Fly Up Project

Call Directions Contact the practice

Fly Up Project Một dự án về Tâm lý học và dành cho những ai cần trợ giúp về sức khỏe tinh thần

LIỆU PHÁP IMAGO: BÍ QUYẾT HÀN GẮN CHO CẶP ĐÔI“Em không hiểu tại sao chỉ một câu nói của anh cũng khiến em buồn đến vậy.”...
27/09/2026

LIỆU PHÁP IMAGO: BÍ QUYẾT HÀN GẮN CHO CẶP ĐÔI

“Em không hiểu tại sao chỉ một câu nói của anh cũng khiến em buồn đến vậy.”

“Anh không hiểu tại sao mỗi lần em hỏi, anh lại cảm thấy mình đang bị trách móc.”

Đôi khi, những mâu thuẫn trong tình yêu không chỉ bắt đầu từ chuyện đang xảy ra ở hiện tại.

Một lời nói, một hành động hoặc một sự im lặng của đối phương có thể vô tình chạm vào những trải nghiệm và nhu cầu cảm xúc đã hình thành từ rất lâu trước đó.

Đây cũng là một trong những góc nhìn được khai thác trong Imago Relationship Therapy (IRT) – một phương pháp trị liệu dành cho các mối quan hệ được phát triển bởi Harville Hendrix và Helen LaKelly Hunt.

🌱 “Imago” là gì?

Trong IRT, Imago được dùng để chỉ một hình ảnh nội tâm về “người bạn đời lý tưởng”, được cho là hình thành từ những trải nghiệm quan trọng trong các mối quan hệ thời thơ ấu và quá trình phát triển.

Theo cách tiếp cận này, những trải nghiệm trong quá khứ có thể góp phần hình thành cách chúng ta nhìn nhận tình yêu, những điều mình mong đợi từ đối phương và những điểm dễ khiến mình tổn thương trong một mối quan hệ.

Vì vậy, đôi khi chúng ta có thể cảm thấy đặc biệt bị thu hút bởi một người có những đặc điểm quen thuộc với những trải nghiệm hoặc mối quan hệ trước đây.

Tất nhiên, điều này không đồng nghĩa rằng người yêu hiện tại là bản sao của cha mẹ chúng ta. Thay vào đó, IRT nhấn mạnh rằng những trải nghiệm trước đây có thể trở thành một phần hành trang mà chúng ta mang theo khi bước vào các mối quan hệ trưởng thành.

🪞 Vậy tại sao người mình yêu đôi khi lại khiến mình tổn thương đến vậy?

Hãy thử nhớ lại về một cuộc tranh cãi trong mối quan hệ của chính mình hoặc một mối quan hệ mà bạn biết:

A: “Sao anh không bao giờ chủ động quan tâm đến em?”

B: “Anh đã làm rất nhiều rồi. Tại sao em lúc nào cũng đòi hỏi?”

Nhìn bên ngoài, đây có thể chỉ là một cuộc tranh cãi về việc ai quan tâm ai nhiều hơn.

Nhưng phía sau nó có thể là hai nhu cầu khác nhau:

A: “Em cần cảm thấy mình quan trọng với anh.”

B: “Anh cần cảm thấy những nỗ lực của mình được nhìn nhận.”

Khi những nhu cầu này không được diễn đạt, hai người có thể chỉ nhìn thấy lời phàn nàn hay trách móc của đối phương, thay vì điều mà người kia thực sự đang cố gắng truyền đạt.

💬 Imago Dialogue – “Cuộc đối thoại Imago”

Một thực hành nổi bật trong IRT là Imago Dialogue – một cấu trúc đối thoại giúp hai người chậm lại, lắng nghe và khám phá trải nghiệm của nhau.

Trong một cuộc trò chuyện, người nghe được khuyến khích thực hành ba bước:

1. Mirroring – Phản chiếu
Lặp lại điều đối phương vừa nói để kiểm tra xem mình đã hiểu đúng chưa.

2. Validation – Xác nhận
Cố gắng nhìn sự việc từ góc nhìn của đối phương và nhận ra rằng cảm xúc của họ có lý do trong trải nghiệm của họ.

3. Empathy – Đồng cảm
Thử hình dung và kết nối với cảm xúc mà đối phương có thể đang trải qua.

Mục tiêu không phải là tìm ra ai đúng, chứng minh ai sai hay đồng ý với mọi điều đối phương nói. Đó là tạo ra một khoảng dừng để hai người có thể nói:
“Mình muốn hiểu trải nghiệm của bạn trước khi cố gắng thay đổi nó.”

🤍 Từ “đấu tranh” đến “kết nối”

Một điểm đáng chú ý trong IRT là cách tiếp cận này không chỉ tập trung vào việc giải quyết một cuộc tranh cãi, mà còn hướng đến việc giúp hai người nhận diện những trải nghiệm và nhu cầu nằm phía sau các phản ứng của mình.

Khi hiểu được điều gì nằm phía sau những phản ứng của mình và của đối phương, một câu nói như:

“Anh chẳng bao giờ quan tâm đến em!”

có thể dần được chuyển thành:

“Khi anh không hỏi han, em cảm thấy mình không quan trọng. Em thực sự cần cảm nhận rằng anh vẫn quan tâm đến em.”

Và:

“Em suốt ngày phàn nàn!”

có thể trở thành:

“Khi cảm thấy những gì mình làm chưa đủ, anh thấy mình thất vọng và bất lực. Anh cũng muốn em nhìn thấy những nỗ lực của anh.”

