29/09/2021
COVİD-19 , GRİP ve ZATÜRRE AŞILARI hakkında MUTLAKA BİLİNMESİ gerekenler !
28 Eylül 2021 itibariyle Türkiye günlük Covid-19 olgu sayısı bakımından dünyada üçüncü sırada. Halen günde 250 yurttaşımızı kaybediyoruz. Ülkemizde yeterli aşı ve aşılama kapasitesi olmasına rağmen aşılama hızımız çok yavaşladı.
Çevremizdeki tüm tanıdıklarımızda aşı tereddütlerini gidermek bugünlerde çok önemli bir görev haline geldi. Diğer yandan aşılanmış olsak bile, aşırı bulaşıcı delta virüsüne karşı mutlaka maske- mesafe kurallarına aynı titizlikle uymamız gerekir.
Havalar soğuyunca kapalı alanlarda bulaşma tehlikesi artacaktır. Pencereleri açarak havalandırmaya özen göstermeli, havalandırılmayan kapalı alanlarda kendimizi N95 (FFP2) gibi maskelerle korumalıyız.
Ekim ayında herkesin grip aşısını da yaptırması gereklidir. Aşılar arasında en az iki hafta ara verilmelidir.
Covid 19, grip ve zatürre aşıları hakkında kafa karışıklıklarını gidermek amacıyla sizlerle aşağıdaki bilgileri yeniden paylaşmak istedim. Tekrarlar için kusura bakmayın.
COVİD-19 AŞILARI ETKİLİ VE GÜVENLİDİR
Herkesin hiçbir tereddüt etmeden Covid-19 aşısını olması gereklidir.
Bu aşıların çok kısa sürede gelişmiş olması genetik ve biyoteknolojide son yıllarda kaydedilen gelişmelere bağlıdır. Araştırmanın tüm fazları tamamlanarak yeterli sayıda hasta üzerinde etkinlikleri ve güvenlikleri kanıtlandıktan sonra acil kullanım onayı almışlardır. Hergün binlerce kişinin öldüğü bir salgında ruhsat sürecini beklemek göz göre göre cinayetten farksızdır. Acil kullanım onayı firmalardan bağımsız, objektif bilim insanlarının oluşturduğu komisyonlar tarafından ciddi incelemeler sonucunda verilir.
Elbette aşının da kısıtlılıkları ve yan etkileri vardır. Ancak çok nadir ortaya çıkan ve tedavisi mümkün olan bu yan etkileri, Covid-19 hastalığına yakalanma riskimiz ve hastalığın ölümcül ve kalıcı ciddi etkileri ile kıyasladığımızda ihmal edilebilir düzeydedir. Hiç kimsenin ‘’Benim bağışıklık düzeyim iyi. Bana bir şey olmaz’’ deme lüksü yoktur. Bu şekilde düşünen nice genç ve sağlam insan, büyük pişmanlıklar yaşayarak yoğun bakımlarda can vermiştir.
Aşı karşıtlarının iddia ettiği gibi RNA aşılarının genetiğimize ve DNA’mıza hiç bir etkisi yoktur. Sentetik RNA, virüsün insan hücrelerine bağlanmasını sağlayan diken proteinini ürettikten sonra vücuttan kaybolur. Sentezlenen protein ise bizim bağışıklık sistemimizi uyarır ve gerçek virüsle karşılaştığımızda onunla savaşır. Aşıyla oluşan bağışıklık hastalığın oluşturduğu bağışıklıktan daha kuvvetlidir. Ancak aşının türüne ve geçen süreye göre bazen tam koruma olur, bazen ise bulaş ve hastalık tam olarak önlenemez. Yoğun bakıma yatışların ve ölümlerin aşıyla önlendiği kesinleşmiş bir bilgidir. Aşıya rağmen gerçekleşen ölümlerde ise hastanın önceden bağışıklık sistemini zayıflatan bir hastalığının var olduğu gösterilmiştir.
Aşının kısırlık yaptığı, çip takıldığı, elektromanyetik alan yarattığı gibi iddialar kesinlikle doğru değildir. Gebelerdeki aşılamanın, anneye ve bebeğe hiçbir zarar vermediği, aksine ikisini de koruduğu kanıtlanmıştır. RNA aşıları gençlerde çok seyrek , hafif kalp kası iltihabı yapabilir. Ancak bu kolayca tedavi edilebilir. Erişkin ve yaşlı hastalardaki kalp krizlerinin aşıyla ilgisi yoktur. Allerjisi olanlar güvenle Biontech dahil her türlü aşıyı olabilir. Yalnız ciddi reaksiyon ihtimaline karşı hastanede yarım saat beklemelidirler.
12 yaş üstündeki çocuklar da güvenle Biontech aşısını olabilirler.
