20/08/2026
📢 Stanowisko OZZPF w sprawie realizacji szkolenia specjalizacyjnego w dziedzinie fizjoterapii ze środków UE
📍W związku z informacjami, które pojawiły się w ostatnich dniach na oficjalnych stronach KIF dotyczącymi szkolenia specjalizacyjnego w dziedzinie fizjoterapii, członkom naszego samorządu zawodowego, a zwłaszcza osobom zainteresowanym ww. szkoleniem należą się szersze informacje, a przede wszystkim fakty.
📍Otóż projekt pt. „Szkolenia specjalizacyjne dla osób wykonujących zawód fizjoterapeuty i farmaceuty” (FERS.01.13-IP.07-0002/24) nie jest nowym pomysłem obecnie sprawujących władzę w samorządzie zawodowym. Jest on realizowany od stycznia 2024 r., a termin jego zakończenia został aktualnie przedłużony z 01 kwietnia 2028 r. do końca kwietnia 2029 r. Przewiduje objęcie wsparciem 704 fizjoterapeutów, a jego realizatorem jest Departament Rozwoju Kadr Medycznych Ministerstwa Zdrowia. Jego wartość wynosi 40 144 280,00 zł z czego 26 829 243,00 zł przeznaczone jest na szkolenie specjalizacyjne fizjoterapeutów.
Jest to pierwszy w historii polskiej fizjoterapii projekt, który finansuje w całości MZ.
📍Jest efektem długotrwałych negocjacji pomiędzy MZ i KIF w latach 2022-2023. KIF od samego początku, z inicjatywy ówczesnego prezesa KRF dr. Tomasza Dybka, zaangażowała się w przygotowanie projektu do realizacji od 01 stycznia 2024 r. Pracownicy działu projektów i doskonalenia zawodowego KIF pomagali ośrodkom przygotować wnioski, a dział szkoleń i doskonalenia zawodowego, organizował spotkania z każdym ośrodkiem specjalizacyjnym.
📍W 2024 r. odbyły się spotkania w formule online, na które zostali zaproszeni kierownicy wszystkich ośrodków specjalizacyjnych, podczas których oferowana była pomoc w wypełnianiu wniosku do MZ. Przykładem jest spotkanie na AWF Warszawa i pomoc w napisaniu pierwszego wniosku. Tak wyglądy działania ze strony samorządu zawodowego w latach 2022-2024.
📢 A teraz fakty oraz jak wygląda dotychczasowa realizacja tego projektu❓
📌Od samego początku 2024 r. dało się zauważyć totalną obstrukcję ze strony ośrodków specjalizacyjnych, a także niektórych kierowników specjalizacji, którzy nie wykazywali inicjatywy skorzystania z ww. środków przez ośrodki specjalizacyjne. Tłumaczono to niechęcią wobec hospitacji i kontroli szkoleń, kursów i staży przez pracowników MZ. Zaczęła obowiązywać zasada „błędnego koła”, gdyż aby uzyskać dofinansowanie nie wystarczyło dostać się na szkolenie specjalizacyjne i złożyć wniosek o dofinansowanie. Inicjatywa dotycząca dofinasowania musi wyjść od ośrodka specjalizacyjnego, który musi złożyć wniosek.
Skoro obawiano się kontroli, lub ośrodek nie dostrzegał korzyści, to nie składał wniosku. Z drugiej strony, kandydat na specjalizację deklaruje chęć realizacji szkolenia w danym ośrodku, ale rekrutację na specjalizację prowadzą urzędy wojewódzkie i to one decydują, w zależności od wolnych miejsc, gdzie osoba będzie realizować szkolenie specjalizacyjne.
W związku z tym fizjoterapeuta rozpoczynający specjalizację nie ma do końca wpływu na to czy będzie realizował specjalizację w ośrodku, który ma dofinansowanie czy w ośrodku, który nie jest zainteresowany środkami UE na specjalizację. Wówczas sam musi pokryć koszt specjalizacji, a obecnie to już ok. 50 tys. zł.
📌Nasuwające się wątpliwości ❓
Do dnia 28 lipca br. z bezpłatnego szkolenia specjalizacyjnego skorzystało 349 fizjoterapeutów z 20 ośrodków.
Niestety, nadal można odnieść wrażenie, że część środowiska odpowiedzialnego za kształcenie specjalistów w dziedzinie fizjoterapii nie jest zainteresowana tym, aby ich ośrodki aktywnie ubiegały się o środki unijne przeznaczone na finansowanie lub dofinansowanie specjalizacji.
Zamiast szukać możliwości pozyskania takich funduszy i tworzyć specjalizantom realne warunki do bezpłatnego kształcenia, w wielu ośrodkach mnoży się formalne i organizacyjne przeszkody, które w praktyce zniechęcają do podejmowania specjalizacji.
