20/08/2026
Y HỌC CỔ TRUYỀN MUỐN ĐI XA PHẢI ĐẶT TRÊN NỀN TẢNG KHOA HỌC
Nhiều người khi đi khám vẫn thường có một băn khoăn: Nếu đi khám y học cổ truyền, có cần mang kết quả xét nghiệm tây y đi không?
Câu trả lời của tôi là: Có thể cần, tùy từng trường hợp.
Trong Y học cổ truyền (YHCT), thông qua việc hỏi bệnh, quan sát, bắt mạch, xem lưỡi (tứ chẩn), bác sĩ có thêm thông tin về biểu hiện, thể trạng và sự thay đổi bên trong cơ thể của từng người.
Nhưng khi cần đánh giá rõ tổn thương cụ thể, các phương tiện của Y học hiện đại như nội soi, siêu âm, xét nghiệm lại cung cấp những dữ liệu quan trọng để bác sĩ hiểu chính xác hơn tình trạng bệnh.
Sau hơn 40 năm trực tiếp khám chữa bệnh, Bác sĩ Vân Anh nhận thấy: hiểu cơ thể người bệnh bằng nền tảng y khoa, kết hợp với tư duy của Y học cổ truyền để đánh giá từng trường hợp cụ thể.
📌NGƯỜI BÁC SĨ Y HỌC CỔ TRUYỀN TRƯỚC HẾT PHẢI HIỂU VỀ CƠ THỂ CON NGƯỜI
Khi bước vào con đường y khoa, tôi cũng như những bác sĩ khác đều trải qua quá trình học tập những kiến thức nền tảng về cơ thể con người.
LỚP THỨ NHẤT -> Đó là giải phẫu học để hiểu cấu tạo của cơ thể.
- Là sinh lý học để hiểu cách các cơ quan vận hành.
- Là bệnh học để hiểu bệnh hình thành, tiến triển và ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào.
- Là những kiến thức về chẩn đoán, theo dõi và xử trí bệnh lý.
Những kiến thức đó là nền tảng để người bác sĩ có thể nhìn nhận người bệnh một cách khoa học, hiểu được đâu là dấu hiệu cần lưu ý, đâu là những vấn đề cần đánh giá chuyên sâu hơn.
LỚP THỨ HAI -> Sau nền tảng y khoa, bác sĩ tiếp tục đi sâu vào lý luận và phương pháp của Y học cổ truyền, trong đó có cách đánh giá người bệnh dựa trên thể trạng, sự cân bằng và những thay đổi riêng biệt của từng cá nhân.
Vì vậy, tôi luôn chia sẻ với các bác sĩ thế hệ sau không chỉ là ghi nhớ bài thuốc hay áp dụng kinh nghiệm có sẵn. Người thầy thuốc cần hiểu cơ thể, hiểu bệnh lý và đánh giá từng người bệnh trước khi đưa ra hướng xử lý.
📌TRIỆU CHỨNG LÀ DỮ LIỆU QUAN TRỌNG, NHƯNG KHÔNG PHẢI TOÀN BỘ CÂU TRẢ LỜI
Ví dụ, cùng là mất ngủ nhưng nguyên nhân ở mỗi người có thể khác nhau.
Có người liên quan đến căng thẳng kéo dài, có người do thay đổi sinh hoạt, tuổi tác hoặc đi kèm những vấn đề sức khỏe khác.
Tương tự, với bệnh lý dạ dày, một người có biểu hiện đau vùng thượng vị, đầy bụng, khó tiêu không chỉ cần biết “đau ở đâu”, mà còn cần tìm hiểu thời điểm xuất hiện, liên quan với ăn uống như thế nào, tình trạng tiêu hóa và thể trạng hiện tại ra sao.
👉Thực tế: Tôi từng gặp những người bệnh có biểu hiện đau dạ dày kéo dài. Qua quá trình thăm khám theo Y học cổ truyền, bác sĩ có thể đánh giá những vấn đề liên quan đến chức năng tiêu hóa và thể trạng của từng người.
Tuy nhiên, để biết chính xác niêm mạc dạ dày có tổn thương hay không, mức độ viêm loét như thế nào, kết quả nội soi vẫn là thông tin cần thiết.
Những thông tin này giúp tôi có cái nhìn đầy đủ hơn về tình trạng người bệnh, thay vì chỉ dựa vào một phương pháp đánh giá duy nhất.
📌Y HỌC CỔ TRUYỀN VÀ Y HỌC HIỆN ĐẠI KHÔNG PHẢI LÀ HAI CHIẾN TUYẾN
Y học hiện đại giúp bác sĩ hiểu rõ hơn về cơ chế bệnh lý, phát hiện tổn thương và đánh giá những yếu tố cần lưu ý.
Y học cổ truyền giúp nhìn nhận cơ thể ở góc độ tổng thể, chú trọng sự khác biệt về thể trạng và những yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe của từng người.
Khi người thầy thuốc hiểu cả hai nền tảng này, việc đánh giá người bệnh sẽ có thêm nhiều dữ liệu hơn, từ đó đưa ra hướng chăm sóc phù hợp hơn.
📌LÀM NGHỀ Y, 40 NĂM KINH NGHIỆM VẪN PHẢI HỌC
Tôi từng có nhiều năm công tác tại Bệnh viện Y học cổ truyền Trung ương, có cơ hội tiếp xúc với nhiều người bệnh và những tình trạng sức khỏe khác nhau.
Tôi nhận ra rằng người bác sĩ không thể dừng lại ở những kiến thức đã có. Mỗi người bệnh là một câu chuyện riêng, cần được lắng nghe, đánh giá kỹ lưỡng và theo dõi trong suốt quá trình chăm sóc.
Với tôi, phát triển Y học cổ truyền không phải là tách rời khỏi khoa học hiện đại, mà là làm sao để những giá trị của Y học cổ truyền được hiểu đúng hơn, được nghiên cứu sâu hơn và được vận dụng một cách có trách nhiệm hơn.
Người bệnh khi đi khám không chỉ cần tìm một phương pháp điều trị, mà cần tìm một người thầy thuốc có nền tảng chuyên môn, hiểu bệnh, hiểu người và biết giới hạn của phương pháp mình sử dụng.
Đó cũng là điều tôi luôn theo đuổi trong hành trình làm nghề: hiểu cơ chế, tôn trọng sự khác biệt của từng người bệnh và đưa ra quyết định dựa trên nền tảng chuyên môn.
