09/09/2026
Anh Hải chạy xe tải tuyến Bắc Nam hơn hai mươi năm. Đi hàng trăm cây số không ngại, gần đây anh lại ngại vài chục mét từ cabin đến quán nước.
Sau nhiều giờ ngồi lái, đầu gối bên phải thường cứng và đau. Khi xuống xe, anh phải vịn cửa, bước từng bậc. Có hôm, anh giả vờ xem lốp để chờ chân dễ chịu hơn.
Đồng nghiệp hỏi, anh cười:
“Tuổi này ai chẳng mỏi.”
Với anh, giao hàng đúng giờ là danh dự. Thấy biển trạm dừng, anh lại tự nhủ cố thêm năm chục cây.
Nhưng hết năm chục cây lại tới một quãng đường khác.
Những mái trạm sáng đèn nhỏ dần trong gương. Anh sợ người khác thấy mình yếu, cũng sợ phải giảm chuyến. Chiếc xe nuôi cả nhà. Anh vẫn đi và giấu đầu gối sau cánh cửa cabin.
Đêm ấy, mưa phủ trắng một đoạn quốc lộ miền Trung. Anh Hải đã giảm tốc và giữ khoảng cách.
Chiếc xe phía trước sáng đèn phanh vì đường đọng nước. Anh chuyển chân sang bàn đạp. Đầu gối bỗng nhói lên. Anh nhận ra động tác của mình không còn nhanh và chắc như mọi ngày.
Xe vẫn dừng an toàn.
Nhưng hai bàn tay anh lạnh đi trên vô lăng.
Mưa gõ lên mui cabin. Anh hiểu rằng khi chân không còn điều khiển bàn đạp chắc chắn, cơn đau ấy không còn là chuyện riêng. Nó liên quan đến người đi đường và người nhà đang chờ anh trở về.
Anh đưa xe vào trạm dừng an toàn gần nhất rồi tắt máy.
Dưới mái hiên, anh gọi cho điều phối:
“Cho tôi nghỉ thêm. Hàng có thể chậm một chút.”
Rồi anh gọi về nhà:
“Mai giao xong, anh đi kiểm tra cái gối.”
Vợ anh im một lát rồi nói:
“Em chờ câu đó lâu rồi.”
Sau chuyến ấy, anh Hải đi kiểm tra để tìm nguyên nhân. Anh mới biết đau gối có thể bắt nguồn từ nhiều vấn đề, trong đó có gút. Chỉ nhìn biểu hiện bên ngoài thì chưa thể kết luận.
Gút cũng có thể xuất hiện ở đầu gối. Cơn đau thường đến khá đột ngột và dữ dội, kèm sưng, nóng, đỏ. Có khi chỉ chạm nhẹ cũng rất khó chịu. Còn chỉ cứng gối sau khi ngồi lâu thì chưa đủ để gọi là gút.
Anh cũng hiểu thêm một điều nhiều người vẫn hay nhầm.
Phần năng lượng từ thức ăn chưa dùng hết không chuyển thẳng thành axit uric. Nếu ăn nhiều hơn nhu cầu trong thời gian dài, cơ thể dễ tăng cân. Thừa cân lại là một yếu tố có thể làm nguy cơ gút cao hơn.
Gút xuất hiện khi axit uric tích lại quá nhiều rồi kết thành những tinh thể nhỏ trong khớp.
Ngồi nhiều không trực tiếp gây gút. Tuy vậy, công việc đường dài thường đi kèm ít vận động và dễ tăng cân. Nếu còn thường xuyên ăn nhiều thịt đỏ, nội tạng, một số loại hải sản, uống bia rượu hoặc nước ngọt, nguy cơ có thể tăng thêm ở một số người.
Khả năng cơ thể đưa axit uric ra ngoài và một số thuốc đang dùng cũng có ảnh hưởng. Ngay cả khi kết quả kiểm tra cho thấy axit uric cao, vẫn chưa đủ để tự kết luận đã mắc gút.
Từ đó, anh Hải sắp trước điểm nghỉ an toàn. Chỉ khi xe đã đỗ hẳn, anh mới xuống đi lại nhẹ và co duỗi chân trong tầm dễ chịu. Anh chỉnh lại ghế, xem lại bữa ăn, hạn chế bia rượu, nước ngọt và giảm cân từ từ nếu đang thừa cân.
Nếu đầu gối đau dữ dội, không thể đứng chịu lực, bị kẹt, khuỵu hoặc sưng nóng đỏ kèm sốt, cần đi kiểm tra ngay.
Nếu chân không còn điều khiển bàn đạp chắc chắn, phải dừng lái ở nơi an toàn và tìm người hỗ trợ. Không nên tự tăng liều thuốc giảm đau để chạy tiếp vì một số thuốc có thể gây buồn ngủ hoặc chóng mặt.
Vài tuần sau, vừa thấy trạm dừng, anh Hải bật xi-nhan sớm.
Anh đỗ xe ngay ngắn, bước xuống rồi đi chậm vài vòng dưới mái hiên.
Một người bạn đường hỏi sao dạo này chịu nghỉ, anh nâng cốc trà nóng, cười:
“Đến nơi đúng giờ thì tốt. Nhưng trước hết phải đến nơi an toàn.”
Nếu anh chị biết người thường xuyên đau gối, cứng khớp, có khớp sưng nóng bất thường hoặc phải dùng thuốc khi lái xe đường dài, xin giới thiệu họ đến Dược sĩ Nguyễn Công Huân tại Nhà thuốc Sài Gòn, chuyên cơ xương khớp, 155 Tô Ký - Chợ Cầu.
Với 16 năm kinh nghiệm ngành dược và đã tư vấn, hỗ trợ hơn 500 khách hàng, Dược sĩ Huân sẽ hỏi kỹ biểu hiện, xem lại thuốc cùng những bệnh đang mắc, hướng dẫn cách chăm sóc an toàn và khuyên đi khám khi cần.
Điện thoại ds Huân 0906743786, cẩm nang chăm gối khỏe quatanggoi.duocsihuan.com
Nhân vật và tình huống được xây dựng để chia sẻ kiến thức, không thay thế việc khám, xác định bệnh hoặc xử trí cấp cứu.