Khi cách chúng ta nói thay đổi, cơ hội để người kia nghe thấy điều mình thực sự muốn nói cũng có thể thay đổi.

💭 Một mối quan hệ không chỉ được tạo nên từ những điều chúng ta nói với nhau, mà còn từ cách chúng ta lắng nghe và đáp lại những điều nằm phía sau lời nói ấy.

Nếu bạn và người mình yêu đang mắc kẹt trong những vòng lặp tranh cãi, im lặng hoặc xa cách, trị liệu cặp đôi có thể cung cấp một không gian an toàn để cùng nhìn lại những gì đang xảy ra trong mối quan hệ.

Bạn không cần phải tự mình giải quyết mọi vấn đề trong mối quan hệ. Hãy nhắn tin với chúng mình để chúng mình có thể đồng hành cùng bạn trên hành trình này.

Thực hiện & Minh họa: Lan Chi
Biên tập: Kiều Hạnh



⚠️ Bản quyền bài viết thuộc về Fly Up Project, vui lòng không re-up khi chưa được sự cho phép. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ "Nguồn: Fly Up Project" đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ

--------------------
Fly Up Project >> Per aspera ad astra - Vượt qua khó khăn, vươn tới những vì sao

SILENT TREATMENT: SỰ IM LẶNG ĐƯỢC SỬ DỤNG NHƯ MỘT VŨ KHÍBạn đã bao giờ trải qua một cuộc tranh cãi mà sau đó, đối phương...
19/09/2026

SILENT TREATMENT: SỰ IM LẶNG ĐƯỢC SỬ DỤNG NHƯ MỘT VŨ KHÍ

Bạn đã bao giờ trải qua một cuộc tranh cãi mà sau đó, đối phương đột nhiên im lặng?

Hoặc chúng ta cũng có thể là người chọn im lặng. Có thể vì quá tức giận, tổn thương hoặc không biết phải diễn đạt cảm xúc của mình như thế nào.

Điều này có thể gây ra sự ngột ngạt, căng thẳng trong một mối quan hệ, khi cả hai, hoặc ít nhất một trong hai, không chịu giao tiếp.

Kiểu im lặng này thường được gọi là silent treatment, tạm dịch là "chiến tranh lạnh".

💬 Vậy thì silent treatment là gì?

Hiểu đơn giản, silent treatment là việc một người chủ động ngừng giao tiếp hoặc phớt lờ người khác trong một mối quan hệ. Hành vi này có thể biểu hiện dưới nhiều hình thức như:
- Không trả lời khi đối phương cố gắng trò chuyện.
- Cố ý phớt lờ tin nhắn hoặc cuộc gọi.
- Tránh giao tiếp bằng mắt hoặc tương tác.
- Từ chối giao tiếp dù đối phương đang cố gắng giải quyết vấn đề.

🙅 Cũng cần lưu ý rằng silent treatment khác với việc tạo ra một khoảng dừng lành mạnh để giải tỏa cảm xúc tiêu cực sau cãi vã. Điểm khác biệt lớn nhất ở đây là sau khi bình tĩnh lại, cả hai cùng quay lại để trò chuyện và giải quyết vấn đề, trong khi đó, silent treatment có thể khiến đối phương bị bỏ mặc trong sự bối rối và vấn đề thì vẫn còn đó.

💬 Vì sao chúng ta lại chọn im lặng?

Việc im lặng thường nhằm mục đích gây ra phản ứng, dù là để lấy lại cảm giác kết nối hay kiểm soát. Mọi người có thể có mức độ nhận thức khác nhau về hành vi và cảm xúc của mình đối với việc im lặng và không phải lúc nào cũng hiểu tại sao nó lại gây hại đến vậy.

1. Khi cảm xúc lấn át lý trí

Khi tức giận, tổn thương hoặc quá tải về cảm xúc, tư duy logic của chúng ta có thể bị lấn át, dẫn đến việc một số người chọn cách rút lui và ngừng giao tiếp ngay cả khi họ biết silent treatment là điều xấu. Trong trường hợp này, sự im lặng được sử dụng như một cơ chế phòng vệ, bảo vệ ta trước những cảm xúc quá tải.

Ví dụ, nếu việc im lặng thường dẫn đến việc đối phương xin lỗi và hàn gắn lại mối quan hệ, thì hành vi này sẽ được củng cố vì nó mang lại cho chúng ta điều chúng ta cần: sự thừa nhận và sự gần gũi.

Tuy nhiên, nếu không có sự giao tiếp rõ ràng và không quay lại giải quyết vấn đề, khoảng lặng này có thể khiến đối phương cảm thấy bị bỏ rơi và tạo ra thêm căng thẳng trong mối quan hệ.

2. Khi sự im lặng trở thành một cách kiểm soát

Đôi khi, việc im lặng được sử dụng một cách có chủ đích, lý trí chứ không phải cảm xúc đang điều khiển.

Trong trường hợp này, sự im lặng được sử dụng như một phương pháp nhằm kiểm soát và trừng phạt đối phương. Chẳng hạn, họ biết rằng đối phương rất khó chịu khi bị phớt lờ và cố tình kéo dài sự im lặng cho đến khi người kia xin lỗi, nhượng bộ hoặc làm theo mong muốn của mình.

Ngoài ra, một nghiên cứu cũng chỉ ra rằng người ta có thể sử dụng sự im lặng để gây ra sự tuân thủ hoặc bày tỏ sự không hài lòng trong khi giảm thiểu xung đột công khai.

