17/05/2026
PHẦN 4 - PHIÊN DỊCH VIÊN NHA KHOA, CHUYỆN KỂ TỪ CABIN
Làm thế nào để luyện kỹ năng Nghe cho phiên dịch nha khoa?
Ở phần 3 mình đã chia sẻ về bản chất và những khó khăn thực tế của giai đoạn Nghe trong cabin. Nhiều bạn hỏi: “Vậy phải luyện như thế nào?” — đây chính là nội dung của phần này 😁
Mình sẽ chia thành 3 nhóm kỹ năng cần xây dựng song song.
1. Xây dựng vốn từ vựng chuyên ngành — nhưng phải “nghe được”, không chỉ “đọc được”
- Tạo thói quen đọc sách và tài liệu chuyên ngành bằng tiếng Anh càng sớm càng tốt — lý tưởng nhất là ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường như một bài viết trước đây mình đã chia sẻ. Điều này không chỉ giúp mở rộng vốn từ, thói quen này còn giúp não quen với cách các thuật ngữ xuất hiện trong ngữ cảnh thật, không phải dạng danh sách từ vựng rời rạc. Đây là nền tảng mà về lâu dài không có con đường tắt nào thay thế được.
- Bên cạnh đó, cần nghe và nhận ra được cách phát âm của các thuật ngữ này. Nhiều người học thuật ngữ nha khoa qua tài liệu, qua sách báo — điều này đúng, nhưng chưa đủ. Vấn đề là trong cabin, từ đó sẽ đến qua tai, không qua mắt.
2. Luyện nghe nhiều loại giọng — càng đa dạng càng tốt
Đây là phần mà mình nghĩ nhiều người học tiếng Anh ở Việt Nam thường bỏ qua nhất. Chúng ta quen nghe giọng Mỹ chuẩn từ sách giáo khoa, nhưng trong hội nghị quốc tế, giọng Mỹ lại là thiểu số 😄
Tin tốt là trong thời đại này, nguồn tài nguyên để luyện nghe đa dạng giọng trong ngành nha là vô tận và hoàn toàn miễn phí. Các webinar của những hãng nha khoa lớn, hội nghị trực tuyến của các Hiệp hội nha khoa quốc tế, hay các khoá học online do các trường Đại học và Trung tâm đào tạo tổ chức… — tất cả đều có speaker đến từ nhiều quốc gia khác nhau, rất gần với thực tế trong cabin. Mình sẽ liệt kê các nguồn webinar chất lượng trong một bài viết khác.
Điều quan trọng khi luyện nghe không phải là xem nhiều — mà là xem có chủ đích: nghe trước, tự đoán nghĩa, rồi mới kiểm tra lại. Dần dần tai sẽ quen với nhiều tông giọng khác nhau mà không cần thời gian “làm quen” như ban đầu.
3. Cập nhật kiến thức chuyên môn — liên tục và có hệ thống
Như mình đã chia sẻ ở phần 3, kiến thức chuyên môn là “nền” giúp não dự đoán được hướng đi của câu nói. Không có nền đó, dù tiếng Anh tốt đến đâu vẫn dễ bị lạc khi gặp nội dung mới hoặc kỹ thuật vừa ra đời.
Việc tham gia các lớp học, khoá đào tạo, và webinar chuyên ngành đều đặn vừa giúp cập nhật kiến thức, vừa tạo thêm cơ hội tiếp xúc với thuật ngữ mới trong ngữ cảnh thực tế. Đây là hai lợi ích trong một mà mình thấy rất hiệu quả.
Một việc làm đơn giản nữa đó là đọc thường xuyên các tạp chí chuyên ngành bằng tiếng Anh — Journal of Dental Research, Clinical Oral Implants Research, hay các newsletter của các hiệp hội nha khoa quốc tế. Không cần đọc hết mọi thứ — chỉ cần đọc đủ để biết xu hướng hiện tại là gì, thuật ngữ mới nào đang được dùng.
Một thói quen nhỏ nhưng không kém quan trọng của phiên dịch viên liên quan đến phần NGHE này: trước mỗi hội nghị, mình luôn rà soát kỹ nội dung chương trình — xem trước tên báo cáo viên, chủ đề từng bài, tra trước các thuật ngữ liên quan. Tìm hiểu thêm thông tin của báo cáo viên, các video hay webinar của báo cáo viên trình bày trước đó. Điều này giúp mình có thể nắm được ngữ điệu, tông giọng, phong cách và các nội dung sở trường của báo cáo viên. Đây là bước đôi khi hơi mất thời gian nhưng lại rất hữu ích.
Xây dựng kỹ năng Nghe không phải là việc một sớm một chiều — nhưng nếu luyện đúng hướng và duy trì đều đặn, tiến bộ sẽ rõ rệt hơn bạn nghĩ rất nhiều 😊
Phần tiếp theo mình sẽ chuyển sang giai đoạn thứ 2 — Dịch — phần mà mình cho là thú vị và phức tạp nhất trong toàn bộ quy trình. Cả nhà đón đọc nhé!
Ps: Bạn đang gặp khó khăn nhất ở điểm nào khi luyện nghe tiếng Anh chuyên ngành? Comment cho mình biết nhé 😄
Ảnh chiếc thẻ quyền lực của Phiên dịch viên đoàn Việt Nam trong chương trình Hội nghị 3 ngày tại Trung tâm Hội nghị Kuala Lumpur, Malaysia
