19/08/2026
KHI CON ĐANG ĐẮM CHÌM TRONG “THẾ GIỚI RIÊNG”, BỐ MẸ NÊN LÀM GÌ?
Có những em bé có thể ngồi rất lâu để xếp ô tô thành một hàng ngay ngắn, xoay bánh xe trước mắt, chăm chú nhìn một chi tiết nhỏ của món đồ chơi hoặc lặp đi lặp lại một hoạt động mà dường như không để ý đến những người xung quanh.
Điều này đôi khi khiến bố mẹ lo lắng:
❓ “Vì sao con không chơi cùng mọi người?”
❓ “Tại sao gọi con mà con không quan tâm?”
❓ “Có nên ngăn con chơi như vậy không?”
Nếu con đang có những khó khăn về giao tiếp, tương tác xã hội hoặc thuộc phổ tự kỷ, điều đầu tiên bố mẹ cần làm không nhất thiết là phá bỏ “thế giới riêng” của con.
Bởi với một số trẻ, những hoạt động lặp đi lặp lại có thể mang đến cảm giác quen thuộc, dễ đoán và giúp con cảm thấy thoải mái hơn. Thay vì cố kéo con ra khỏi thế giới của mình, bố mẹ có thể **từ từ bước vào thế giới ấy và biến nó thành một thế giới có sự tương tác.**
1️⃣ Ở BÊN CẠNH CON
Đừng vội gọi, hỏi hay yêu cầu con phải chơi cùng mình. Hãy ngồi gần, quan sát và tìm hiểu:
👉 Con đang thích điều gì?
👉 Con đang tập trung vào hoạt động nào?
👉 Con đang cảm thấy vui vẻ, bình tĩnh hay căng thẳng?
Đôi khi, sự quan sát chính là bước đầu tiên để hiểu con.
2️⃣ BÌNH LUẬN VỀ ĐIỀU CON ĐANG LÀM
Thay vì liên tục hỏi: “Con đang làm gì đấy?”, “Đây là cái gì?”, “Con cho mẹ chơi với!”
Bố mẹ có thể chỉ đơn giản nói:
✅ “Con đang xếp những chiếc xe thành một hàng.”
Hoặc:
✅ “Chiếc xe màu đỏ ở phía trước này.”
Không cần nói quá nhiều. Không cần liên tục đặt câu hỏi. Hãy để lời nói của bố mẹ trở thành một cách tham gia vào hoạt động mà con đang thích.
3️⃣ THỬ BẮT CHƯỚC CON
Con xếp xe thành hàng? 👉 Bố mẹ cũng lấy vài chiếc xe và xếp cạnh con.
Con đẩy xe? 👉 Bố mẹ cũng đẩy một chiếc xe tương tự.
Nghe có vẻ đơn giản, thậm chí hơi “ngớ ngẩn”, nhưng việc bắt chước có thể giúp con nhận ra: “Có một người đang chơi cùng mình!”
Từ sự chú ý đó, bố mẹ mới có cơ hội tạo ra những tương tác tiếp theo.
4️⃣ TỪ TỪ BIẾN TẤU TRÒ CHƠI
Khi con đã quen với việc bố mẹ tham gia, hãy thử tạo ra một thay đổi thật nhỏ.
Ví dụ: Con đang xếp ô tô thành hàng.
✅ Bố mẹ xếp cùng con.
✅ Đưa thêm một chiếc ô tô mới.
✅ Sau đó thử đặt một khối gỗ làm “cây cầu”.
✅ Cho xe chạy qua cầu.
Không cần thay đổi quá nhiều cùng một lúc. Mục tiêu không phải là bắt con chơi theo cách của người lớn. Mà là giúp con dần hiểu rằng: “Chơi cùng nhau cũng có thể rất vui.”
5️⃣ MỞ RỘNG TRẢI NGHIỆM CHO CON
Trẻ tiếp nhận thế giới thông qua nhiều giác quan. Vì vậy, từ một trò chơi quen thuộc, bố mẹ có thể nhẹ nhàng thêm những trải nghiệm mới. Ví dụ con đang chơi ô tô:
✅ Cho xe chạy và tạo âm thanh “rồ rồ”.
✅ Cho xe chạy qua tay, qua chân.
✅ Cho xe đi qua một chiếc hộp hoặc đường hầm.
✅ Thay đổi tốc độ nhanh - chậm.
✅ Thử thêm những đồ vật mới vào trò chơi.
Một trò chơi tưởng như rất đơn giản có thể trở thành cơ hội để con quan sát, lắng nghe, chờ đợi, bắt chước, chia sẻ sự chú ý và tương tác với người khác.
💙 ĐIỀU QUAN TRỌNG NHẤT
Bố mẹ không cần cố gắng “đưa con ra khỏi thế giới riêng” ngay lập tức. Hãy thử bước vào thế giới của con trước.
Và bố mẹ cũng đừng quên: một vài hành vi chơi lặp lại hoặc thích chơi một mình không thể tự nó dùng để kết luận trẻ có tự kỷ hay không. Điều quan trọng là nhìn vào tổng thể cách con giao tiếp, tương tác, chơi và phát triển.
Nếu bố mẹ nhận thấy con gặp khó khăn kéo dài trong giao tiếp, tương tác xã hội, ngôn ngữ hoặc hành vi, việc được đánh giá và hướng dẫn phù hợp bởi chuyên gia tâm lý/phát triển trẻ em sẽ giúp bố mẹ hiểu con rõ hơn và lựa chọn cách hỗ trợ phù hợp.
---------------------------------------------
HỆ THỐNG PHÒNG KHÁM PTA
✅ CS1: PTA Nguyễn Tuân
👉 Địa chỉ: 3 ngõ 90 Khuất Duy Tiến, phường Thanh Xuân, Hà Nội
👉 Hotline: 0971.944.630
✅ CS2: PTA Thanh Nhàn
👉 Địa chỉ: 7 Thanh Nhàn, phường Bạch Mai, Hà Nội
👉 Hotline: 096.559.2630
✅ CS3: PTA Văn Phú
👉 Địa chỉ: TT 13/14 Đường Hoàng Đôn Hòa, Khu đô thị Văn Phú, Hà Nội
👉 Hotline: 0967.219.610
✅ Thời gian làm việc: 8h00 - 20h00 thứ 2 - Chủ nhật
✅ Website: pta.com.vn