Khi đó, im lặng không còn đơn thuần là cách xử lý cảm xúc mà có thể trở thành một chiến thuật gây áp lực hoặc kiểm soát trong mối quan hệ.

Đáng chú ý là khá khó để phân biệt giữa sự im lặng do kiểm soát hay do cảm xúc, nhưng trong cả hai trường hợp, đối phương đều có thể cảm thấy bị thao túng, bối rối và kiệt sức.

💬 Vì sao việc bị phớt lờ lại đáng sợ đến vậy?

Con người có nhu cầu cơ bản về kết nối và thuộc về một nhóm xã hội. Vì vậy, khi cảm nhận rằng một mối quan hệ quan trọng đang bị đe dọa, cơ thể và tâm trí có thể phản ứng mạnh mẽ.

Các nghiên cứu về social exclusion – sự loại trừ xã hội cho thấy trải nghiệm bị từ chối hoặc phớt lờ có thể kích hoạt những phản ứng liên quan đến cảm giác đau đớn và đe dọa xã hội. Nói cách khác, việc bị đối xử một cách lạnh nhạt và phớt lờ có thể khiến chúng ta cảm thấy tổn thương.

Vì sự im lặng có thể xảy ra vì nhiều lý do và có thể xuất phát từ những mục tiêu khác nhau nên nó có thể ảnh hưởng đến bạn theo nhiều cách khác nhau. Nhiều người cảm thấy thất vọng (hoặc thậm chí tức giận) vì nhu cầu cảm xúc của họ không được đáp ứng. Đặc biệt, trải nghiệm này có thể trở nên khó khăn hơn với những người thích làm hài lòng người khác (people pleaser) và những người có tiền sử có khó khăn tâm lý.

💬 Phải làm gì khi bị silent treatment?

Trước hết, hãy cố gắng phân biệt giữa một khoảng thời gian cần thiết để bình tĩnh và sự im lặng được sử dụng để trừng phạt hoặc kiểm soát.

Nếu đối phương chỉ cần thời gian để bình tĩnh, bạn có thể tôn trọng khoảng không đó và thống nhất một thời điểm để cả hai quay lại trò chuyện.

Khi bắt đầu cuộc trò chuyện, thay vì tập trung vào việc kết tội đối phương, hãy thử sử dụng những câu bắt đầu bằng "Mình...":
"Mình cảm thấy rất bối rối khi chúng ta không nói chuyện với nhau. Mình muốn hiểu chuyện gì đang xảy ra và hy vọng chúng ta có thể cùng nói về điều đó khi cả hai bình tĩnh hơn."

Cách diễn đạt này giúp bạn nói về cảm xúc và nhu cầu của mình mà không ngay lập tức đặt đối phương vào thế phòng thủ.

Đồng thời, bạn cũng không cần phải liên tục tìm cách khiến đối phương phản hồi. Hãy cho họ không gian cần thiết, nhưng cũng đặt ra giới hạn cho chính mình về cách bạn muốn được đối xử trong một mối quan hệ.

Nếu sự im lặng liên tục được sử dụng để trừng phạt, đe dọa hoặc kiểm soát bạn, hãy nghiêm túc nhìn nhận tác động của hành vi này đối với sức khỏe tinh thần và sự an toàn của mình.

👉 Nếu bạn đang gặp khó khăn trong việc đối diện với silent treatment, hoặc nhận thấy nó đang ảnh hưởng đến mối quan hệ và cảm xúc của mình, đừng ngần ngại nhắn tin cho Fly Up Project. Chúng mình luôn sẵn sàng lắng nghe và đồng hành cùng bạn. ❤️

Tài liệu tham khảo:
1. Dubey A, Kumar R, Srivastava A, Tamarana R, Yadav A, Sharma V, Saini SS. Antecedents and consequences of silent treatment in close adult relationships: a systematic review. Front Psychol. 2026 Feb 12;17:1659694. doi: 10.3389/fpsyg.2026.1659694. PMID: 41768174; PMCID: PMC12937000.
2. Sheri Stritof .(2026). What Couples Should Know About the Silent Treatment. VeryWell Mind. Truy xuất ngày 16 tháng 9 năm 2026 từ: https://www.verywellmind.com/married-couples-silent-treatment-2303421
3. Eisenberger, N. I., Lieberman, M. D., & Williams, K. D. (2003). Does rejection hurt? An fMRI study of social exclusion. Science, 302(5643), 290-292.

Thực hiện & Minh họa: Lan Chi
Biên tập: Kiều Hạnh



⚠️ Bản quyền bài viết thuộc về Fly Up Project, vui lòng không re-up khi chưa được sự cho phép. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ "Nguồn: Fly Up Project" đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ

--------------------
Fly Up Project >> Per aspera ad astra - Vượt qua khó khăn, vươn tới những vì sao

CÁC RỐI LOẠN TÂM LÝ ẢNH HƯỞNG ĐẾN MỐI QUAN HỆ NHƯ THẾ NÀO?❓Có bao giờ bạn tự hỏi: tại sao mình đã cố gắng rất nhiều tron...
18/09/2026

CÁC RỐI LOẠN TÂM LÝ ẢNH HƯỞNG ĐẾN MỐI QUAN HỆ NHƯ THẾ NÀO?
❓Có bao giờ bạn tự hỏi: tại sao mình đã cố gắng rất nhiều trong một mối quan hệ, mà mọi thứ vẫn cứ rối ren? Tại sao người ấy đôi khi thu mình lại không rõ lý do, hoặc phản ứng dữ dội với những điều tưởng chừng rất nhỏ? Và tại sao chính mình, dù rất yêu, lại có những lúc không thể kiểm soát nổi cảm xúc bất an của bản thân?

