18/09/2026
ทำได้ตั้งหลายอย่างแต่ทำไมลึก ๆ กลับรู้สึกเหมือน
'ไม่มีอะไรดีจริงสักอย่าง' ?
หากคุณเป็นคนหนึ่งที่บินได้ ว่ายน้ำได้ วิ่งได้
แต่ไม่เคยไปถึงจุดที่เป็น ‘ที่สุด’ ในด้านไหนเลย
โลกใบนี้อาจทำให้คุณรู้สึกอึดอัดอยู่บ่อย ๆ
เพราะเราเติบโตมาในสังคมที่มักให้คุณค่ากับ ‘ความเชี่ยวชาญขั้นสุด’ การเป็นที่สุดในเรื่องนั้น ๆ จนทำให้มนุษย์เป็ดหลายคนแอบรู้สึกนอยด์ รู้สึกไม่มีจุดขาย และเผลอคิดไปเองว่า
ความสามารถกลาง ๆ ของเรา อาจไม่มีคุณค่ามากพอในสายตาใครเลย
เรามักนิยามคนที่มีความสามารถหลายด้าน
แต่ก็ไปไม่สุดสักด้านว่า #มนุษย์เป็ด
คนที่เป็นมนุษย์เป็ดมักจัดอยู่ในกลุ่ม Multipotentialites (คนที่สนใจและมีศักยภาพหลายด้าน) ซึ่งไม่ใช่ข้อเสีย หรือต่อให้ความเป็นเป็ดของเราไม่เข้าข่าย Multipotentialites ก็ไม่ได้แปลว่าความเป็นเป็ดของเรานั้นมันแย่
การที่เราเป็นเป็ดอาจไม่ใช่เพราะเราไม่ใช่คนเก่ง
แต่เรามีความสนใจที่หลากหลาย
ศักยภาพที่เรามีก็ทำได้ในหลายเรื่อง
เมื่อเราตั้งไม้บรรทัดที่วัดคุณค่าของเราไว้กับความเก่ง
สมการคุณค่างในตัวเองของเราจึงเป็น "เก่ง = มีคุณค่า"
เมื่อเราไม่ใช่คนเก่ง เราจึงไม่ใช่คนที่มีคุณค่า
คุณค่าของตัวเราจะมากน้อย ขึ้นอยู่ว่า เก่งมากแค่ไหน
สมองเรามักเผลอคิดว่า "ต้องเก่งที่สุดเท่ากับมีคุณค่า"
ทั้งที่จริงแล้ว คุณค่าในตัวเองเป็นสิ่งที่มีอยู่แล้วในมนุษย์ทุกคน
ไม่ได้ขึ้นอยู่กับระดับความเชี่ยวชาญ หรือความเป็นที่สุด
ซึ่งถือว่าเป็น Cognitive Distortion รูปแบบหนึ่ง - ความคิดเบี่ยงเบนแบบ "สุดโต่ง/ขาวหรือดำ" (All-or-Nothing Thinking)
คุณค่าในตัวเองไม่ได้ผูกติดกับ Performance หรือความเป๊ะปังเพียงอย่างเดียว
คุณค่าในตัวเองของมนุษย์เรานั้นมีหลายมิติ
ขึ้นอยู่กับว่า "เรามองคุณค่าของเราในมิติไหน"
เราอาจจะเป็นพนักงานประจำในบริษัทเอกชน
ใช้ AI พอเป็น ทำกราฟฟิคได้นิดหน่อย
มีปัญหาอะไรเล็กน้อย ก็หาความรู้ได้ตลอด
เอามาแก้ปัญหาต่าง ๆ ด้วยตัวเอง
เมื่อคุณไม่ได้เป็นที่สุดสักเรื่องในสิ่งที่ทำ
แล้ววัดคุณค่าในตัวเองด้วยความเก่ง
เป็นเรื่องที่เข้าใจได้ ที่คุณจะรู้สึกว่า
"คุณค่าในตัวฉันมันน้อยจังเลย"
"ฉันก็คงไม่ได้มีค่าในสายตาคนอื่นมากเท่าไหร่"
หากเราเปลี่ยนไม้บรรทัดในการวัดคุณค่าของเรา
มองดูถึงสิ่งที่เรามี มากกว่ามองแค่ระดับความสามารถ
หากสิ่งที่คุณทำก็มอบสิ่งดี ๆ ให้กับคุณได้
ทำงานได้ดี จนได้รับคำชมความไว้วางใจ
ความสามารถก็ไม่ได้มีด้านเดียว อาจจะต่อยอดได้
เจอปัญหาอะไรก็หาทางแก้ได้เสมอ
เรียนรู้สิ่งใหม่ได้ตลอดเวลา ลงมือทำเองได้
สิ่งที่เราได้รับจากสิ่งที่ทำ
คือการสะท้อนคุณค่าในตัวเองอย่างหนึ่ง
เมื่อเปลี่ยนไม้บรรทัด เราก็เห็นคุณค่าในตัวเองเพิ่มขึ้น
เราไม่จำเป็นต้องวัดคุณค่าในตัวเราเพียงมุมมองเดียว
เช่นเดียวกัน เราก็ไม่จำเป็นจะต้องทำได้ดีแค่เรื่องเดียว
เราสามารถที่จะทำอะไรเป็นได้หลาย ๆ อย่าง
เราสามารถมีทักษะได้หลายด้านได้
แล้วนำความสามารถที่หลากหลายนั้น
มาเกื้อกูลกันเพื่อสร้างชีวิตที่ดีให้กับเรา
คนที่เก่งเป็นที่สุดก็มีเสน่ห์ในแบบหนึ่ง
คนที่เก่งแบบเป็ดก็มีเสน่ห์ในแบบของเป็ด
โลกยุคนี้ต้องการคนที่ปรับตัวเก่ง
การเป็นเป็ดทำให้เราคุยกับคนได้หลายกลุ่ม
มีคอนเนคชั่นหลากหลาย แก้ปัญหาได้รอบด้าน
บางทีคุณค่าเกิดขึ้นเมื่อเรา "ยอมรับและสวมกอด"
ทักษะที่เรามี แทนการวิ่งตามสิ่งที่เราไม่มี
ยอมรับความเป็นเป็ด สร้างคุณค่าในแบบเป็ดที่มีคุณภาพ
ไม่จำเป็นต้องเป็นที่สุดในเรื่องไหน แค่เป็นเวอร์ชันที่เรา "ภูมิใจในความหลากหลายของตัวเองก็พอ"
สร้างเป้าหมายของตัวเอง
เดินในเส้นทางของตัวเอง
ไปถึงความสำเร็จของตัวเอง
มีความภาคภูมิใจ ที่เป็นตัวของเราเอง
Trust.นักจิตวิทยาการปรึกษา
#ปรึกษานักจิตวิทยา : https://shorturl.asia/NX3Qz
#มนุษย์เป็ด #คุณค่าในตัวเอง
