18/03/2026
Shumë njerëz e përjetojnë çdo ditë atë ndjesinë kur mendimet nuk ndalen kurrë. Një situatë e thjeshtë kthehet në dhjetëra skenarë në kokë, dhe pyetja lind natyrshëm: a është overthinking shenjë inteligjence apo ankthi?
Çfarë është overthinking?
Overthinking është tendenca për të analizuar çdo detaj në mënyrë të tepruar. Mendja nuk ndalet vetëm te një mendim, por krijon vazhdimisht variante, dyshime dhe skenarë “po sikur…”.
Kur lidhet me inteligjencën?
Disa studime sugjerojnë se njerëzit që mendojnë shumë shpesh kanë:
• aftësi të lartë analitike
• vëmendje ndaj detajeve
• imagjinatë të zhvilluar
Kjo do të thotë që truri i tyre është më aktiv dhe përpiqet të kuptojë çdo situatë në thellësi. Në këtë rast, overthinking mund të jetë një formë e inteligjencës së lartë dhe analizës së fortë.
Kur bëhet problem?
Por kur mendimet bëhen të pakontrollueshme dhe fillojnë të krijojnë stres, atëherë kemi të bëjmë me diçka tjetër.
Shenjat që lidhen me ankthin janë:
• mendime negative që përsëriten vazhdimisht
• frikë për gjëra që nuk kanë ndodhur ende
• vështirësi për të marrë vendime
• lodhje mendore dhe stres
Në këtë rast, overthinking nuk është më avantazh, por një formë e ankthit që ndikon në jetën e përditshme.
E vërteta është diku në mes
Psikologët theksojnë se overthinking nuk është as vetëm inteligjencë, as vetëm ankth.
Ai është një kombinim i të dyjave.
Një mendje aktive dhe inteligjente mund të analizojë shumë, por pa kontroll, kjo analizë kthehet në stres.
Si ta dalloni?
• Nëse mendimet ju ndihmojnë të gjeni zgjidhje → është analizë e shëndetshme
• Nëse mendimet ju lodhin dhe ju mbajnë “të bllokuar” → është ankth
Si ta kontrolloni?
• Mos u përpiqni të kontrolloni çdo gjë
• Fokusohuni te veprimi, jo vetëm te mendimi
• Jepini vetes kohë për pushim mendor
• Mos analizoni gjithçka në perfeksion