🗯️Chúng ta thường nghĩ mâu thuẫn trong tình yêu là do “không hợp nhau”, “thiếu cố gắng”, hay đơn giản là “hết yêu”. Nhưng có một yếu tố ít được nhắc đến hơn, dù có thể có ảnh hưởng rất lớn: sức khoẻ tâm lý của mỗi người trong mối quan hệ.

👉Trầm cảm, lo âu và rối loạn nhân cách ranh giới là ba tình trạng tâm lý phổ biến có ảnh hưởng rõ rệt đến mối quan hệ tình cảm.

Hãy cùng Fly Up Project tìm hiểu những tác động cụ thể của rối loạn tâm lý đến mối quan hệ dựa trên các nghiên cứu khoa học nhé!

Thực hiện: Minh Phương
Minh họa: Lan Chi
Biên tập: Kiều Hạnh

⚠️ Bản quyền bài viết thuộc về Fly Up Project, vui lòng không re-up khi chưa được sự cho phép. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ "Nguồn: Fly Up Project" đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ

--------------------
Fly Up Project >> Per aspera ad astra - Vượt qua khó khăn, vươn tới những vì sao

PEOPLE PLEASING: VÌ SAO CHÚNG TA LUÔN CỐ GẮNG LÀM HÀI LÒNG NGƯỜI KHÁC?Ngại nói lên ý kiến cá nhân khi làm việc nhóm. Cảm...
17/09/2026

PEOPLE PLEASING: VÌ SAO CHÚNG TA LUÔN CỐ GẮNG LÀM HÀI LÒNG NGƯỜI KHÁC?

Ngại nói lên ý kiến cá nhân khi làm việc nhóm. Cảm thấy tội lỗi khi nói không với những lời mời đến bữa tiệc mà mình không hứng thú. Hay thường cố gắng lảng tránh những mâu thuẫn. Nếu bạn cũng thấy mình trong đây, thì xin chúc mừng, bạn có xu hướng là một “people pleaser”- người luôn cố gắng làm hài lòng người khác.

😊 “People- pleaser”, một thuật ngữ thường được dùng như để trêu đùa trên các trang mạng xã hội, thực chất lại là một hiện tượng xảy ra với khá nhiều người hiện nay. “People pleasing” (làm vui lòng người khác), bao gồm các hành vi ưu tiên những nhu cầu và mong muốn của mọi người xung quanh đến mức xem nhẹ, hy sinh những nhu cầu của bản thân mình. Những người được coi là “people- pleaser” thường luôn nỗ lực đã làm thỏa mãn người khác, cố gắng làm họ vui vẻ mà bỏ quên hạnh phúc của chính mình. Ta có thể thấy được điều này rõ ràng ở các công ty, khi có những người tìm mọi cách để khiến đồng nghiệp vui vẻ như luôn tình nguyện đi lấy hàng hộ, nhanh chóng đồng thuận với mọi quyết định của nhóm, hay nhận trách nhiệm về mình trước khi có sự sai sót trong công việc.

Có khá nhiều nguyên nhân giải thích tại sao chúng ta luôn cố làm hài lòng người khác. Đối với nhiều người, việc thấy người khác vui lòng là minh chứng cho giá trị cá nhân của họ. Thỏa mãn mọi người được coi như một “công thức bất bại” để dành được tình cảm, sự quan tâm của người khác. Điều này phần nào xoa dịu cảm giác bất an, nỗi sợ bị xã hội bỏ rơi của cá nhân đó. Đối với một số khác, việc làm hài lòng những người xung quanh là một chiến thuật giao tiếp ngoài xã hội. Càng giúp đỡ và dành được sự quan tâm, họ càng có thêm “đồng minh” để hỗ trợ họ trong những thử thách mà cuộc đời đem lại. Hơn thế nữa, có người tin rằng đây cũng là một cách để ngăn chặn những xích mích, xung đột có thể xảy ra.

Một nguyên nhân khá thú vị khác nằm ở sự khác biệt về văn hóa. Vài nghiên cứu cho thấy với các đất nước có văn hóa sống tập thể như Trung Quốc hay Việt Nam, sự hòa hợp giữa các cá nhân đã trở thành một bài học tiềm thức. Ta thường ưu tiên những lợi ích, sứ mệnh chung hơn là những mong muốn riêng của mỗi cá nhân. Chính vì thế, “people pleasing” trong văn hóa tập thể được coi như một đặc điểm hướng thiện, là một dấu hiệu cho thấy ai đó là một “người tốt”. Đối với những người được nuôi dạy bởi một gia đình nghiêm khắc, kiểm soát và bảo thủ, xu hướng này thường thể hiện rõ hơn và có ảnh hưởng lớn tới cuộc sống của họ. Xuất phát từ một tuổi thơ ít được bộc bạch cảm xúc, ít được công nhận và thường phải nhìn sắc mặt của người lớn để điều chỉnh hành vi, họ dễ mang theo suy nghĩ rằng việc làm người khác vui lòng là trách nhiệm, là một việc làm đúng.

