20/08/2026
🥗 Dieta planetarna, to model żywienia, który łączy troskę o zdrowie z dbałością o dobrostan planety.
Dieta planetarna opiera się na zwiększeniu spożycia produktów pochodzenia roślinnego, i ograniczeniu spożycia produktów odzwierzęcych, szczególnie czerwonego mięsa, po to aby ograniczyć degradację środowiska naturalnego.
✅️ Główne założenia diety planetarnej:
▪️Więcej roślin: zwiększenie spożywanej ilości warzyw, owoców, produktów pełnoziarnistych, orzechów oraz nasion roślin strączkowych (takich jak fasola, soczewica czy ciecierzyca)
▪️Ograniczenie spożycia mięsa: zalecane jest zmniejszenie ilości czerwonego mięsa i przetworów mięsnych na rzecz białka pochodzenia roślinnego. Dieta ta zaleca także spożywanie nabiału, drobiu i jaj w ograniczonej ilości
▪️Ograniczenie spożycia cukru: dieta zaleca ograniczenie spożycia cukru o 50%
▪️Niemarnowanie żywności: lepsze planowanie posiłków i edukacja uczniów, aby ograniczyć wyrzucanie jedzenia
‼️ Zgodnie z rozporządzeniem Ministerstwa Zdrowia, od 1 września 2026 roku stołówki szkolne i przedszkolne wdrożą zalecenia sprzyjające tejże diecie. Oznacza to zmiany w menu posiłków dostępnych w placówkach.
✴️ Najważniejsze nowości to:
▪️Zupy na wywarach warzywnych: to jedna z kluczowych zmian – przynajmniej dwa razy w tygodniu zupy muszą być przygotowywane wyłącznie na bazie warzyw
▪️Roślinny obiad raz w tygodniu: co najmniej raz w tygodniu dzieci zjedzą pełnowartościowy posiłek oparty na nasionach roślin strączkowych, takich jak fasola czy soczewica
▪️Wsparcie dla diet eliminacyjnych: jeśli w danym dniu serwowane jest mięso lub ryba, placówka ma obowiązek zapewnić alternatywne danie roślinne dla dzieci, które nie jedzą produktów odzwierzęcych
▪️Woda i limity cukru: najważniejszym napojem w szkole ma być woda. Jednocześnie nowe zasady wyznaczają surowe limity na ilość cukru, jaką można dodać do napojów przygotowywanych na miejscu, np. kompotów
▪️Produkty pełnoziarniste i lokalne: kuchnie mają kłaść większy nacisk na produkty z pełnego ziarna oraz na owoce i warzywa sezonowe, pochodzące od lokalnych dostawców
✅️ Zmiany będą dotyczyły także produktów dostępnych w sklepikach szkolnych i automatach. Z listy produktów dopuszczonych do sprzedaży w placówkach usunięto kategorię „inne”, co uniemożliwi sprzedaż przekąsek o niskiej wartości odżywczej.
Katalog produktów jest teraz zamknięty i obejmuje:
▪️Zdrowe przekąski: orzechy, nasiona oraz suszone owoce i warzywa, ale tylko takie, do których nie dodano cukru, substancji słodzących ani soli
▪️Napoje roślinne: można sprzedawać alternatywy mleka (np. napoje owsiane czy sojowe), o ile są one wzbogacone co najmniej w wapń i witaminę B12
▪️Produkty specjalistyczne: w sklepikach łatwiej będzie kupić żywność bezglutenową oraz bezlaktozową
▪️Gorzka czekolada: dopuszczona do sprzedaży jest czekolada, która zawiera co najmniej 70% kakao
✨️Dlaczego ta zmiana jest istotna dla zdrowia dzieci? Z punktu widzenia medycyny i dietetyki, wprowadzenie zasad diety planetarnej w codziennym jadłospisie niesie za sobą realne korzyści zdrowotne:
▪️Profilaktyka chorób cywilizacyjnych: obniżenie ryzyka rozwoju otyłości, cukrzycy typu 2, nadciśnienia tętniczego czy miażdżycy w dorosłym życiu
▪️Lepsze samopoczucie i koncentracja: posiłki bogate w błonnik, kwasy omega 3 i węglowodany złożone nie powodują nagłych skoków cukru we krwi - dziecko uniknie uczucia senności po obiedzie
▪️Większa odporność: dieta wspiera mikrobiotę jelitową, która odpowiada aż za 70% naszej odporności
✴️ Dieta planetarna powinna dostarczać organizmowi adekwatną do zapotrzebowania ilość energii i składników odżywczych. Powinna być dostosowana indywidualnie do wieku, płci i stanu zdrowia, a także do uwarunkowań kulturowych i geograficznych. Dieta ta powinna również uwzględniać sezonowość produktów, a także do minimum ograniczyć straty i marnowanie żywności.
✨️Jeśli masz wątpliwości, czy sposób żywienia Twojej rodziny jest optymalny - zachęcamy do skorzystania z konsultacji u specjalisty.
W Sanus Medicare dostępne są terminy na konsultacje dietetyczne, w ramach usług prywatnych. Wizyty realizuje dietetyk Katarzyna Placha.
Zapraszamy do kontaktu - jesteśmy do Państwa dyspozycji telefonicznie, stacjonarnie oraz online:
Sanus Medicare
Lublin, ul. Magnoliowa 4, budynek D
📞 81 747 19 99 wew. 1
✅️ Kalendarz rezerwacji online:
https://www.znanylekarz.pl/katarzyna-placha/dietetyk/lublin