26/01/2026
🌨️ĐỪNG ĐỂ CƠN LẠNH 'HẠ GỤC' BẠN! BÍ QUYẾT GIỮ SỨC KHỎE MÙA ĐÔNG TỪ CHUYÊN GIA ĐÔNG Y🌿ThS.BS. Nguyễn Trương Minh Thế🌿
Mùa đông thời tiết lạnh và khô hanh, tỷ lệ mắc các bệnh thường gặp như cảm lạnh, da khô, viêm mũi… tăng đáng kể. Làm thế nào để phòng tránh hiệu quả những căn bệnh này? Bác sĩ Nguyễn Trương Minh Thế khẳng định: "Chăm sóc sức khỏe hàng ngày và nâng cao sức đề kháng chính là phương pháp hữu hiệu để phòng ngừa mọi bệnh tật."
1. Cảm lạnh
Cảm lạnh là bệnh phổ biến nhất vào mùa đông do cơ thể dễ nhiễm lạnh. Virus cảm thường xâm nhập qua niêm mạc đường hô hấp trên, gây chảy mũi, ho, đau đầu. Nếu không điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển đến hô hấp dưới, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và tính mạng người bệnh, đặc biệt ở những đối tượng đặc biệt như người lớn tuổi và trẻ nhỏ.
Biện pháp phòng ngừa:
• Theo dõi thời tiết để mặc ấm, tránh nhiễm lạnh.
• Ăn uống hợp lý: Tăng cường thịt bò, thịt dê, đậu, khoai lang, củ cải để nâng cao sức đề kháng. Uống đủ nước, hạn chế thức ăn nhiều dầu mỡ, cay nóng.
• Giữ không khí trong phòng lưu thông, đặc biệt ở khu vực phía Bắc có hệ thống sưởi ấm, cần mở cửa sổ định kỳ.
• Tập thể dục ngoài trời vào lúc nắng ấm, gió nhẹ để tăng cường thể chất.
Dùng thuốc Đông y:
• Đảng sâm 9g, Trần bì 9g, Cam thảo chích 6g: Hãm nước sôi uống thay trà, giúp ích khí cố biểu, phù hợp người thường xuyên hụt hơi, mệt mỏi, dễ nhiễm lạnh.
• Cát cánh 9g, Trần bì 9g, Cam thảo 6g: Hãm nước sôi uống thay trà, hỗ trợ giảm ho, long đờm cho người hay ho, có đờm.
• Xoa bóp, day ấn các huyệt Phong Trì, Đại Chùy, Túc Tam Lý để tăng cường miễn dịch.
Lưu ý: Bác sĩ Minh Thế nhắc nhở: "Khi áp dụng các phương pháp dự phòng bằng Đông y, cần tham vấn thầy thuốc chuyên khoa để được kê đơn phù hợp với thể trạng từng người."
2. Da khô
Thời tiết khô hanh mùa đông dễ gây khô da, b**g tróc, ngứa ngáy.
Biện pháp phòng ngừa:
• Giữ ẩm da: Tắm nước ấm vừa phải, không dùng xà bông (xà phòng) dịu nhẹ thường được làm từ các thành phần tự nhiên, dầu thực vật, hoặc chứa chất dưỡng ẩm như glycerin, dầu ô liu, lô hội, giúp làm sạch sâu mà không gây khô da hay kích ứng, thoa kem dưỡng ngay sau khi tắm.
• Ăn uống thanh đạm, tránh đồ cay nóng. Tăng cường thực phẩm dưỡng huyết, tư âm như táo đỏ, mè đen. Khi hầm canh, thêm kỷ tử, đương quy, mạch môn để bổ sung độ ẩm cho cơ thể.
• Mùa Đông thuộc Thận, Thận tàng tinh. Đông y khuyên "thu đông dưỡng âm", do đó cần hạn chế sinh hoạt tình dục, ngủ sớm dậy muộn để bảo vệ tinh khí của thận.
• Xoa bóp các huyệt Khúc Trì, Thái Khê giúp dưỡng âm, giảm khô da.
3. Viêm mũi
Viêm mũi dị ứng do không khí lạnh là dạng phổ biến, với triệu chứng nghẹt mũi, ngứa mũi, chảy nước mũi, hắt hơi.
Biện pháp phòng ngừa:
• Tránh tiếp xúc với mùi mạnh, mỹ phẩm gây kích ứng.
• Dùng máy tạo ẩm trong phòng bật điều hòa để duy trì độ ẩm không khí.
• Rửa mặt bằng nước lạnh mỗi sáng để tăng khả năng chịu lạnh.
• Hỉ mũi đúng cách: Hỉ từng bên, không dùng lực mạnh.
• Xoa bóp các huyệt Nghinh Hương, Tỵ Thông, Ấn Đường: Xát nóng lòng bàn tay, dùng ngón giữa ấn mạnh vào huyệt đến khi có cảm giác tê đau (lặp lại 100 lần). Kết hợp day sống mũi và cánh mũi để phòng bệnh.
4. Hen suyễn
Thời tiết lạnh, thay đổi áp suất đột ngột dễ kích khởi các cơn hen.
Biện pháp phòng ngừa:
• Tránh dị nguyên: Kiểm tra dị ứng nguyên tại bệnh viện. Hạn chế tiếp xúc với bụi nhà, phấn hoa, sữa, trứng, lông vũ… Đeo khẩu trang khi ra ngoài vào ngày ô nhiễm không khí.
• Tiêm vaccine phòng cúm, tránh cảm lạnh – yếu tố khởi phát hen.
• Giữ tinh thần ổn định, tránh căng thẳng và mệt mỏi.
Thực phẩm Đông y hỗ trợ:
• Cháo khiếm thực nhân óc chó: Khiếm thực 30g, nhân óc chó 20g, táo đỏ 10 quả, gạo tẻ 50g. Nấu cháo ăn có tác dụng bổ thận, bình suyễn.
• Cháo sâm linh: Đảng sâm, gừng tươi thái lát mỏng, Phục linh giã nhỏ ngâm 30 phút, lấy nước thuốc nấu cùng gạo tẻ. Món này bổ phế, ích khí, giảm cơn hen.
Lưu ý: "Sử dụng thảo dược Đông y cần có chỉ định của bác sĩ."
5. Bệnh tim mạch
Nhiệt độ thấp khiến mạch máu co thắt đột ngột, dễ gây tắc nghẽn mạch, dẫn đến đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim.
Biện pháp phòng ngừa:
• Giữ ấm cơ thể. Tập thể dục sau khi mặt trời mọc, chọn bài tập nhẹ nhàng như đi bộ, chạy chậm, thái cực quyền.
• Hạn chế bổ dưỡng quá mức: Ăn nhiều đạm, vitamin, chất xơ (sữa, cá, cần tây, bắp); giảm mỡ. Người trên 50 tuổi, bệnh nhân tăng huyết áp, tiểu đường, suy thận mạn tính cần ăn dưới 1,5g muối/ngày. Bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia.
• Tuân thủ uống thuốc đều đặn nếu bị tăng huyết áp, không tự ý giảm liều hoặc ngừng thuốc.
• Xoa bóp các huyệt Lao Cung, Nội Quan, Hợp Cốc, Thần Môn, Thiếu Phủ dưới hướng dẫn của bác sĩ để thông kinh lạc, hoạt huyết.
Giữ tinh thần thoải mái, kết hợp chăm sóc toàn diện chính là cách phòng bệnh hiệu quả nhất trong mùa đông!