08/10/2026
Սիրտ-անոթային հիվանդությունների առաջացման հիմնական ռիսկի գործոններն են՝
📌Ծխելը
📌Ալկոհոլի չարաշահումը
📌Ճարպակալումը կամ հավելյալ քաշի առկայությունը՝ BMI >25 ↓կգ/մ2
📌Սակավաշարժ կենսակերպը
📌Խրոնիկ սթրեսային վիճակները, դեպրեսիան և տագնապային խանգարումները
📌Օդի ախտոտվածությունը
📌Անառողջ սննդակարգը
📌 Խոլեստերինային պրոֆիլի չհսկվող շեղումների առկայությունը
📌Չհսկվող զարկերակային բարձր ճնշումը
📌Չհսկվող դիաբետը
📌Խրոնիկ բորբոքային և աուտոիմուն հիվանդությունները
Այստեղ առանձին շեշտենք նաև երիկամների խրոնիկ հիվանդությունը՝ ԵԽՀ/CKD.
Հստակ ապացուցված է հարյուրից ավելի մեծամասշտաբ հետազոտություններով և դրանց ՄԵՏԱ-անալիզներով. որ ԵԽՀ առկայությունը հանդիսանում է ԱՆԿԱԽ ռիսկի գործոն հետևյալ իրավիճակների զարգացման համար՝
❗️Սրտամկանի ինֆարկտ
❗️Սրտային անբավարարություն
❗️Նախասրտերի շողացում և այլ առիթմիաներ
❗️Սրտային հանկարծամահություն
❗️Փականային հիվանդություններ
❗️Գլխուղեղի ինսուլտներ
❗️Պերիֆերիկ զարկերակային հիվանդություններ
Միաժամանակ ԵԽՀ G3-G5 փուլերում զգալի մեծանում է հավանականությունը հետևյալ իրավիճակների առաջացման՝
📌ԱՆԵՄԻԱ՝ երիկամային ծագման էրիթրոպոետինի նվազման և աղիներից երկաթի ներծծման խանգարման, խրոնիկ բորբոքային պրոցեսների հետևանքով
📌Հիպերֆոսֆատեմիա՝ որը հանգեցնում է կալցիումի հետ միացման և նստեցման զարկերակների պատերին և սրտի փականներին:Սա հանգեցնում է արյան մեջ կալցիումի պակասին, որը բարձրացնում է պարատ հորմոնի քանակը, որի հետևանքով էլ ունենում ենք ՈՍԿՐԵՐԻՑ կալցիումի դուրս բերում և ոսկրերի փխրունության առաջացում՝ CKD related bone disorders
📌Մետաբոլիկ ԱՑԻԴՈԶ՝ որն ինքնին ընկած է բազմաթիվ այլ հիվանդությունների հիմքում
📌Հիպերկալեմիա, որը կարող է առաջացնել կյանքին վտանգ սպառնացող բլոկադաներ և առիթմիաներ
ԱՆԿԱԽ ռիսկի գործոններ են համարվում՝
❗️eGFR < 60 մլ/ր/1,73 մ2
ԿԱՄ ՆՈՒՅՆԻՍԿ ՄԻԱՅՆ ԱԼԲՈՒՄԻՆՈՒՐԻԱՆ՝ նորմալ eGFR պայմաններում:
uACR >30 mg/g հանդիսանում է անկախ ռիսկի գործոն սիրտ-անոթային հիվանդությունների առաջացման համար:
Այսպիսով, ունենալով միաժամանակ ԵԽՀ, անհրաժեշտ է զգալի ավելի ուշադիր լինել սիրտ-անոթային հիվանդությունների բուժման տակտիկայի մասով՝ հաշվի առնելով նաև այն, որ դեղերը պետք է ընտրվեն վերահաշվարկված դոզաներով:
Միաժամանակ սիրտ-անոթային և ԵԽՀ հիվանդությունների առկայության դեպքում 1-ին դասի դեղորայքներից են՝ RAAS պաշարիչները, SGLT2 ինհիբիտորները, ստատինները, nsMRA-ները,(ցածր ԱՖ դեպքում՝ sMRA) , իսկ հավելյալ քաշի/ճարպակալման կամ դիաբետի դեպքում նաև GLP-1RA-ները: (ցանկացածի մասով կան հակացուցումներ և կախված eGFR ելքային թվերից դոզաների փոփոխման անհրաժեշտություն)
Եղեք առողջ: