18/02/2022
Cát cánh điều trị viêm phế quản, ho đờm và ho do cảm lạnh
Công dụng của cát cánh
Vào mùa thu đông, người ta đào lấy những cái rễ to khỏe, cạo bỏ lớp vỏ ngoài rồi thái lát, phơi khô làm thuốc. Nói đến CC là nói đến hai đặc điểm nổi trội sau:
Tác dụng trừ đờm hiệu quả nhờ chất saponin làm đờm loãng ra và dễ khạc nhổ ra ngoài.
Tác dụng phá huyết mạnh, gấp đôi vị thuốc viễn chí và pha loãng 10 ngàn lần vẫn còn tác dụng.
Theo y học cổ truyền, rễ cây CC hơi độc, vị hơi đắng cay, tính hơi ôn và có tác dụng:
Điều trị ho đờm (đờm có mùi hôi tanh).
Điều trị ho do cảm lạnh.
Điều trị đau cổ họng (có kèm sưng).
Điều trị chứng đau ngực (cảm giác như đầy chướng).
Gây trung tiện và điều trị chứng đầy bụng.
Điều trị viêm phổi, viêm phế quản.
Tiêu viêm, tiêu mủ và làm cho mủ độc vỡ ra.
Theo y học hiện đại, cát cánh có tác dụng:
Thông đờm, giảm ho.
Giảm đường huyết.
Chống viêm, giảm đau.
Hạ huyết áp và hạ sốt .
Liều lượng: Mỗi ngày uống từ 3 đến 9 g dưới dạng thuốc sắc (lưu ý không dùng để tiêm)
Một số đơn thuốc kết hợp thường dùng
Điều trị ho và đờm: Trương Trọng Cảnh – y sư nổi tiếng thời Đông Hán đã từng dùng rễ cây cam thảo Bắc và rễ cát cánh để điều trị ho đờm cho các bệnh nhân. Cách dùng như sau: lấy 4 g cam thảo Bắc và 8 g cát cánh, nấu cùng 600 ml nước, đến khi thấy nước rút còn 1/ 3 thì ngưng, để nguội và chia thành ba lần uống mỗi ngày
Điều trị viêm amidan: dùng 6 g rễ cát cánh nấu cùng 3 g rễ cam thảo Bắc (dùng sống, không cần sao mật), 9 g liên kiều và 9 g kim ngân hoa, uống mỗi ngày một thang.
Điều trị viêm não Nhật Bản B: Bài thuốc gồm các vị sau: 4, 5 g cát cánh, 10 g cúc hoa, 6 g cam thảo Bắc, 10 g kim ngân, 10 g liên kiều, 6 g thanh cao, 31 g thạch cao (tán vụn và nấu trước 20 phút rồi mới cho các vị thuốc khác vào), 6 g hoàng cầm, 5 g dành dành và 1, 5 g bạc hà. Cách dùng: đun sôi thuốc với 1 chén nước trong 20 phút rồi chắt lấy nước uống một lần trong ngày .
