16/06/2026
🧠 Dlaczego część pacjentów odczuwa poprawę, zanim zmniejszą się objawy?
Badania nad procesem psychoterapii pokazują, że pierwsze oznaki zmiany nie zawsze wyglądają tak, jak się spodziewamy.
Pacjenci rozpoczynający terapię często oczekują, że poprawa będzie oznaczała przede wszystkim zmniejszenie objawów.
Mniej lęku.
Mniej napięcia.
Mniej smutku.
Mniej trudnych myśli.
Tymczasem wielu terapeutów obserwuje coś zaskakującego.
Niektórzy pacjenci zaczynają mówić, że czują się lepiej, mimo że objawy wciąż są obecne.
Jak to możliwe?
🔬 Co pokazują badania?
Badania nad procesem psychoterapii wskazują, że poprawa samopoczucia nie zawsze rozpoczyna się od zmniejszenia objawów.
Jednym z pierwszych sygnałów zmiany może być wzrost poczucia sprawczości, nadziei lub wpływu na własne życie.
Pacjent nadal doświadcza lęku, ale po raz pierwszy ma poczucie, że rozumie, co się z nim dzieje.
Nadal przeżywa trudne emocje, ale nie czuje się już wobec nich całkowicie bezradny.
Nadal mierzy się z problemami, ale zaczyna dostrzegać możliwości działania.
Badacze procesu psychoterapii od lat zwracają uwagę, że właśnie te zmiany często pojawiają się wcześniej niż wyraźna redukcja objawów.
🎯 Co może z tego wynikać dla praktyki klinicznej?
Być może poprawa nie zawsze oznacza natychmiastowe ustąpienie cierpienia.
Czasami pierwszym krokiem jest zmiana relacji człowieka do własnego doświadczenia.
Pacjent może nadal odczuwać lęk, ale nie być już przez niego całkowicie zdominowany.
Może nadal doświadczać smutku, ale jednocześnie odzyskiwać kontakt z ważnymi dla siebie wartościami, relacjami czy celami.
W takim ujęciu zdrowienie nie zawsze polega wyłącznie na eliminowaniu objawów.
Może oznaczać również stopniowe odzyskiwanie poczucia wpływu, elastyczności psychicznej i zdolności do angażowania się w życie pomimo trudności.
📖 „Celem terapii nie jest pozbycie się wszystkich trudnych emocji, lecz zwiększenie zdolności do pełnego przeżywania życia.”
— Steven C. Hayes
Zapraszamy do refleksji: jakie sygnały poprawy najczęściej zauważają Państwo u swoich pacjentów na początku procesu terapeutycznego? Czy zawsze są one związane bezpośrednio ze zmniejszeniem objawów?
