocular Motility. Published online 28 July 2026. https://doi.org/10.1080/2576117X.2026.2703423