Pojawiają się nawet sygnały z niektórych miejsc w Polsce, gdzie próbuje się zniechęcić fizjoterapeutów do realizacji szkolenia finansowanych ze środków UE.
Straszy się ich wręcz zwrotem środków z powodu nieukończenia programu szkolenia z własnej winy. Dlatego w tym miejscu wyraźnie należy podkreślić: w ww. projekcie nie ma mowy o żadnych karach wobec fizjoterapeutów nakładanych przez MZ.
Szczególnie trudno zrozumieć sytuację, w której osoby zainteresowane podnoszeniem swoich kwalifikacji próbują dowiedzieć się, dlaczego dany ośrodek nie prowadzi bezpłatnego szkolenia lub nie podejmuje starań o pozyskanie dostępnych środków zewnętrznych.
W takich przypadkach często zamiast konkretnej, merytorycznej odpowiedzi pojawiają się ogólnikowe wyjaśnienia albo wskazywanie kolejnych barier formalnych. Tymczasem sam fakt istnienia procedur czy wymogów nie powinien być traktowany jako argument uzasadniający brak działań.
Jeżeli istnieją programy umożliwiające finansowanie kształcenia specjalistów ze środków UE, naturalnym krokiem powinno być zainteresowanie się nimi przez ośrodki, które prowadzą lub chcą prowadzić szkolenia. To właśnie instytucje szkoleniowe mają znacznie większe możliwości organizacyjne i administracyjne, aby przygotować odpowiednie wnioski, spełnić wymagania konkursowe i stworzyć specjalizantom możliwość kształcenia bez konieczności ponoszenia wysokich kosztów.
Problem dotyczy zatem nie tylko pieniędzy, ale również podejścia do przyszłych specjalistów. Osoby podejmujące specjalizację inwestują swój czas, energię i własne środki, często równocześnie pracując zawodowo. Jeżeli dodatkowo napotykają na brak zainteresowania ze strony ośrodków szkolących, trudno oczekiwać, że proces zdobywania specjalistycznych kwalifikacji będzie dostępny dla szerokiego grona fizjoterapeutów.
📍Warto więc postawić kilka pytań: dlaczego ośrodki nie korzystają z dostępnych możliwości finansowania ❓
👉Kto podejmuje decyzje w tej sprawie i czy rzeczywiście podejmowane są próby pozyskania środków zewnętrznych ❓
👉Jeżeli odpowiedź brzmi „nie”, powinno być jasno wyjaśnione, z czego to wynika ❓
Specjalizanci mają prawo oczekiwać transparentności, konkretnych informacji i rzeczywistego wsparcia w procesie kształcenia ‼
Rodzą się też pytania innego rodzaju ❓
👉Po pierwsze, czy fizjoterapeuci /obecni decydenci w KIF i biznesmeni zdają sobie sprawę, że niewykorzystanie tych środków zamyka nam drogę na finansowanie ze środków UE czy MZ kolejnych projektów szkoleniowych związanych z ustawicznym kształceniem, o czym wyraźnie zapisanie jest w ustawie o zawodzie fizjoterapeuty ❓
👉Po drugie, jaką rolę w tym procesie odegrał dotychczas konsultant krajowy w dziedzinie fizjoterapii ❓
📍 Bo to wyłącznie konsultant, a nie KIF odpowiada za realizację programu specjalizacji w dziedzinie fizjoterapii.
Mało już kto pamięta w jakich okolicznościach obecny konsultant krajowy objął swoją funkcję. Otóż jego poprzednika odwołano m.in. dlatego że nie zaangażował się w realizację ww. projektu. Jak widać obecny konsultant zachowuje się podobnie. Powołuje, wspiera i popiera osoby na konsultantów wojewódzkich, którzy są też kierownikami specjalizacji i zamiast mobilizować ich do skorzystania ze środków UE, akceptuje ich bierność i fakt, że prowadzą szkolenia opłacane przez fizjoterapeutów.
📍Tak jest m.in. w dużych ośrodkach specjalizacyjnych w woj. łódzkim, dolnośląskim, kujawsko-pomorskim. Podobnie w woj. wielkopolskim. W ośrodku AWF w Poznaniu, uruchomionym przez byłą wiceprezes KRF, za szkolenie specjalizacyjne 40 specjalizantów płaci ze swoich środków 39 tysięcy zł!
Pomieszanie i rozmycie kompetencji
📍Z całą stanowczością należy podkreślić, że rozwój specjalizacji w dziedzinie fizjoterapii powinien być traktowany jako inwestycja w cały system ochrony zdrowia, a nie jako przedsięwzięcie, którego koszty i wszystkie trudności należy przerzucać na osoby chcące się rozwijać. Jeżeli istnieją możliwości wykorzystania środków publicznych i unijnych, należy zrobić wszystko, aby z nich skutecznie skorzystać, zamiast zniechęcać specjalizantów i piętrzyć przed nimi kolejne problemy.
