22/09/2022
Gonçarov’un 1859’da bir dergide yayınlanmak üzere kaleme aldığı anlatı, büyük yankı uyandıracak, hatta belli bir takım karakteristik davranışları tanımlayacak “oblomovluk” kavramının gelişmesine yol açacaktır.
Kitaba adını veren kahramanımız Oblomov toprak sahibi bir soyludur. Temel özelliği neredeyse tüm günü yatakta geçirmesi, hemen hiçbir faaliyete ilgi göstermemesi, her türlü gelişmeye kayıtsız kalmasıdır. İlişki kurduğu insanlar en yakın dostu Şoltz ve uşağı Zahar’la sınırldır.
Basit bir miskinlik gibi görünen bu yaşam tarzı altında barındırdığı değişime direnç, güncele karşı umarsızlık, geleceğe yönelik umutsuzluk özellikleri ile irdelenecek sanattan, siyasete bir çok alanın ilgisini çekecektir.
Gonçarov ise Rusya’da kölelik hukukunun tartışıldığı dönemde oluşturduğu kahramanı için “o ahlaksal bir köleydi” ifadesini kullanacaktır
Oblomov hayatının bir döneminde Olga’ya aşık olarak bir miktar hareketlenecek olsa da Oblomovluk roman sonuna kadar aşk, dostluk, evlilik gibi kavramlara bakışta kendine özgü yönlerini koruyacaktır.
Günümüzün hızlı aksa da heyecan uyandırmayan rutinine yönelik duygularımızı, davranışlarımızı açıklamaya yönelik kullanılan kavramlardan biri olarak güncelliğini korumaktadır Oblomovluk.
Psikiyatrik hastalıklar çerçevesinde ise; oblomovluk melankolik özelliklere benzerliği üzerinden dikkatimizi çeker. Modern tanımlama kılavuzları ise melankoli kavramını büyük oranda edebiyatçılara terk etmiş olup, bu tip tablolar depresif bozukluklar çerçevesinde açıklanmaktadır.
Hastalıkların sosyal nedenlerini de göz önünde bulunduran bir yaklaşım bu romanla ilgili olarak şu soruyu mutlaka soracaktır: Oblomov günümüzde yaşasa ve onu yatağından çıkarmak üzere çabalayan Zahar psikiyatriden yardım almak istese acaba neler yaşanır?