17/02/2026
🚽Biegunka czyli kiedy jest CZĘSTO i RZADKO 🌋💩
Biegunka - w zależności od czasu trwania mówi się o biegunce ostrej i przewlekłej.
💩Biegunka ostra występuje wtedy kiedy pacjent oddaje na dobę więcej niż 3 stolce o konsystencji półpłynnej lub płynnej. Trwa do 14 dni.
💩Biegunka przewlekła - występuje wtedy kiedy luźne stolce utrzymują się dłużej niż 30 dni.
📍Jednak w zamyśle matki natury biegunka ma za zadanie oczyścić jelita z niepożądanej zawartości - toksyn, bakterii, wirusów i najczęściej objaw ten sam minie. Organizm niezależnie od samoograniczającego się charakteru biegunki należy wesprzeć odpowiednim nawodnieniem.🔍
📍Zarówno w aptece jak i we własnym zakresie możemy poradzić sobie z biegunka ostrą, a biegunkę przewlekłą należy skonsultować z lekarzem. Pamiętaj, że biegunka to nie choroba a OBJAW, który należy dobrze zinterpretować.
Do rzeczy:
🔍Przyczyn biegunki ostrej może być wiele, mogą nią być między innymi przyjmowane leki bo ponad 700 różnych substancji powoduje biegunkę ostrą. Pozostałe przyczyny znajdziesz na zdjęciu :)
🔍Pssstt…. biegunka po antybiotykach w większości przypadków jest samoograniczająca się i nie wymaga szczególnych interwencji.
📢W przebiegu biegunki boimy się odwodnienia. W warunkach domowych możemy ocenić odwodnienie poprzez ewentualny ubytek masy - czyli po prostu trzeba się ważyć w trakcie trwania biegunki,📢
Istnieje jeszcze sposób poprzez ocenę tzw. powrotu włośniczkowego - BRZMI skomplikowanie a wcale takie nie jest. Aby sprawdzić powrót włośniczkowy należy ucisnąć paznokieć tak długo aż ulegnie on odbarwieniu. Następnie zwalniamy ucisk, jeżeli różowy kolor płytki paznokcia powróci szybciej niż w 1,5 sekundy mamy prawidłowe nawodnienie. Czas powrotu 1,5-3 sekundy świadczy o średnim stopniu odwodnienia, a powyżej 3 sekund o ciężkim odwodnieniu. Oczywiście stopień odwodnienia będzie miał wpływ także na stan ogólny pacjenta, np.: suchość błon śluzowych, stan świadomości itd…
Jakie preparaty zaleca się przyjmować w trakcie biegunki?
📌💧podstawą leczenia jest nawadnianie - w szufladzie aptecznej znajdziemy elektrolity zawierające niezbędne jony sodu, potasu, chlorkowe a także glukozę. I tu WAŻNA sprawa - wiele razy pacjenci prosili mnie o elektrolity bez glukozy - bo chcieli unikać “cukru”. Jest to bardzo błędne podejście bo glukoza jest niezbędnym składnikiem elektrolitów do prawidłowego wchłaniania wody i sodu z przewodu pokarmowego a poza tym jest składnikiem odżywczym dla komórek. Glukoza w preparacie nawadniającym absolutnie nie zaszkodzi nawet cukrzykom. Bez glukozy taki roztwór nawadniający jest nieskuteczny. 💧
Do objawowego leczenia mamy w aptece jeszcze: loperamid, racekadotryl, węgiel leczniczy, diosmektyt, białczan taniny, probiotyki,
📌Loperamid: dostępny jest bez recepty dla dorosłych i dzieci powyżej 6r.ż. Loperamidu nie należy stosować kiedy biegunce towarzyszy wysoka gorączka lub w kale obecna jest krew.
📌Racekadotryl: leki z tą substancją są dostępne bez recepty - dla dorosłych w kapsułkach, jest też wersja dla dzieci w postaci granulatu do sporządzenia zawiesiny (od 3 miesiąca życia). Substancja różni się tym od loperamidu, że m.in: nie wpływa na prace jelit, czyli wtórnie nie powoduje zaparć.
📌Węgiel leczniczy, węgiel aktywny; jego działanie polega na wiązaniu wszelkich toksyn, związków powodujących nadmierne ruchy jelit, bakterii, nadmiaru wody, Zalecana dawka dla dorosłych i dzieci powyżej 12 rż to jednorazowo 4g na dobę czyli kilkanaście tabletek :) jednak obecnie stosowanie węgla leczniczego nie jest zalecane w żadnych wytycznych leczenia ostrej biegunki.
📌Diosmektyt może być stosowany w odpowiedniej postaci już u dzieci poniżej 1 roku. Dla dorosłych zaleca się aby przygotować zawiesinę do wypicia poprzez wymieszanie z wodą, jednak dla dzieci można również wymieszać z przecierami, gotowymi daniami czy bulionem. Dodatkowo diosmektyt działa p/zapalnie i powlekająco na błonę śluzowa przewodu pokarmowego.
💬✈️🧳W przypadku ostrej biegunki podróżnej - (może się zdarzyć podczas podróży do krajów np. afrykańskich) zalecane jest stosowanie loperamidu, jako leku pierwszego wyboru ALE w niektórych przypadkach zalecane jest jego stosowanie wraz z antybiotykiem.
💬Często pacjenci proszą także o preparat zawierający nifuroksazyd jednak jego skuteczność nie została potwierdzona w żadnych badaniach klinicznych, zatem nie zaleca się jego stosowania w leczeniu biegunek.
💬Jeśli chodzi o probiotyki to w zasadzie wykazano skuteczność drożdżaków Saccharomyces boulardii oraz Lactobacillus rhamnosus GG. Są także leki zawierające Lacticaseibacillus rhamnosus oraz Lactobacillus helveticus zarejestrowane do zapobiegania biegunce podróżnych.
💬W biegunce pamiętaj aby unikać napojów i potraw zawierających dużą zawartość cukrów. A zamiast tego postawić na potrawy lekkie, łatwo przyswajalne np.: kleiki, gotowane jabłka
A gdybyś była/był ciekawy tematyki zaparć to zerknij do mojego posta w linku poniżej!
https://www.facebook.com/share/p/1CK1jkEqPb/
Dbaj o siebie!
