03/09/2026
Plagiocefalia to nie tylko kwestia tego, jak wygląda główka dziecka.
I tutaj warto bardzo uważać na słowa, bo nauka nie daje nam podstaw, żeby powiedzieć: „plagiocefalia powoduje zaburzenia rozwoju”.
Pokazuje natomiast coś innego — istnieje związek pomiędzy plagiocefalią pozycyjną a zwiększonym ryzykiem trudności rozwojowych.
W przeglądzie systematycznym Martiniuk i wsp. zależność pomiędzy plagiocefalią a opóźnieniem rozwoju stwierdzono w 13 z 19 badań, a w badaniach wyższej jakości najczęściej dotyczyła ona rozwoju motorycznego.
Co ciekawe, w dużym badaniu obejmującym ponad 77 tysięcy dzieci opóźnienie rozwoju rozpoznano u 17,5% dzieci z plagiocefalią i 8,7% dzieci bez plagiocefalii. Po uwzględnieniu m.in. wcześniactwa, kręczu szyi i nieprawidłowego napięcia nadal obserwowano istotny związek pomiędzy plagiocefalią a opóźnieniem rozwoju.
Mamy również obserwacje długoterminowe. U dzieci w wieku szkolnym, które w niemowlęctwie miały umiarkowaną lub znaczną plagiocefalię/brachycefalię, stwierdzano różnice w wynikach testów poznawczych i osiągnięć szkolnych w porównaniu z grupą kontrolną. W przypadku łagodnych deformacji różnice były niewielkie.
I ponownie — to nie jest dowód związku przyczynowo-skutkowego.
Plagiocefalia może być raczej markerem pewnego obrazu rozwojowego niż jego przyczyną.
Dlatego w gabinecie nie interesuje mnie wyłącznie to, ile milimetrów wynosi asymetria czaszki.
Interesuje mnie również:
– dlaczego powstała,
– czy dziecko ma preferencję ułożeniową,
– czy występuje ograniczenie ruchomości szyi lub kręcz szyi,
– jak wygląda symetria aktywności,
– jak przebiega rozwój motoryczny.
Nie leczymy kształtu głowy w oderwaniu od dziecka. Oceniamy dziecko, u którego ten kształt głowy się zmienił.
I właśnie dlatego „proszę poczekać, samo się zaokrągli” nie zawsze jest wystarczającą odpowiedzią.