NE ZAMAN- KAÇ DOZ COVİD AŞISI OLMALI ?
Sinovac aşısının bağışıklık oluşturma düzeyi Biontech aşısına göre daha düşüktür. Kanda ölçülen antikor düzeyine bakarak bağışıklığın yeterli veya yetersiz olduğuna karar verilemez. Yüksek antikor miktarı koruyuculuk düzeyini göstermez.
1. İki Sinovac aşısından sonra bir doz Biontech veya bir doz Sinovac ile 3.aşısını olanlarda toplam üç doz aşı yeterli koruyucuk sağlamaktadır. Dördüncü doz, üçüncü dozdan 6-9 ay sonra gerekli olabilir. Ancak yurtdışı seyahati veya başka bir nedenle Biontech aşısını dördüncü dozu daha erken yaptırmanın her hangi bir zararı yoktur.
2. İki doz Biontech aşısı olan sağlıklı genç kişilerin 9 aydan önce üçüncü doz Biontech aşısı olmalarına gerek yoktur. Ancak 65 yaş üstünde olanlar, ek hastalıkları olan bağışıklık düzeyi düşük kişiler ve sağlık çalışanları 6. aydan sonra üçüncü doz Biontech aşılarını olmalıdırlar.
3. Covid-19 hastalığı geçiren kişiler hastalıktan bir ay sonra yukardaki doz önerilerine göre aşılarını tamamlayabilirler.
4. Bunların dışında diğer tüm sorularınızın yanıtlarını Sağlık Bakanlığı https://covid19asi.saglik.gov.tr/TR-77694/sikca-sorulan-sorular.html?Sayfa=1, ve Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları Derneği (KLİMİK) https://www.klimik.org.tr/2021/06/17/covid-19-asilariyla-ilgili-cok-sorulan-sorular-ve-yanitlari/ web sayfalarında bulabilirsiniz.
HERKES GRİP AŞISI OLMALIDIR
Yumurta allerjisi olanlar harç olmak üzere 6 aydan büyük herkes Ekim ayında grip aşısını yaptırmalıdır. Halen eczanelerde Vaxigrip Tetra ve Influvac Tetra olarak iki tür aşı olup, etkinliği açısından ikisi arasında fark yoktur.
Bunlardan Vaxigrip Tetra adlı aşının bedeli SGK tarafından aşağıda sayılan durumlarda karşılanmaktadır :
65 yaş ve üzerindeki kişiler, yaşlı bakımevi ve huzurevinde kalanlar rapor aranmaksızın , gebeliğin 2. veya 3. trimesterinde olanlar, akciğer, kalp damar, böbrek, kan, bağışıklık yetmezliği vs. hastalığı olanlar, aspirin kullanan bebek ve çocuklar Eylül-Şubat döneminde hastalık raporuyla aşıyı ücretsiz temin edebilirler.
Bu gruplar dışında kalan kişiler Vaxigrip Tetra adlı aşıyı reçete ile 117 TL , Influvac Tetra’yı ise kimlik numarası girilerek 85 TL ücret karşılığında eczanelerden temin edebilirler.
ZATÜRRE (PNÖMOKOK AŞISI) HERKESE GEREKLİ DEĞİLDİR
İki tipi vardır.
1. KONJUGE AŞI (13 Serotip) Piyasa adı: Prevenar. 65 yaşın üstündeki herkes bu aşıyı hayatında bir kez yaptırmalıdır. Aile hekimleri aşı mevcut olduğunda bu aşıyı ücretsiz yapmaktadırlar.
2. POLİSAKKARİT AŞI (23 Serotip) Piyasa adı: Pnömo23, Pnömovax 23
65 YAŞ ÜSTÜ HERKES : Önce Prevenar ( 13 lük konjuge aşı ) yaptırmalı.
1 yıl sonra Pnömo 23 veya Pnömovax23 ( 23 lük ) aşıyı yaptırmalı, bundan beş yıl sonra ise 23 lük aşıyı yine tekrar etmeli.
BAĞIŞIKLIĞI BASKILANMIŞ HASTALAR
Kanser, lösemi, lenfoma, diyaliz hastaları, organ nakli olanlar, koklear ( iç kulak) implantı olanlar, beyin omurilik sıvısı kaçağı olanlar önce 13 lük konjuge aşı , 8 hafta sonra 23 lük aşı yaptırmalı. 5 yıl sonra 23 lük aşıyı tekrarlamalı.
Aşılama önerileri, T.C. Sağlık Bakanlığı Koronavirüs Bilim Kurulu tarafından dünyada ve Türkiye’de yapılan çalışmaların, gözlemlerin ve değerlendirmelerin titiz bir şekilde incelenmesi sonucunda yapılmaktadır. Pandemi dinamik bir süreçtir, yeni bilgiler edinildiğinde bu ö...
