16/09/2026
หลัง Stroke เริ่มขยับแขนได้เล็กน้อย ขั้นต่อไปไม่ใช่ช่วยทำแทนทั้งหมด แต่ควรเปิดโอกาสให้ผู้ป่วย “เริ่มขยับเองก่อน” แล้วช่วยเฉพาะช่วงที่ยังทำไม่ได้ค่ะ
ในคลิปนี้ใช้หลักการฝึก 3 ส่วน
• Active-Assisted Range of Motion: AAROM
ผู้ป่วยเริ่มออกแรงขยับเองก่อน หากเคลื่อนไหวได้ไม่ตลอดช่วง ผู้ฝึกจึงช่วยประคองข้อศอกและปลายแขน พาเคลื่อนไหวต่อเท่าที่จำเป็นและไม่ฝืน
• Arm Skateboard Training
อุปกรณ์ช่วยรองรับน้ำหนักแขน ทำให้ฝึกบนระนาบโต๊ะได้ง่ายขึ้น เหมาะสำหรับใช้ฝึกการเริ่มเคลื่อนไหว การควบคุมทิศทาง และการทำซ้ำ โดยผู้ป่วยยังต้องพยายามออกแรงด้วยตัวเอง
ปัจจุบันแนวทางฟื้นฟูสนับสนุนการใช้อุปกรณ์เพื่อช่วยให้ฝึกได้อย่างปลอดภัยและทำซ้ำได้มากขึ้น แต่ยังไม่มีข้อสรุปว่า Arm Skateboard เพียงอย่างเดียวทำให้แขนฟื้นตัว จึงควรใช้เป็น “ตัวช่วยในการฝึก” ไม่ใช่แทนการประเมินหรือโปรแกรมฟื้นฟูทั้งหมด
• Bilateral Upper-Extremity Exercise
ประสานมือแล้วขยับแขนทั้งสองข้างไปพร้อมกัน โดยแขนข้างที่มีแรงช่วยออกแรงให้อีกข้างบางส่วน เหมาะเมื่อแขนข้างอ่อนแรงเริ่มมีการเคลื่อนไหว และต้องการเพิ่ม Active Participation
หลักสำคัญคือ ผู้ป่วยเริ่มเอง → ช่วยเท่าที่จำเป็น → ค่อย ๆ ลดการช่วยลง หรือ Graded Assistance เพื่อให้ผู้ป่วยมีส่วนร่วมในการเคลื่อนไหวมากขึ้น
จำนวน 10 ครั้งต่อท่าในคลิปเป็นเพียงตัวอย่าง ไม่ใช่จำนวนตายตัว ควรปรับตามแรง ความล้า คุณภาพการเคลื่อนไหว และอาการปวด หากมีการยกไหล่ เอียงตัว หรือเกร็งมากขึ้น ควรพักและปรับระดับกิจกรรม
⚠️ ไม่ดึงจากมือหรือแขนข้างอ่อนแรง ควรรองรับบริเวณข้อศอกและปลายแขน หากมีอาการปวดไหล่ บวม หรือสงสัยข้อไหล่เคลื่อนบางส่วน ควรให้นักกิจกรรมบำบัดหรือนักกายภาพบำบัดประเมินก่อนฝึก
อ้างอิง:
Canadian Stroke Best Practices — Upper Extremity Function
National Clinical Guideline for Stroke — Motor Recovery
Canadian Stroke Best Practices — Shoulder Pain and Protection
Arm Skateboard ที่ใช้ในคลิป พิกัดอยู่ใต้โพสต์ค่ะ
#กิจกรรมบำบัด #ฟื้นฟูผู้ป่วยStroke #ฝึกแขนหลังStroke #ผู้ดูแลผู้ป่วย