13/06/2026
🌸TẬP PHCN SAU MỔ TÁI TẠO DÂY CHẰNG CHÉO SAU 🌸
I. QUÁ TRÌNH LIỀN MẢNH GHÉP.
Quá trình liền mảnh ghép xảy ra ở 2 vị trí khác nhau: trong đường hầm và trong khớp.
- Cho đến nay , không có sự thống nhất về qui trình PHCN sau phẫu thuật DCCS. Về cơ bản quá trình PHCN cho bệnh nhân sau mổ tái tạo DCCS cũng tập giống như trong điều trị bảo tồn tổn thương DCCS.
- Qui trình tập PHCN cho bệnh nhân mổ tái tạo DCCS chậm và kéo dài hơn so với DCCT
II. QUI TRÌNH TẬP PHCN sau mổ DCCS chia 5 giai đoạn:
1. 🌸Giai đoạn 1(0-6 tuần sau mổ):
- PRICE protocol
- Tránh duỗi quá mức trong 12 tuần đầu
- Tránh các động tác gây di lệch xương chày ra sau trong 12 tuần đầu
- Các bài tập cơ Hamstring đơn thuần cần tránh trong 4 tháng đầu sau mổ
- Đi nạng không tì đè chân mổ trong 6 tuần đầu
- Biên độ vận động: Nằm sấp tập biên độ thụ động khớp gối từ 0- 90 độ trong 2 tuần đầu. sau đó tập tăng dần đến phục hồi hoàn toàn biên độ vận động thụ động
- Dùng nẹp: Dùng nẹp bất động khớp gối tư thế duỗi gối trong 3 ngày đầu tiên cho đến khi có thể chuyển sang nẹp khớp gối có khóa PCL jack Brace. Đeo nẹp PCL jack Brece toàn thời gian ít nhất 24 tuần cả khi tập PHCN và khi ngủ.
BÀI TẬP:
- Bất động xương bánh chè.
- Tập gấp gối thụ động nằm sấp
- Tập gân cơ tứ đầu đùi: Co cơ trong nẹp, tập nâng chân khi cơ tứ đầu đùi đủ khỏe khóa gối
- Tập kéo giãn gân cơ dép
- Tập dạng khép khớp hang
- Duy trì tập nửa than trên ở mức độ phù hợp
2. 🌸 Giai đoạn 2: 6 – 12 tuần sau mổ
- Tiếp tục duy trì PRICE protocol
- Tiếp tục các bài tập như tuần 1- 4
- Tập kéo giãn cơ dép và kéo giãn nhẹ nhàng gân Hamstring.
- Tập đứng thay đổi trọng lượng tỳ đè để chuẩn bị bỏ nạng
- Tập đi dưới nước
- Tập ngồi xổm
- Tập đẩy chân có sức cản tăng dần trong biên độ gấp gối từ 0 -70 độ
- Tập cơ gân Hamstring với bóng ở tư thế duối gối
- Đạp xe đạp tĩnh không có trở lực khi gấp được trên 115 độ.
- Tập đá chân trong nước
3. 🌸 Giai đoạn 3: 13- 18 tuần:
- Tì đè toàn bộ trọng lượng cơ thể khi mang nẹp PCL Jack Brace
- Phục hồi toàn bộ biên độ vận động thụ động
- Không tập co cơ Hamstring cho đến tuần thứ 16
BÀI TẬP:
-Tiếp tục các bài tập trước đó
-Tập đẩy 2 chân tăng dần từ 0 – 70 độ sau đó chuyển qua tập từng chân
- xổm giữ cân bằng
- Tập ngồi xổm từ không chịu tải đến chịu tải
- Single leg bridge trong tuần thứ 16
- Tập thể dục và tập thăng bằng
- Đạp xe đạp tĩnh có trở lực tăng dần
4. 🌸Giai đoạn 4 ( 19 – 24 tuần):
- Tiếp tục các bài tập ở các giai đoạn trước
- Có thể tập các bài tập đặc thù giành cho một số môn thể thao
- Khám lâm sàng, chụp Xquang, test ngăn kéo sau để đánh giá mức độ phục hồi.
5. 🌸 Giai đoạn 5 ( 25- 36 tuần)
- Bắt đầu tập các bài tập hấp thụ lực khớp gối
- Tiếp tục các bài tập tăng cường sức mạnh và sức bền gân cơ
- Tập chạy theo phác đồ:
Tuần 1: 4 phút đi bộ, 1 phút chạy chô mỗi 15-20 p
Tuần 2: 3 phút đi bộ, 2 phút chạy cho mỗi 20p
Tuần 3: 2 phút đi bộ, 3 phút chạy cho mỗi 20p
Tuần 4: 1 phút đi bộ, 4 phút chạy chô mỗi 20p
Tập một số môn thể thao cụ thể
Bài viết tham khảo sách của PGS.TS. BS TRẦN TRUNG DŨNG – TS. BS. ĐỖ VĂN MINH
