19/09/2020
SUY THẬN: NGUYÊN NHÂN, TRIỆU CHỨNG, CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ
✿ Tổng quan bệnh Suy thận
Thận là hai cơ quan nằm sau lưng, hai bên cột sống, ngay phía trên eo. Thận đảm nhận một số chức năng để duy trì sự sống. Thận lọc máu bằng cách loại bỏ chất thải và nước dư thừa, duy trì cân bằng muối và chất điện giải trong máu, giúp điều chỉnh huyết áp.
✿ Suy thận là gì?
Suy thận hay tổn thương thận là tình trạng suy giảm chức năng của thận. Có nhiều nguyên nhân và bệnh lý dẫn đến suy thận.
Về thời gian mắc bệnh, người ta thường chia thành hai nhóm bệnh là suy thận cấp và suy thận mạn
✿ Suy thận có chữa được không?
- Suy thận cấp diễn ra trong vòng vài ngày và có thể phục hồi hoàn toàn hoặc một phần chức năng thận sau khi được điều trị thích hợp trong một vài tuần.
- Ngược lại, suy thận mạn là quá trình tiến triển không phục hồi chức năng thận. Các biện pháp điều trị trong suy thận mạn chỉ nhằm làm chậm diễn tiến của bệnh và ngăn ngừa biến chứng. Khi chức năng thận giảm đến 90%, người bệnh bị suy thận nặng và cần được điều trị thay thế thận bằng chạy thận nhân tạo, thẩm phân phúc mạc hoặc ghép thận.
- Hầu hết các loại bệnh thận sẽ làm tổn thương các nephron (một đơn vị cấu trúc của thận). Sự tổn thương này có thể khiến thận không thể loại bỏ chất thải ra khỏi cơ thể. Nếu không chữa trị, thận cuối cùng có thể ngừng hoạt động hoàn toàn. Mất chức năng thận rất nghiêm trọng và có khả năng gây tử vong.
- Những biến chứng có thể xảy ra bao gồm:
· Giữ nước, có thể dẫn đến phù ở tay và chân, tăng huyết áp, phù phổi cấp
· Tăng kali máu, có thể đe dọa tính mạng
· Bệnh tim mạch
· Xương yếu và tăng nguy cơ gãy xương
· Thiếu máu
· Giảm ham muốn tình dục hoặc bất lực
· Tổn thương hệ thần kinh trung ương, có thể gây ra khó tập trung, thay đổi tính cách hoặc co giật
· Giảm phản ứng miễn dịch, khiến cơ thể dễ bị nhiễm trùng hơn
✿ Nguyên nhân suy thận cấp
Có ba cơ chế chính
· Thiếu lưu lượng máu đến thận
· Những bệnh lý tại thận gây ra
· Tắc nghẽn nước tiểu ra khỏi thận
Nguyên nhân thường gặp bao gồm:
· Chấn thương gây mất máu
· Mất nước
· Tổn thương thận từ nhiễm trùng huyết
· Phì đại tuyến tiền liệt
· Tổn thương thận do một số loại thuốc hoặc chất độc
· Biến chứng trong thai kỳ, như sản giật và tiền sản giật hoặc liên quan đến hội chứng HELLP
✿ Triệu chứng của bệnh suy thận
- Triệu chứng suy thận phát triển theo thời gian nếu tổn thương thận tiến triển chậm và thường không đặc hiệu. Vì thận có khả năng bù trừ rất tốt, nên ở giai đoạn đầu, bệnh thường không có triệu chứng. Đến khi xuất hiện triệu chứng thì bệnh đã ở giai đoạn trễ.
- Các dấu hiệu và triệu chứng có thể bao gồm:
· Buồn nôn, nôn
· Chán ăn
· Mệt mỏi, ớn lạnh
· Rối loạn giấc ngủ
· Thay đổi khi đi tiểu: tiểu nhiều vào ban đêm, nước tiểu có bọt, lượng nước tiểu nhiều hơn hoặc ít hơn bình thường, nước tiểu có màu nhạt hơn hay đậm hơn bình thường, nước tiểu có máu, cảm thấy căng tức hay đi tiểu khó khăn, ...
· Giảm sút tinh thần, hoa mắt, chóng mặt
· Co giật cơ bắp và chuột rút
· Nấc
· Phù chân, tay, mặt, cổ
· Ngứa dai dẳng
· Đau ngực (nếu có tràn dịch màng tim)
· Khó thở (nếu có phù phổi)
· Tăng huyết áp khó kiểm soát
· Hơi thở có mùi hôi
· Đau hông lưng
✿ Đối tượng nguy cơ bệnh Suy thận
Suy thận cấp đa số đều đi kèm với các bệnh lý khác xuất hiện trước đó.
✿ Phòng ngừa bệnh Suy thận
Thay đổi lối sống:
· Giữ huyết áp đúng mục tiêu bác sĩ đặt ra. Đối với hầu hết mọi người, mục tiêu huyết áp thường là dưới 140/90 mm Hg
· Kiểm soát nồng độ đường và cholesterol trong máu
· Tập thể dục hằng ngày, duy trì cân nặng lý tưởng
· Không hút thuốc lá
Thay đổi chế độ ăn uống:
· Uống đủ nước trong một ngày từ 1,5-2 lít, uống nhiều hơn trong những ngày nóng hoặc vận động ra nhiều mồ hôi
· Thực hiện chế độ ăn giảm muối, giảm đạm, giảm dầu mỡ
✿ Các biện pháp điều trị bệnh Suy thận
- Tuân thủ chế độ ăn dành cho người suy thận: đủ năng lượng và dinh dưỡng nhưng giảm đạm, muối
- Điều trị nguyên nhân gây bệnh:
Tùy thuộc vào nguyên nhân, một số loại suy thận có thể được điều trị. Tuy nhiên, tổn thương thận có thể tiếp tục xấu đi ngay cả khi những nguyên nhân gây ra suy thận đã được kiểm soát tốt.
Thông thường suy thận mạn không có thuốc chữa khỏi hoàn toàn. Việc điều trị chủ yếu là giúp kiểm soát các dấu hiệu và triệu chứng, giảm các biến chứng và làm bệnh tiến triển chậm lại.
_ST_