📍I o to właśnie apelujemy przede wszystkim do konsultanta krajowego oraz jego współpracowników – konsultantów wojewódzkich.
To na Was spoczywa odpowiedzialność za prawidłową organizację i realizację programu specjalizacji w dziedzinie fizjoterapii. To Wy, jako osoby powołane do pełnienia określonych funkcji w systemie ochrony zdrowia, powinniście przede wszystkim działać na rzecz stworzenia specjalizantom realnych i dostępnych warunków do zdobywania kwalifikacji.
Nie można przerzucać odpowiedzialności za organizację kształcenia na samorząd zawodowy fizjoterapeutów. Samorząd ma określone ustawowo zadania i obowiązki, a jego kompetencje nie mogą być wykorzystywane jako zastępstwo dla działań podmiotów odpowiedzialnych za organizację i nadzór nad szkoleniem specjalizacyjnym.
Współpraca między tymi instytucjami jest oczywiście potrzebna i pożądana, ale współpraca nie może oznaczać przenoszenia odpowiedzialności.
Specjalizanci mają prawo oczekiwać, że osoby odpowiedzialne za system specjalizacji będą aktywnie poszukiwać rozwiązań, a nie kolejnych powodów, dla których czegoś nie można zrobić. Natomiast jeśli występują jakiekolwiek problemy lub wątpliwości, to rolą konsultanta krajowego, jako przedstawiciela MZ, jest reagowanie na bieżąco i ich jak najszybsze wyjaśnienie. Najgorszym zachowaniem jest pozostawienie specjalizantów samych sobie i oczekiwanie, że sami poradzą sobie z problemami systemowymi.
📌 Apel fizjoterapeutów do decydentów 📌
Wobec opisanej sytuacji oczekujemy przede wszystkim odpowiedzialności, transparentności i konkretnych działań.
Nie wystarczy wskazać, że określone zadanie należy do innej instytucji. Należy jasno określić, kto za poszczególne elementy procesu odpowiada, jakie działania zostały podjęte i jakie są planowane rozwiązania.
Samorząd zawodowy powinien być partnerem w rozmowie i reprezentantem środowiska fizjoterapeutów, a nie instytucją, na którą można przerzucić odpowiedzialność za niewydolność organizacyjną systemu specjalizacji. Jeżeli chcemy rzeczywiście rozwijać specjalizację w dziedzinie fizjoterapii, potrzebujemy współpracy wszystkich zainteresowanych stron, ale przede wszystkim jasnego podziału kompetencji i odpowiedzialności.
Dlatego apelujemy: nie zasłaniajcie się samorządem zawodowym. Podejmijcie działania w ramach kompetencji, które zostały Wam powierzone. Specjalizanci nie oczekują kolejnych tłumaczeń, lecz konkretnych rozwiązań, dostępu do kształcenia i systemu, który będzie wspierał ich rozwój zawodowy, zamiast stawiać przed nimi kolejne bariery.
Poniżej jednostki i ilość osób zakwalifikowanych z jednostki
biorący udział w projekcie
1. Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie /60
2. Centrum Kompleksowej Rehabilitacji Sp. z o. o. /36
3. Wojewódzki Szpital Rehabilitacyjny w Górowie Iławeckim /5
4. Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie /2
5. Górnośląskie Centrum Medyczne /12
6. Akademia Kultury Fizycznej im. Bronisława Czecha w Krakowie /32
7. Uniwersytet Medyczny w Lublinie /12
8. Uniwersytet Szpital Kliniczny w Opolu /20
9. Uniwersytecki Szpital Kliniczny w Białymstoku /22
10. Beskidzki Zespół Leczniczo-Rehabilitacyjny Szpital Opieki Długoterminowej w Jaworzu /11
11. Akademia Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego w Warszawie / 9
12. Opolskie Centrum Rehabilitacji w Korfantowie / 2
13. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Szpital Specjalistyczny Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Głuchołazach im. św. Jana Pawła II / 8
14. Centrum Kompleksowej Rehabilitacji Sp. z o. o. / 27
15. Wojewódzki Szpital Rehabilitacyjny im. Dr S. Jasińskiego w Zakopanem /1
16. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej Szpital Specjalistyczny Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Głuchołazach im. św. Jana Pawła II/ 7
17. Akademia Wychowania Fizycznego im. Jerzego Kukuczki w Katowicach / 23
18. REPTY” Górnośląskie Centrum Rehabilitacji im. Gen. Jerzego Ziętka / 36
19. Uniwersytet Jagielloński /12
20. Małopolski Szpital Rehabilitacyjny w Krzeszowicach / 12
Ministerstwo Zdrowia
