Psikologe Blerina Leka

07/08/2026

Aktivitet sensorial me rërë kinetike që ndihmon në zhvillimin e koordinimit, përqendrimit dhe eksplorimit përmes prekjes.

01/08/2026

31/07/2026

Të ngrënurit është një proces instiktiv, por po me këtë proces, fillon edhe fjala, që është veti vetëm e njeriut. Pra, e ngrëna si proces psiqik, qëndron në themel të mendimit dhe artikulimit të fjalës. Kështu, specialistët këshillojnë me ngulm, që të kihet shumë kujdes gjatë periudhës së fëmijërisë së hershme, periudhë, që fëmija ushqehet nga të tjerët. Ushqyerja e sforcuar, duke filluar nga luga e madhe dhe duke vazhduar me ushqyerjen shpejt nga I rrituri, dëmtojnë si fizikisht muskujt, që shërbejnë për artikulim e fjalës, po ashtu edhe proceset e mekanizmat psiqike të të nxënit (të të mësuarit). Ushqyerja e sforcuar prek direkt durimin dhe kurajën, për të artikuluar mendimin. Lira Gjika

25/07/2026

Si mund të identifikohen çrregullimet e nxënies?

Çrregullimet e nxënies zakonisht vërehen kur fëmija fillon shkollën dhe përballet me kërkesat për lexim, shkrim dhe matematikë. Megjithatë, disa shenja mund të dallohen edhe më herët.

Kushtojini vëmendje nëse fëmija:
-Ka vështirësi të mësojë shkronjat ose të lexojë fjalë të thjeshta.
-Bën gabime të shumta në shkrim, edhe pasi është ushtruar.
-Ka vështirësi të kuptojë numrat, sasitë ose veprimet matematikore.
-Harron shpejt atë që ka mësuar ose e ka të vështirë të ndjekë udhëzime me disa hapa.
-Ka nevojë për shumë më tepër kohë se bashkëmoshatarët për të përfunduar detyrat.
-Shmang leximin, shkrimin ose matematikën dhe shpesh ndihet i/e zhgënjyer gjatë këtyre aktiviteteve.

🔸Identifikoni vështirësitë sa më herët dhe kërkoni vlerësim nga specialistët.

- Përdorni metoda mësimi të përshtatura, duke kombinuar materiale vizuale, dëgjimore dhe praktike (multisensoriale).

-Ndajini detyrat në hapa të vegjël dhe jepni udhëzime të qarta e të thjeshta.

-Jepini kohë shtesë për të përfunduar detyrat dhe shmangni presionin e panevojshëm.

-Përforconi çdo përparim me lavdërime dhe inkurajim, duke vlerësuar përpjekjen po aq sa rezultatin.

-Bashkëpunoni ngushtë me mësuesit, terapistët dhe prindërit për të krijuar një plan të përbashkët mbështetës.

17/07/2026

Vetërregullimi emocional – çelësi i zhvillimit të fëmijës

Vetërregullimi emocional është aftësia e fëmijës për të njohur emocionet, për t’i menaxhuar reagimet dhe për t’u përshtatur me situata të ndryshme.

Kjo aftësi ndikon drejtpërdrejt në sjellje, përqendrim, të nxënë dhe marrëdhënie sociale. Një fëmijë që zhvillon vetërregullimin mëson gradualisht të presë radhën, të përballojë zhgënjimin, të shprehë nevojat në mënyrë të përshtatshme dhe të zgjidhë situata të vështira.

Vështirësitë në vetërregullim mund të shfaqen përmes shpërthimeve emocionale, impulsivitetit, vështirësive në pritje ose reagimeve të forta ndaj ndryshimeve. Vetërregullimi është një aftësi që mësohet dhe zhvillohet me kohë përmes lojës, rutinave të qëndrueshme, modelimit nga të rriturit dhe mbështetjes së përshtatur sipas nevojave të fëmijës.

11/07/2026

Ekolalia te fëmijët – Kur bëhet pengesë?

Ekolalia është përsëritja e fjalëve ose frazave që fëmija dëgjon. Në vitet e para të jetës, ajo mund të jetë një pjesë normale e zhvillimit të gjuhës. Megjithatë, kur vazhdon për një kohë të gjatë dhe zëvendëson komunikimin spontan, mund të bëhet pengesë në zhvillimin e fëmijës.

Ekolalia mund të konsiderohet pengesë kur:

* Fëmija përdor kryesisht përsëritje në vend që të formojë përgjigje ose fjali të veta.
* Ka vështirësi të shprehë nevojat, dëshirat ose emocionet me fjalët e veta.
* Përsëritja e pengon të marrë pjesë në biseda dhe ndërveprime sociale.
* Nuk i përgjigjet pyetjeve në mënyrë funksionale, por vetëm i përsërit ato.
* Ekolalia vazhdon përtej fazës së pritshme të zhvillimit dhe shoqërohet me vonesa në gjuhë ose komunikim.

Është e rëndësishme të kuptohet se ekolalia nuk është gjithmonë diçka negative. Për shumë fëmijë, ajo është një mënyrë për të mësuar gjuhën, për të përpunuar informacionin ose për të komunikuar kur nuk kanë ende aftësi të mjaftueshme gjuhësore.