Tuy nhiên, cố gắng làm hài lòng người khác không phải lúc nào cũng đem lại kết quả tốt. Khi phải gánh quá nhiều trách nhiệm, yêu cầu chỉ để đổi lấy sự chấp thuận của người khác, ta có thể bị kiệt sức về mặt cảm xúc, ảnh hưởng lớn đến sức khỏe nói chung. Tài liệu đã cho thấy mối liên kết của people pleaser với các vấn đề tâm lý khác như rối loạn lo âu, hay trầm cảm. Họ thường trở nên tự ti, xem thường chính mình và phụ thuộc vào các tác động bên ngoài để chứng minh giá trị của bản thân. Ngoài ra, do phần lớn các mối quan hệ được xây dựng một chiều, dựa trên “sự vui lòng”, kết nối giữa cá nhân và đối phương không sâu sắc, không quá ổn định. Do đó, họ vẫn cảm thấy cô đơn và lạc lõng dù cho quen biết rất nhiều người.

Vậy làm thế nào để cân bằng giữa nhu cầu chung và nhu cầu riêng?
🪞Việc đầu tiên bạn cần thay đổi là nhìn nhận chính mình. Dù chúng ta đang chung sống, bạn vẫn là một cá thể độc lập, có nhu cầu riêng, có giá trị và vẻ đẹp riêng. Khi bạn chịu nhìn mình với sự công nhận và tôn trọng, bạn mới có thể giảm bớt khao khát được nhìn thấy, được làm vui lòng người khác. Bên cạnh đó, khát khao được công nhận đôi khi được hình thành từ một tuổi thơ bị bỏ mặc, môi trường phải đè nén cảm xúc hay những tổn thương kéo dài suốt hành trình trưởng thành. Vì thế, nhìn nhận chính mình không chỉ đơn thuần là học cách yêu thương những giá trị của mình, mà còn là chấp nhận tổn thương và học cách thay đổi những niềm tin cốt lõi sâu trong bạn.

↔️Thứ hai, một mối quan hệ vững mạnh cần sự cố gắng từ cả hai phía. Bạn không nên là người chỉ mãi cho đi. Bạn hoàn toàn có thể đòi hỏi lại từ đối phương sự quan tâm, sự giúp đỡ như cách bạn làm cho họ. Nếu họ thực sự yêu quý bạn, họ chắc chắn cũng sẽ vui lòng giúp đỡ.

🚮Cuối cùng, hãy học cách buông bỏ nếu cần. Cố gắng làm hài lòng người khác không phải lúc nào cũng nhận được những phản hồi như ý muốn. Đôi khi họ cũng sẽ từ chối, đôi khi bạn sẽ không nhận được sự ưa thích, quan tâm từ họ. Hãy chấp nhận rằng chúng ta không thể kết nối, cũng như nhận được tình cảm của tất cả mọi người. Lúc đó, đừng ngần ngại mà buông bỏ và cố gắng cho những mối quan hệ thực sự có tiềm năng.

Làm mọi người vui vẻ chưa bao giờ là một điều hoang phí hay vô nghĩa. Thế nhưng, việc cân bằng giữa các mối ưu tiên cũng vô cùng quan trọng trong hành trình gìn giữ sức khỏe tinh thần cũng như mở rộng các mối quan hệ. Vậy nên, mong mỗi người chúng ta khi yêu thương người, cũng đừng quên yêu thương chính mình nhé!

Tài liệu tham khảo:
Kuang, X., Li, H., Luo, W., Zhu, J., & Ren, F. (2025). The mental health implications of people-pleasing: Psychometric properties and latent profiles of the Chinese people-pleasing questionnaire. PsyCh Journal, 14(4), 500–512. PubMed Central. https://doi.org/10.1002/pchj.70016

Thực hiện: Hoàng An
Minh họa: Bích Phương
Biên tập: Kiều Hạnh


⚠️ Bản quyền bài viết thuộc về Fly Up Project, vui lòng không re-up khi chưa được sự cho phép. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ "Nguồn: Fly Up Project" đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.
--------------------
Fly Up Project >> Per aspera ad astra - Vượt qua khó khăn, vươn tới những vì sao

NGHỆ THUẬT TỪ CHỐI: THIẾT LẬP RANH GIỚI CÁ NHÂN LÀNH MẠNH❓ Vì sao chúng ta lại gặp khó khăn trong việc nói “không” đến v...
16/09/2026

NGHỆ THUẬT TỪ CHỐI: THIẾT LẬP RANH GIỚI CÁ NHÂN LÀNH MẠNH

❓ Vì sao chúng ta lại gặp khó khăn trong việc nói “không” đến vậy?

Bạn đã rất mệt nhưng vẫn ngại từ chối khi đồng nghiệp nhờ làm thêm việc. Bạn muốn có thời gian cho bản thân nhưng lại lo người khác nghĩ mình ích kỷ. Vì sợ làm người khác thất vọng, bạn liên tục nói “được” dù bản thân thực sự muốn nói “không”.

Cảm giác tội lỗi có thể xuất hiện khi chúng ta lựa chọn bảo vệ nhu cầu và giới hạn của bản thân, đặc biệt khi đã quen với việc làm hài lòng người khác.

Tuy nhiên khi không thể bày tỏ hoặc duy trì giới hạn của mình, chúng ta có thể dễ dàng chấp nhận những điều khiến bản thân không thoải mái và dần hình thành một mối quan hệ thiếu cân bằng.

Vì vậy việc học cách từ chối và thiết lập ranh giới cá nhân lành mạnh là điều rất quan trọng.

