28/05/2026
Ưu điểm, thách thức và triển vọng về peptide ngăn ngừa lão hoá - GHK bôi tại chỗ
(Topically applied GHK as an anti-wrinkle peptide: Advantages, problems and prospective)
1. Giới thiệu:
Peptide là những hoạt chất ngăn ngừa nếp nhăn đầy hứa hẹn và hấp dẫn, trong đó peptide glycyl-histidyl-lysine (GHK) là một trong những peptide được quảng bá rộng rãi nhất để bôi ngoài da. Chuỗi acid amin đơn giản này không chỉ có khả năng tái tạo mô và tăng cường tổng hợp collagen và glycosaminoglycans mà còn tăng cường sự phát triển thần kinh và hình thành mạch máu. Do đó, GHK có nhiều đặc tính, từ làm lành thương đến ngăn ngừa/giảm nếp nhăn. GHK-Cu là phức hợp kim loại của GHK và Pal-GHK là dẫn xuất palmitoyl hóa của GHK. Mặc dù GHK-Cu và Pal-GHK được sử dụng rộng rãi trên thị trường mỹ phẩm ngăn ngừa lão hoá, nhưng các công bố thông tin về khả năng thẩm thấu qua da, hiệu quả, tính chất lý hóa,….
2. Phương pháp:
Mục đích bài đánh giá nhằm làm rõ vấn đề liệu rằng GHK có đủ hiệu quả trong việc ngăn ngừa/giảm nếp nhăn hay không. Ngoài ra, một câu hỏi khác cần được trả lời là GHK có khả năng thẩm thấu qua da và hoạt động như một peptide chống lão hoá tại vị trí sử dụng hay không? Và xem xét các phương pháp tăng cường khả năng thẩm thấu qua da đã được sử dụng cho đến nay.
3. Kết quả:
Dựa trên các nghiên cứu tế bào, không thể phủ nhận hiệu quả GHK trong việc ngăn ngừa lão hoá. Mặc dù GHK-Cu và Pal-GHK được xem như là peptide hiệu quả để kết hợp vào các sản phẩm chống lão hoá, nhưng đáng ngạc nhiên là thiếu các nghiên cứu ứng dụng lâm sàng khi sử dụng. Phức hợp kim loại và biến đổi hóa học với thành phần kỵ nước làm tăng khả năng thẩm thấu của peptide GHK. Ngoài ra, các peptide xuyên màng tế bào (cell penetrating peptides) đầy hứa hẹn, giúp tăng khả năng thẩm thấu qua da cho GHK và dẫn xuất. Tiền xử lý da bằng microneedles cũng có tiềm năng nghiên cứu để tăng cường khả năng thẩm thấu của các peptide này. Bản chất là peptide thân nước (độ tan trong nước cao và hệ số phân bố thấp) và không ổn định nên gặp nhiều thách thức trong công thức.
4. Kết luận:
Mặc dù GHK-Cu và Pal-GHK hiệu quả và tương đối dễ thẩm thấu qua da, nhưng để hiệu quả thì cần sử dụng các phương pháp tăng khả năng thẩm thấu.