Kur ekolalia kufizon komunikimin funksional dhe pavarësinë e fëmijës, është e rekomandueshme një vlerësim nga një psikolog zhvillimor ose logoped. Ndërhyrja e hershme ndihmon në zhvillimin e gjuhës spontane, komunikimit funksional dhe aftësive sociale.

04/07/2026

-Aftësitë e të nxënit janë baza e zhvillimit akademik, social dhe emocional të çdo fëmije. Ato nuk lidhen vetëm me suksesin në shkollë, por edhe me mënyrën se si fëmija mendon, kupton, zgjidh probleme dhe përshtatet me situatat e përditshme.

-Aftësitë kryesore të të nxënit përfshijnë:

* Vëmendjen dhe përqendrimin
* Kujtesën
* Gjuhën dhe komunikimin
* Arsyetimin dhe zgjidhjen e problemeve
* Leximin, shkrimin dhe matematikën
* Organizimin dhe planifikimin

Çdo fëmijë mëson me ritmin dhe mënyrën e tij. Disa kanë nevojë për më shumë kohë, mbështetje ose metoda të ndryshme për të arritur potencialin e tyre.

27/06/2026

Kur kundërshtimi bëhet i vazhdueshëm…

Çrregullimi i Sjelljes Opozitare (ODD) karakterizohet nga kundërshtim i shpeshtë ndaj autoritetit, zemërim, irritim dhe refuzim i rregullave. Këto sjellje zgjasin në kohë dhe ndikojnë në jetën familjare, shkollore dhe sociale.

Është e rëndësishme të kuptohet se këto sjellje nuk janë gjithmonë zgjedhje të vetëdijshme. Ato mund të lidhen me vështirësi në rregullimin e emocioneve, temperamentin, faktorët familjarë ose çrregullime të tjera si ADHD, ankthi apo vështirësitë në të nxënë.

Çfarë mund të bëjnë prindërit?
-Vendosni rregulla të qarta dhe të qëndrueshme.
-Përforconi sjelljet pozitive më shumë sesa ndëshkoni ato negative.
-Qëndroni të qetë gjatë konflikteve dhe shmangni debatet e gjata.
-Lavdëroni çdo përmirësim, edhe kur duket i vogël.
-Kërkoni ndihmë profesionale kur sjelljet zgjasin dhe ndikojnë në familje, shkollë apo marrëdhëniet me të tjerët.

19/06/2026

Kur duhet të shqetësohemi për agresivitetin tek fëmijët dhe si ta menaxhojmë?

Goditja, shtyrja, kafshimi apo shpërthimet e zemërimit mund të jenë pjesë normale e zhvillimit, veçanërisht tek fëmijët e vegjël që ende nuk kanë zhvilluar plotësisht aftësinë për të shprehur emocionet me fjalë.

Megjithatë, është e rëndësishme t’i kushtojmë vëmendje kur sjelljet agresive ndodhin shpesh, janë intensive, zgjasin për një periudhë të gjatë, shkaktojnë lëndime ose ndikojnë në marrëdhëniet e fëmijës me të tjerët.

-Qëndroni të qetë dhe shmangni reagimet e ashpra.
-Vendosni kufij të qartë: “Nuk lejohet të godasësh të tjerët.”
-Ndihmojeni fëmijën të emërtojë emocionet që po përjeton.
-Mësojini mënyra alternative për të shprehur zemërimin dhe frustrimin.
-Vlerësoni sjelljet pozitive dhe bashkëpunimin.
-Përpiquni të kuptoni shkakun pas sjelljes, jo vetëm sjelljen vetë.

Shpesh agresiviteti nuk është qëllimi i fëmijës për të lënduar, por një mënyrë për të shprehur emocione që nuk di t’i menaxhojë ndryshe. Prandaj, përveç korrigjimit të sjelljes, është e rëndësishme të kuptojmë edhe mesazhin që ajo po përpiqet të përcjellë.

14/06/2026

Zhvillimi i fëmijës është një proces individual dhe kompleks, i cili ndjek ritme të ndryshme për secilin fëmijë. Është thelbësore që këto dallime të pranohen dhe të respektohen, duke shmangur krahasimet e panevojshme me të tjerët. Disa fëmijë arrijnë më shpejt etapa të caktuara të zhvillimit, ndërsa të tjerëve u nevojitet më shumë kohë për të konsoliduar aftësitë dhe për të fituar siguri në veprimet e tyre. Këto variacione janë pjesë normale e zhvillimit dhe nuk përbëjnë domosdoshmërisht arsye për shqetësim.
Mbështetja e vazhdueshme, durimi dhe krijimi i një mjedisi të sigurt dhe stimulues janë faktorë kyç për zhvillimin e shëndetshëm të fëmijës. Nëpërmjet inkurajimit pozitiv dhe mundësive të përshtatshme për të mësuar dhe eksploruar, fëmijët zhvillojnë aftësitë e tyre, forcojnë vetëbesimin dhe arrijnë potencialin maksimal. -Në përgjithësi, shqetësimi bëhet më i arsyeshëm kur nuk ka vetëm “ritëm të ndryshëm”, por kur ka mungesë progresi, humbje të aftësive ose vonesa të dukshme në disa fusha të zhvillimit.