🔑 Ranh giới cá nhân là những giới hạn giúp chúng ta xác định điều gì khiến mình cảm thấy thoải mái hoặc không thoải mái, mình sẵn sàng chấp nhận điều gì và điều gì mình không muốn trong một mối quan hệ.

🙅 Cần lưu ý rằng: Ranh giới không phải là cách để kiểm soát người khác, mà là cách để bạn xác định và bảo vệ những giới hạn của chính mình.

Và bạn có thể học cách thiết lập ranh giới cá nhân qua ba bước đơn giản sau:

🌟 Bước 1: Nhận diện và xác định ranh giới của bản thân

Hãy thử tự hỏi:
- Điều gì đang khiến mình cảm thấy không thoải mái?
- Mình đang đồng ý vì thực sự muốn hay vì sợ làm người khác thất vọng?
- Mình muốn người khác tôn trọng điều gì ở mình?
- Điều gì mình sẵn sàng làm và điều gì mình không muốn làm?

Có thể ai đó không tôn trọng không gian cá nhân của bạn, hoặc họ đưa ra quyết định mà không hỏi ý kiến ​​bạn, hoặc có lẽ họ chia sẻ quá nhiều khó khăn cá nhân với bạn khiến bạn cảm thấy kiệt sức. Đây là những trường hợp cần thiết lập ranh giới để duy trì mối quan hệ với người đó và thúc đẩy sự tôn trọng lẫn nhau.

🌟 Bước 2: Thảo luận với đối phương về ranh giới của bạn

Ở bước này, bạn cần khẳng định nhu cầu và ưu tiên của mình như một hình thức tự chăm sóc bản thân.

Công thức: Ghi nhận – Từ chối – Đề xuất

1. Ghi nhận: “Mình hiểu bạn đang cần hỗ trợ…”

2. Từ chối rõ ràng: “…nhưng mình không thể nhận thêm việc này vào hôm nay.”

3. Đề xuất nếu phù hợp: “Nếu cần, mình có thể hỗ trợ bạn vào ngày mai.”

Khi kết hợp lại, câu nói từ chối sẽ là:
“Mình hiểu bạn đang cần hỗ trợ nhưng mình không thể nhận thêm việc này vào hôm nay. Mình có thể giúp bạn làm việc này vào ngày mai được không?”

Hoặc một ví dụ khác trong các mối quan hệ bạn bè:
“Mình hiểu bạn muốn tâm sự, nhưng hôm nay mình hơi quá tải nên chưa thể lắng nghe lâu. Mình có thể nói chuyện với bạn vào tối mai được không?”

Bạn cần phải rõ ràng và trực tiếp, lịch sự nhưng kiên quyết truyền đạt quyết định của mình. Bạn có thể giải thích lý do từ chối nếu muốn, nhưng đôi lúc bạn không cần một lý do cụ thể để từ chối một ai đó.

🌟 Bước 3: Giữ vững ranh giới của mình

Đây là bước rất quan trọng bởi nó đóng vai trò củng cố cho các bước trên.

Tuy nhiên, giữ vững ranh giới không có nghĩa là lúc nào cũng phải cứng nhắc. Ranh giới có thể được điều chỉnh tùy hoàn cảnh, nhưng sự thay đổi đó nên xuất phát từ lựa chọn của bạn thay vì cảm giác bị ép buộc hoặc sợ làm người khác thất vọng.

Và khi bạn bắt đầu thực hành thiết lập ranh giới cá nhân và nói “không”, bạn có thể sẽ phải vượt qua một số cảm giác áy náy và tội lỗi. Điều này là dễ hiểu và không nhất thiết có nghĩa bạn đang làm sai.

💬 Mỗi lần như vậy, hãy tự nhắc nhở bản thân rằng:

“Thiết lập ranh giới không phải là ích kỷ. Đó là một cách để chăm sóc bản thân và xây dựng những mối quan hệ dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau.”

Hy vọng thông qua bài viết này, bạn sẽ tự tin hơn để bắt đầu thiết lập những ranh giới cá nhân cho mình.

👉 Nhưng nếu bạn đang gặp khó khăn trong việc nói “không” hoặc thiết lập ranh giới trong các mối quan hệ, hãy nhắn tin cho chúng mình. Chúng mình sẵn sàng lắng nghe và đồng hành cùng bạn!

Thực hiện: Lan Chi
Minh họa: Bích Phương
Biên tập: Kiều Hạnh



⚠️ Bản quyền bài viết thuộc về Fly Up Project, vui lòng không re-up khi chưa được sự cho phép. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ "Nguồn: Fly Up Project" đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ
--------------------
Fly Up Project >> Per aspera ad astra - Vượt qua khó khăn, vươn tới những vì sao

ĐANG TRONG MỘT MỐI QUAN HỆ NHƯNG VẪN CẢM THẤY CÔ ĐƠN: 👉 Có Thể Bạn Đang Cần Đến Fly Up Project!Có những đêm, bạn nằm trằ...
12/09/2026

ĐANG TRONG MỘT MỐI QUAN HỆ NHƯNG VẪN CẢM THẤY CÔ ĐƠN:

👉 Có Thể Bạn Đang Cần Đến Fly Up Project!

Có những đêm, bạn nằm trằn trọc, đầu óc quay đi quay lại một cuộc trò chuyện với người yêu đã xảy ra từ mấy hôm trước.

Bạn không biết mình sai ở đâu. Bạn cũng không chắc người ấy có thật sự hiểu mình không. Bạn muốn chia sẻ với ai đó, nhưng lại sợ làm phiền bạn bè, sợ bị nói "chuyện này có gì đâu mà nghĩ nhiều", hoặc đơn giản là không biết nên bắt đầu từ đâu.

Hay bạn và người ấy vẫn đang yêu nhau, nhưng lại cảm thấy tình cảm không được sâu đậm như xưa và bạn cho rằng tình yêu đang cạn dần?

Nếu điều này nghe khá quen thuộc phải không?
Những điều rất thường gặp trong tình yêu

Yêu một người luôn mang lại cho ta nhiều niềm vui nhất - và cũng có thể là nơi khiến ta tổn thương nhiều nhất. Một vài điều ta thường gặp trong mối quan hệ:
🔴Cảm thấy cô đơn ngay cả khi đang ở trong một mối quan hệ tình cảm
🔴Loay hoay không biết cách bày tỏ cảm xúc với người yêu mà không gây tranh cãi
🔴Cứ lặp lại cùng một kiểu mâu thuẫn, dù đã cố gắng thay đổi
🔴Khó tin tưởng, hoặc ngược lại, tin tưởng rồi lại thất vọng

Những điều này không có gì bất thường cả. Chúng chỉ đang cho thấy bạn cần một không gian để hiểu rõ hơn về cảm xúc của mình, và về cách mình đang yêu và được yêu.

Bạn à, dù bạn chọn bắt đầu với những buổi lắng nghe chữa lành miễn phí, hay sẵn sàng cho một hành trình trị liệu chuyên sâu hơn, điều quan trọng nhất là: bạn xứng đáng có một nơi để được lắng nghe thật lòng những muộn phiền bấy lâu nay bạn đang phải gánh chịu

💬 Hãy để lại cho chúng mình một lời nhắn trên Fanpage nếu bạn đang cần 1 nơi để lắng nghe hoặc tham vấn chuyên sâu bạn nhé

Thực hiện: Minh Phương
Minh họa & Biên tập: Thu Thủy

⚠️ Bản quyền bài viết thuộc về Fly Up Project, vui lòng không re-up khi chưa được sự cho phép. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ "Nguồn: Fly Up Project" đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ

--------------------
Fly Up Project >> Per aspera ad astra - Vượt qua khó khăn, vươn tới những vì sao

BẠN THUỘC KIỂU GẮN BÓ NÀO?“Tôi là kiểu người gắn bó né tránh, vậy càng được yêu thương, tôi càng sợ hãi”‘Còn tôi thiên v...
11/09/2026

BẠN THUỘC KIỂU GẮN BÓ NÀO?

“Tôi là kiểu người gắn bó né tránh, vậy càng được yêu thương, tôi càng sợ hãi”

‘Còn tôi thiên về gắn bó an toàn, tôi chọn tin tưởng và yêu thương hết mình!”

“Có lẽ tôi thuộc kiểu người gắn bó lo âu, tôi luôn sợ rằng một ngày người tôi yêu sẽ bỏ mặc tôi.”

Trong một mối quan hệ, các xu hướng gắn bó ảnh hưởng khá lớn đến trạng thái cảm xúc và cách chúng ta đối xử với đối phương. Vậy làm thế nào để xác định chính xác mình là kiểu người gắn bó nào? Làm sao để điều chỉnh và phát triển một mối quan hệ dựa trên kiểu gắn bó? Hãy cùng Fly Up trả lời những câu hỏi đó qua bài viết dưới đây nhé!

Attachment style hay xu hướng gắn bó là một khái niệm được lấy dựa trên lý thuyết về gắn bó của nhà tâm lý học John Bowlby. Khái niệm này liên hệ đến cách cá nhân phản ứng trước sự chăm sóc thân mật và tiếp nhận các mối quan hệ trong cuộc sống thông qua những “sự hiện diện thân thiết” (attachment figures), ở đây có thể là bố mẹ, con cái hay những người bạn đời. Nói rõ ràng hơn, các xu hướng gắn bó thể hiện mức độ tin tưởng của một người dành cho sự hiện diện thân thiết của mình. Họ có thể coi sự hiện diện đó như một căn cứ an toàn để họ tự tin hơn khi bước ra ngoài thế giới, cũng như là nơi để trở về khi muốn cảm thấy thoải mái và được bảo vệ.

Bằng chứng thực nghiệm đầu tiên của khái niệm xu hướng gắn bó được thể hiện qua thí nghiệm “Trường hợp lạ” (Strange Situation Procedure) của Mary Ainsworth vào năm 1969. Nhà tâm lý đã thực hành thí nghiệm bằng việc quan sát hành vi của trẻ em với người nuôi dưỡng (người mẹ) và một người lạ trong một căn phòng sau tám giai đoạn. Trong các giai đoạn này, đứa trẻ sẽ phải đối mặt lần lượt với sự biến mất và xuất hiện lại của người mẹ và người lạ. Tuy thí nghiệm chỉ diễn ra trong khoảng 20 phút, các nhà nghiên cứu đã xác định và chia xu hướng gắn bó ra làm 4 kiểu:

🛟Gắn bó an toàn:

Đứa trẻ, khi luôn cha mẹ bảo vệ và giúp đỡ, thường có xu hướng phụ thuộc và tìm đến họ để cảm thấy an toàn. Do đó, ngay cả khi lớn lên, những người thuộc kiểu gắn bó an toàn sẽ có niềm tin vững mạnh vào các mối quan hệ, sẵn sàng sẻ chia và không ngại tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp khó khăn. Một vài dấu hiệu để nhận biết họ:
- Làm thân nhanh, giỏi kết nối với mọi người
- Có khả năng cân bằng cảm xúc và thích nghi với nhiều môi trường khác nhau.
- Thường cảm thấy an toàn và tự tin trong các mối quan hệ, sẵn sàng khám phá những môi trường mới.
- Biết cách giải quyết xung đột lành mạnh

🫸Gắn bó né tránh:

Đứa trẻ thường hình thành sự gắn bó né tránh khi người nuôi dưỡng chính vắng mặt hoặc không giúp đỡ chúng khi cần. Từ đó, chúng tự tìm ra cách giải quyết những vấn đề của mình, hình thành nên sự độc lập sau này. Những người thuộc mẫu gắn bó né tránh thường được nhận biết qua một vài đặc điểm như:
- Hạn chế, né tránh tiếp xúc thân mật với người khác
- Mong muốn về một mối quan hệ thường không quá rõ ràng.
- Gặp khó khăn khi trao lòng tin
- Độc lập, không thích dựa dẫm vào ai
- Gặp khó khăn khi cần sự cam kết cho một mối quan hệ

😰Gắn bó lo âu:

Trái ngược với gắn bó né tránh, trẻ có xu hướng gắn bó lo âu thay vì thờ ơ, lại phản ứng khá dữ dội, căng thẳng với sự biến mất của những người thân thiết. Lo sợ rằng họ sẽ lại biến mất, chúng cố gắng làm mọi thứ để giành lấy sự chú ý của họ. Điều này đã tạo ảnh hưởng đến hành vi của họ khi lớn lên. Người thuộc kiểu gắn bó lo âu thường:
- Tự ti về bản thân, luôn thấy mình không xứng đáng
- Thường hay cần đến lời đảm bảo, cam kết của người khác để xoa dịu nỗi bất an.
- Dễ ghen tỵ với người khác
- Gặp khó khăn để tin tưởng
- Gặp khó khăn khi ở một mình
- Luôn lo sợ sẽ bị bỏ rơi.

😵‍💫Gắn bó lo âu- né tránh:

Xu hướng gắn bó này còn có tên gọi khác là gắn bó hỗn loạn, khi đứa trẻ đưa ra những phản ứng xung đột, hỗn loạn với sự thân mật hoặc sự xa cách của những người nuôi dưỡng. Điều này có thể lý giải cho những phản ứng bất chợt, mâu thuẫn của họ khi lớn lên. Họ có thể:
- Khao khát tình yêu nhưng lại chối bỏ nó ngay khi tìm được.
- Cảm thấy sợ hãi, tức giận khi không cảm nhận được sự thân mật, nhưng lại né tránh những cử chỉ gần gũi của người thân.
- Lo sợ sẽ bị bỏ rơi
- Gặp khó khăn khi điều hòa cảm xúc

Do đó, điều này thường gây ra sự bối rối đến không chỉ họ mà còn cả đối phương, dẫn đến sự mất ổn định, không dài lâu trong các mối quan hệ.

Có thể nói, xu hướng gắn bó được coi là một trong những nền tảng trong việc xây dựng mối quan hệ. Nếu bạn có niềm tin và biết cân bằng cảm xúc, bạn sẽ đạt được sự ổn định, gắn kết trong các mối quan hệ. Ngược lại, nếu bạn khó tin tưởng và luôn bất an, những mối quan hệ của bạn cũng trở nên bấp bênh và dễ lung lay hơn. Để nuôi dưỡng sự an toàn trong gắn bó (secure attachment), chúng ta cần xác định rõ xu hướng gắn bó hiện tại thông qua những hành vi của mình. Khi đã nắm được điều đó, hãy cố gắng nhận biết mong muốn và nhu cầu cảm xúc của bản thân. Đâu mới thật sự là điều khiến bạn lo lắng, hay né tránh các mối quan hệ? Khi đã tìm ra lý do, đừng ngần ngại chia sẻ với đối phương những nỗi bất an của bạn để cùng nhau điều chỉnh và gây dựng niềm tin giữa hai bên. Và khi đã có niềm tin, ta sẽ dần cảm thấy tự tin và an toàn hơn khi ở trong một mối quan hệ. Ngoài ra, bạn luôn có thể tìm đến các chuyên gia để trò chuyện và giúp đỡ bạn xây dựng cảm giác gắn bó an toàn hơn.

Vậy, bạn thuộc kiểu gắn bó nào? Hãy comment câu trả lời của bạn vào bài viết dưới đây nhé!

Thực hiện: Hoàng An
Minh họa: Lan Chi
Biên tập: Kiều Hạnh



⚠️ Bản quyền bài viết thuộc về Fly Up Project, vui lòng không re-up khi chưa được sự cho phép. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ "Nguồn: Fly Up Project" đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ
--------------------
Fly Up Project >> Per aspera ad astra - Vượt qua khó khăn, vươn tới những vì sao

Address

Tôn Đức Thắng
Hanoi

Opening Hours

Monday 09:00 - 21:00
Tuesday 09:00 - 21:00
Wednesday 09:00 - 21:00
Thursday 09:00 - 21:00
Friday 09:00 - 21:00

Telephone

+84965546910

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Fly Up Project posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Practice

Send a message to Fly Up Project:

Shortcuts

Share

Category